Question

Difficulty: HardÖnermeler ve Önerme Çeşitleri

Klasik mantıkta birden fazla yargı içeren önermeler bileşik, tek bir yargı içeren önermeler ise basit önerme olarak adlandırılır. Dil bilgisel açıdan cümlede 've', 'ile' gibi bağlaçların bulunması o önermenin mutlaka bileşik olduğunu göstermez; eğer bu bağlaçlar özneler arasında çözülemez bir ilişki (ilişkisel yargı) kuruyorsa önerme yapısı bakımından basittir.

Buna göre, aşağıdaki önermelerden hangisi yapısı bakımından diğerlerinden farklıdır?

  1. A
    Felsefe ve bilim insanlığın ortak düşünsel mirasıdır.
  2. B
    Mantık ve matematik akıl yürütmeye dayalı disiplinlerdir.
  3. Rasyonalizm ve empirizm bilginin kaynağı konusunda karşı karşıyadır.Answer
  4. D
    Etik ve estetik felsefenin değer alanıyla ilgili disiplinleridir.
  5. E
    Fizik ve kimya doğa olaylarını açıklamayı amaçlayan olgusal bilimlerdir.

Answer

Rasyonalizm ve empirizm bilginin kaynağı konusunda karşı karşıyadır.
Doğru yanıt olan 'Rasyonalizm ve empirizm bilginin kaynağı konusunda karşı karşıyadır.' önermesi ilişkisel bir yargı bildirmektedir. 'Karşı karşıya olmak' eylemi tek bir özneye yüklenemez; bu durum iki özne arasındaki bir bağıntıyı ifade eder. Önerme bağımsız iki yargıya ('Rasyonalizm karşı karşıyadır' ve 'Empirizm karşı karşıyadır') bölünemediği için tek bir yargı içerir ve klasik mantıkta basit önerme olarak sınıflandırılır.

Step-by-Step Solution

1
Önermelerin dilsel bağlaçlarını ve yargı sayılarını incelemek.
Tüm seçeneklerde özneleri bağlayan 've' bağlacı bulunmaktadır. Ancak bu bağlacın mantıksal olarak iki ayrı yargı oluşturup oluşturmadığı kontrol edilmelidir.
Klasik mantıkta biçimsel olarak bağlaç içeren her önerme bileşik değildir. Özneler arasında bölünemez bir ilişki (görelilik/ilişki) kuran önermeler basit önermedir.
2
Seçeneklerdeki önermeleri yargılarına ayrıştırmayı denemek.
Felsefe ve bilim, mantık ve matematik, etik ve estetik, fizik ve kimya ile ilgili önermeler iki ayrı bağımsız yargıya bölünebilirken; rasyonalizm ve empirizm ile ilgili önerme bölündüğünde ('Rasyonalizm karşı karşıyadır' şeklinde) anlamını yitirmekte, tek bir ilişkisel durum bildirmektedir.
İlişkisel önermeler (örneğin; karşı karşıya olmak, kardeş olmak, komşu olmak, eşit olmak) öznelerin tek başına gerçekleştiremeyeceği ortak bir ilişkiyi ifade ettiğinden tek bir yargı taşır ve basit kabul edilir.
3
Farklı olan yapıyı belirleyerek doğru seçeneği işaretlemek.
Rasyonalizm ve empirizmin bilginin kaynağı konusunda karşı karşıya olduğunu belirten önerme basit yapıda iken, diğer dört önerme bileşik yapıdadır.
Basit önermeler tek yargı bildirirken, bileşik önermeler birden fazla bağımsız yargı içerir.

Key Concept

Basit ve Bileşik Önerme Ayrımı ile İlişkisel Önermelerin Basitlik Durumu
Estimated Time:2m 0s
Rate this question