Edip Ahmet Yükneki tarafından 12. yüzyılda kaleme alınan ve 'Hakikatlerin Eşiği' anlamına gelen Atabetü'l-Hakayık, Karahanlı sahası Türk edebiyatının en önemli halkalarından biridir. Eserin hem yapısal özellikleri hem de muhtevası (içeriği) göz önüne alındığında, aşağıdakilerden hangisi bu eser için doğru bir değerlendirme olamaz?
- AEser; bilginin faydası, cahilliğin zararı, cömertlik, cimrilik ve tevazu gibi ahlaki konuları ayet ve hadislerin ışığında işleyen didaktik bir manzumedir.
- BGiriş bölümü Allah, Hz. Muhammed, dört halife ve eserin sunulduğu Emir Muhammed Dad Sipehsalar için yazılmış beyitlerden oluşurken asıl konu dörtlüklerle anlatılmıştır.
- Türk edebiyatında aruz ölçüsünün ve mesnevi nazım biçiminin ilk kez kullanıldığı eser olmasıyla birlikte, dört kahraman üzerinden yürütülen alegorik bir kurguya sahiptir.Answer
- DDörtlüklerin kafiye düzeni 'aaba' şeklinde olup bu yapı İslamiyet öncesi Türk şiirindeki mani tipi kafiyelenme geleneği ile benzerlik göstermektedir.
- EKarahanlı (Hakaniye) Türkçesiyle yazılan eser, Kutadgu Bilig ile karşılaştırıldığında Arapça ve Farsça kelime sayısındaki artışla dilin değişim sürecini yansıtmaktadır.
Answer
Atabetü'l-Hakayık'ın Türk edebiyatında mesnevi nazım biçiminin ilk örneği olduğu ve alegorik bir kurgu taşıdığı yönündeki değerlendirme yanlıştır.
Mesnevi nazım biçiminin ilk kez kullanılması, aruzun ilk örneği olması ve dört sembolik kahraman (Kün Togdı, Ay Toldı vb.) üzerinden alegorik bir anlatım sunması Yusuf Has Hacib'in 'Kutadgu Bilig' adlı eserinin özellikleridir. Atabetü'l-Hakayık didaktik bir öğüt kitabı olsa da alegorik bir kurgu taşımaz.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Atabetü'l-Hakayık'ın Yapısal ve İçeriksel Özellikleri
Estimated Time:1m 40s