Question

Difficulty: HardAtatürk İlkeleri

Atatürk ilkeleri, Türk inkılabının temel düşünce yapısını oluşturan ve birbirini tamamlayan dinamik prensiplerdir. Buna göre, sol sütunda verilen tarihî gelişmeleri, sağ sütundaki doğrudan ilişkili oldukları Atatürk ilkeleriyle eşleştiriniz.

  • 1927 yılında çıkarılan Teşvik-i Sanayi Kanunu’ndan beklenen sonucun alınamaması üzerine, devletin doğrudan sermaye koyarak büyük sanayi tesislerini kurmas�� ve planlı kalkınmayı bizzat yürütmesi.Devletçilik
  • 1924 yılında Şer’iyye ve Evkaf Vekâletinin kaldırılarak yerine Diyanet İşleri Başkanlığının kurulmasıyla din işlerinin devlet işlerinden ayrılması.Laiklik
  • 1934 yılında çıkarılan kanunla toplumsal alanda ayrıcalık ifade eden 'ağa, paşa, efendi, bey' gibi lakap ve unvanların kullanılmasının yasaklanması.Halkçılık
  • 1926 yılında yürürlüğe giren Kabotaj Kanunu ile Türk karasular��nda deniz ticareti ve liman işletme imtiyazlarının yalnızca Türk bayraklı gemilere verilmesi.Milliyetçilik

Answer

1927 Teşvik-i Sanayi Kanunu sonrası yatırımların devlet eliyle yapılması Devletçilik ile, Şer’iyye ve Evkaf Vekâletinin kaldırılması Laiklik ile, ayrıcalık belirten unvan ve lakapların yasaklanması Halkçılık ile, Kabotaj Kanunu'nun kabulü ise Milliyetçilik ilkesiyle eşleşmektedir.
Devletin Teşvik-i Sanayi Kanunu'nun ardından yatırımları bizzat üstlenmesi Devletçilik; Şer’iyye ve Evkaf Vekâletinin kaldırılarak din işlerinin devletten ayrılması Laiklik; unvan ve lakapların yasaklanarak eşitliğin getirilmesi Halkçılık; Kabotaj Kanunu ile karasularında millî egemenliğin kurulması ise Milliyetçilik ilkesine dayanmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Birinci gelişmenin analiz edilmesi
Teşvik-i Sanayi Kanunu özel sektörü desteklemeyi hedeflerken, bu kanunun yetersiz kalması üzerine devletin bizzat ekonomik yatırımlara girişmesi anlatılmaktadır. Bu durum karma ekonomik modeli ve doğrudan devlet müdahalesini öngören Devletçilik ilkesiyle eşleşir.
Devletçilik ilkesi, özel teşebbüsün yetersiz kaldığı durumlarda devletin ekonomik kalkınmayı doğrudan üstlenmesini ifade eder.
2
İkinci gelişmenin analiz edilmesi
Şer’iyye ve Evkaf Vekâletinin kaldırılarak devlet işleri ile din işlerinin ayrılması, kurumların rasyonel esaslara oturtulması belirtilmektedir. Bu durum din ve dünya işlerinin birbirinden ayrılmasını savunan Laiklik ilkesiyle eşleşir.
Laiklik ilkesi, devlet düzeninin ve hukuk kurallarının akla, bilime dayanmasını ve dinî otoritelerden bağımsız olmasını savunur.
3
Üçüncü gelişmenin analiz edilmesi
Toplumsal eşitliği sağlamak amacıyla ayrıcalıklı unvanların (ağa, paşa vb.) kaldırılması ifade edilmektedir. Bu durum kanun önünde eşitliği, sınıf ayrımının reddini ve sosyal adaleti amaçlayan Halkçılık ilkesiyle eşleşir.
Halkçılık ilkesi, hiçbir kişiye, aileye veya sınıfa imtiyaz tanınmamasını ve tüm vatandaşların eşit kabul edilmesini temel alır.
4
Dördüncü gelişmenin analiz edilmesi
Kabotaj Kanunu ile Türk denizlerinde ticaret hakkının yabancılardan alınarak yalnızca Türk gemilerine tanınması yani millîleştirilmesi anlatılmaktadır. Bu durum millî egemenlik ve millî çıkar odaklı olan Milliyetçilik ilkesiyle eşleşir.
Milliyetçilik ilkesi, ulusal çıkarların korunmasını, bağımsızlığı ve ekonomik alanda da millî egemenliğin kurulmasını öngörür.

Key Concept

Atatürk İlkelerinin kavramsal özellikleri ve inkılaplarla ilişkisi
Rate this question