Doğal afetlerin olumsuz etkilerini en aza indirmek için uygulanan koruma ve önleme çalışmaları, afetin türüne ve gerçekleştiği coğrafi ortamın özelliklerine göre değişiklik gösterir.
Aşağıda verilen doğal afet durumları ile bu afetlerin etkilerini azaltmaya yönelik en uygun korunma ve önleme yöntemlerini eşleştiriniz.
- Doğu Karadeniz'in dik yamaçlarında, killi zemin yapısı ve aşırı yağışlar sonucu meydana gelen kütle hareketleri.Yamaç eğimini azaltacak taraçalandırma yapılması, drenaj kanalları açılarak fazla suyun tahliye edilmesi ve istinat duvarlarının örülmesi.
- Kuzey Anadolu Fay Hattı üzerinde yer alan yerleşim alanlarında meydana gelen tektonik sarsıntılar.Fay yasasının uygulanarak zayıf zeminlerin imara kapatılması ve yapıların sismik izolatör gibi tekniklerle depreme dayanıklı yapılması.
- Doğu Anadolu'nun yüksek ve engebeli kesimlerinde, biriken kalın kar kütlelerinin yer çekimi etkisiyle yamaç aşağı hareket etmesi.Yamaçlardaki ormanların korunması, çığ önleme bariyerlerinin yerleştirilmesi ve karın birikmesini engelleyen tünel ya da galerilerin inşa edilmesi.
- İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu'nun kurak bölgelerinde, bitki örtüsünün tahrip edilmesiyle toprağın rüzgar tarafından taşınması.Nadas alanlarının azaltılıp nöbetleşe ekime geçilmesi, rüzgar hızını kesecek ağaçlandırma çalışmaları ve şeritvari ekim yönteminin uygulanması.
Answer
Doğu Karadeniz'deki kütle hareketleri (heyelan) yamaç eğiminin azaltılması, drenaj kanalları ve istinat duvarları yapılmasıyla; Kuzey Anadolu Fay Hattı'ndaki depremler sismik izolatör kullanımı ve zayıf zeminlerin imara kapatılmasıyla; Doğu Anadolu'daki çığ riski ormanların korunması, çığ bariyerleri ve tüneller inşa edilmesiyle; İç ve Güneydoğu Anadolu'daki rüzgar erozyonu ise nöbetleşe ekim ve rüzgar perdeleri oluşturulmasıyla eşleşmektedir.
Doğal afetlerin oluştukları coğrafi koşullara göre korunma yöntemleri belirlenir. Kütle hareketleri (heyelan) için yamaç dengesini koruyucu drenaj, taraçalandırma ve istinat duvarı önlemleri alınmalıdır. Deprem riski için aktif fay hatlarında yapılaşmanın sınırlandırılması ve sismik izolatör kullanılması gerekir. Çığ riski için dik yamaçlarda çığ bariyerleri, tüneller yapılmalı ve ormanlar korunmalıdır. Rüzgar erozyonu için ise nöbetleşe ekim, nadasın azaltılması ve rüzgar perdeleri kurulmalıdır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Doğal Afetlerin Coğrafi Dağılışı ve Alınabilecek Korunma Yolları