Question

Difficulty: Very hardEmeviler ve Abbasiler Dönemi

Emeviler ve Abbasiler dönemlerinde İslam devletinin idari, sosyal ve kültürel yapısında önemli değişimler meydana gelmiş; kurumsallaşma adımları doğrultusunda yeni teşkilatlar ve kavramlar ortaya çıkmıştır.

Buna göre, sol tarafta verilen kavramları sağ taraftaki tanımlarıyla eşleştiriniz.

  • ŞubiyeEmevilerin Arap milliyetçiliği temelli sosyal sınıflandırmalarına karşı, Arap dışı Müslüman unsurların kendi kültürel miraslarını korumak amacıyla geliştirdikleri muhalif nitelikteki edebi ve fikir hareketidir.
  • AvasımBizans sınır hattı boyunca kurulan, sınır güvenliğini sağlamak ve fetih hareketlerini kolaylaştırmak amacıyla özellikle Türk ordularının yerleştirildiği tampon bölgelerdir.
  • Divanü'l-BeridMerkezî otoritenin gücünü artırmak amacıyla kurulan, eyaletlerdeki yöneticilerin faaliyetlerini denetleyip merkeze aktaran ve posta teşkilatının temelini oluşturan idari birimdir.
  • Beytülhikmeİslam dünyasında bilimsel faaliyetlerin kurumsallaşmasını simgeleyen, yabancı dildeki felsefi ve ilmi eserlerin tercüme edildiği Bağdat merkezli ilimler akademisi ve kütüphanedir.

Answer

Şubiye kavramı Emevi mevali politikasına karşı geliştirilen muhalif edebi hareketle; Avasım kavramı Bizans sınırındaki Türk uç şehirleriyle; Divanü'l-Berid kavramı posta ve haber alma teşkilatıyla; Beytülhikme kavramı ise Bağdat'taki ilim akademisiyle eşleşmektedir.
Şubiye, mevali politikasına karşı doğan kültürel muhalefeti; Avasım, Bizans sınırındaki koruyucu uç şehirleri; Divanü'l-Berid, kurumsal posta ve haberleşme ağını; Beytülhikme ise kültürel altın çağın simgesi olan tercüme akademisini ifade etmektedir. Bu doğrultuda yapılan eşleştirmeler tarihsel gerçeklikle tam uyumludur.

Step-by-Step Solution

1
Emevi dönemindeki Arap milliyetçiliği politikalarına karşı oluşan muhalif hareketin tespit edilmesi
Bu akımın Arap olmayan Müslümanlarca geliştirilen Şubiye hareketi olduğu belirlenir.
Şubiye hareketi, mevali politikasının yarattığı etnik ayrımcılığa karşı kültürel bir reaksiyondur.
2
Bizans sınır hattında kurulan askeri amaçlı yerleşimlerin analiz edilmesi
Bu sınır kentlerinin Abbasiler döneminde kurulan Avasım şehirleri olduğu belirlenir.
Bizans taarruzlarını önlemek ve sınır güvenliğini sağlamak için Türk unsurların buralara yerleştirilmesi Avasım'ın temel fonksiyonudur.
3
Posta ve haber alma teşkilatının işlevinin değerlendirilmesi
Bu idari yapının Divanü'l-Berid olduğu sonucuna ulaşılır.
Devletin sınırları genişledikçe taşra yönetiminin kontrolünü sağlamak amacıyla haberleşme teşkilatının kurulması zorunlu hale gelmiştir.
4
Bağdat merkezli çeviri ve bilim akademisinin tanımlanması
Bu bilim merkezinin Beytülhikme olduğu görülür.
İslam dünyasında bilimsel ve felsefi eserlerin çevrilerek incelendiği ilk büyük kurumsal merkez Beytülhikme'dir.

Key Concept

Emevi ve Abbasi devlet teşkilatları ile sosyal yapısının kurumsal ve kavramsal analizleri.
Rate this question