Question

Difficulty: HardDoğal Afetlerin Dağılışı ve Korunma Yolları

Aşağıda Türkiye'nin farklı fiziki coğrafya özelliklerine sahip yörelerindeki afet risk durumları verilmiştir. Bu yöreleri, olası afet zararlarını en aza indirmek amacıyla öncelikle uygulanması gereken en uygun korunma ve önleme yöntemleriyle eşleştiriniz.

  • Doğu Karadeniz'de dik yamaçlar üzerinde yer alan, kalın ayrışmış killi örtüye sahip ve yıl boyunca yüksek yağış alan havzalarYamaç dengesini korumak için şev eğiminin azaltılması, yüzey ve yer altı sularını uzaklaştıracak drenaj kanallarının açılması
  • Doğu Anadolu'da yüksek dağlık alanların rüzgaraltı yamaçlarında yer alan, kış boyunca yoğun kar yağışı alan dik vadilerYamaçların yukarısına kar perdeleri ve çitlerinin kurulması, bitki örtüsünün korunarak aktif tabakanın kontrol edilmesi
  • Ege Bölgesi'ndeki çöküntü ovalarında yer alan, yüksek yer altı su seviyesine sahip alüvyal dolgulu gevşek zeminlerİnşaat öncesinde mikrobölgeleme çalışmalarının yapılması, gevşek zeminlerin enjeksiyonla güçlendirilmesi ve kazık temel kullanılması
  • İç Anadolu'da yıllık yağış miktarının çok düşük olduğu, fiziksel ufalanmanın şiddetli gerçekleştiği nadas tarım alanlarıNadas yerine nöbetleşe ekim yapılması, rüzgar yönüne dik ağaçlandırma yapılması ve anız yakılmasının önlenmesi

Answer

Doğu Karadeniz'deki killi yamaçlar heyelan önlemi olan drenaj kanalları ve şev eğiminin azaltılmasıyla; Doğu Anadolu'daki kar yağışlı dik vadiler çığ önlemi olan kar perdeleri ve çitleriyle; Ege'deki alüvyal zeminler zemin sıvılaşması ve deprem önlemi olan mikrobölgeleme, zemin güçlendirmesi ve kazık temellerle; İç Anadolu'nun kurak nadas alanları ise rüzgar erozyonu önlemi olan nöbetleşe ekim, rüzgar kıran ağaçlar ve anız korumasıyla eşleşir.
Doğru eşleştirmede; Doğu Karadeniz'deki killi ve dik yamaçlar heyelan riski nedeniyle drenaj ve şev kontrolüyle; Doğu Anadolu'daki kar birikimi olan dik vadiler çığ riskine karşı kar perdeleriyle; Ege'deki alüvyal ovalar deprem ve zemin sıvılaşması riski nedeniyle mikrobölgeleme ve kazık temellerle; İç Anadolu'nun kurak alanları ise rüzgar erozyonuna karşı nöbetleşe ekim ve rüzgar kıran ağaçlandırmalarla eşleştirilmiştir. Bu eşleştirmeler coğrafi bölgelerin fiziki özellikleri ile afet korunma yöntemlerinin doğasına tam uyum sağlamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Doğu Karadeniz yöresindeki fiziksel koşulları analiz etme
Yüksek eğim, aşırı yağış ve killi tabaka bir araya geldiğinde heyelan riski oluşur. Bu riske karşı yamaçtaki suyun drenaj tünelleri ve kanallarıyla tahliye edilmesi ve şev dengesinin korunması gerektiği belirlenir.
Killi toprakların suya doygun hale gelerek kaymasını engellemenin en temel yolu suyu uzaklaştırmaktır.
2
Doğu Anadolu yöresindeki fiziksel koşulları analiz etme
Yoğun kar yağışı, dik yamaçlar ve rüzgarın biriktirdiği kar tabakaları çığ riskini doğurur. Bu riske karşı kar çitleri, kar perdeleri ve bitki örtüsünün korunması gerektiği saptanır.
Kar örtüsünün yerçekimi etkisiyle yamaç aşağı kaymasını fiziksel engellerle durdurmak ve yamacı sabitlemek gerekir.
3
Ege çöküntü ovalarındaki koşulları analiz etme
Gevşek alüvyal dolgular ve yüksek yer altı suyu seviyesi, deprem esnasında zemin sıvılaşmasına yol açar. Bu zeminlerde derin kazık temeller ve zemin enjeksiyonu gibi mühendislik önlemlerinin zorunlu olduğu belirlenir.
Deprem dalgalarının gevşek zeminlerdeki yıkıcı etkisini hafifletmek ancak zemin iyileştirmesi ve sağlam temellerle mümkündür.
4
İç Anadolu kurak düzlüklerindeki koşulları analiz etme
Kuraklık, cılız bitki örtüsü ve rüzgarın etkisiyle rüzgar erozyonu meydana gelir. Buna karşı nöbetleşe ekim, rüzgarı kesen ağaçlandırma ve anızın korunması yöntemleri eşleştirilir.
Toprağın üst tabakasını süpüren rüzgarın hızını kesmek ve toprağı bitki örtüsüyle korumak temel amaçtır.

Key Concept

Farklı coğrafi özelliklere sahip alanlarda oluşan doğal afet türlerinin dağılışı ile bu afetlerin zararlarını en aza indirmeye yönelik arazi kullanım planlaması ve korunma yolları.
Rate this question