Question

Difficulty: Very hardSoğuk Savaş Dönemi ve Bloklaşmalar

Türkiye’nin Soğuk Savaş D��nemi'nde kurduğu ya da dahil olduğu bölgesel ittifaklar, hem bloklar arası güç dengelerinden hem de üye devletlerin iç yapılarındaki değişimlerden etkilenmiştir.

Bu bağlamda Türkiye'nin dış politika hamleleri ve katıldığı bölgesel paktlarla ilgili;

I. Balkan Paktı'nın (1953) askeri etkinliğini kaybetmesinde, Stalin'in ölümünün ardından SSCB ile Yugoslavya arasındaki ilişkilerin yumuşaması ve Belgrad yönetiminin bloksuzlaşma politikasına yönelmesi etkili olmuştur.
II. Bağdat Paktı’nın kurumsal yapısının değişmesinde ve merkezinin Ankara’ya taşınmasında, pakta kurucu üye olarak katılan Irak’ta yaşanan rejim değişikliği etkili olmuştur.
III. Hem Balkan Paktı hem de Bağdat Paktı, Türkiye'nin NATO'ya kabul edilmesini kolaylaştırmak amacıyla üyelik öncesinde diplomatik birer koz olarak kurulmuştur.

gelişmelerinden hangileri doğrudur?

  1. A
    Yalnız I
  2. B
    Yalnız II
  3. I ve IIAnswer
  4. D
    II ve III
  5. E
    I, II ve III

Answer

I ve II öncüllerinin yer aldığı seçenek (Türkiye'nin Soğuk Savaş dönemi bölgesel ittifaklarının akıbetine dair doğru değerlendirmeler)
Doğru seçenek I ve II. öncülleri içerir. Balkan Paktı'nın askeri açıdan zayıflamasında 1953 yılında Stalin'in ölümü sonrasında Sovyetler Birliği ile Yugoslavya arasındaki ilişkilerin yumuşaması ve Yugoslavya'nın Bağlantısızlar Hareketi'ne yönelmesi temel etkendir. Bağdat Paktı ise 1958 yılında Irak'ta gerçekleşen askeri darbe sonucunda yeni yönetimin ittifaktan çekilmesiyle sarsılmış, paktın merkezi Ankara'ya taşınarak adı CENTO (Merkezi Antlaşma Teşkilatı) olarak değiştirilmiştir. Bu iki değerlendirme de tarihsel olarak doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
NATO üyeliği ile paktlar��n kuruluş kronolojisini karşılaştırmak.
Türkiye 1952 yılında NATO'ya üye olmuştur. Balkan Paktı 1953'te, Bağdat Paktı ise 1955'te kurulmuştur. Dolayısıyla bu paktların NATO üyeliği öncesinde koz olarak kurulduğu ifadesi (III. öncül) kronolojik olarak yanlıştır.
Öncüllerin tarihsel geçerliliğini ve kronolojik sırasını test etmek.
2
Balkan Paktı'nın zayıflama nedenlerini analiz etmek.
1953'te Stalin'in ölümüyle SSCB-Yugoslavya ilişkileri yumuşamış ve Yugoslavya bloksuzlar hareketine kaymıştır. Bu durum Balkan Paktı'nı işlevsiz kılmıştır. I. öncül doğrudur.
Bölgesel ittifakların çözülmesinde küresel bloklar arası ilişkilerin etkisini belirlemek.
3
Bağdat Paktı'nın dönüşüm sürecini incelemek.
1958'de Irak'ta gerçekleşen darbeyle yeni rejim pakttan çekilmiş, paktın merkezi Ankara'ya taşınmış ve adı CENTO olarak değiştirilmiştir. II. öncül doğrudur.
Üye ülkelerin iç siyasi gelişmelerinin ittifak yapılarına etkisini değerlendirmek.
4
Doğru öncülleri birleştirerek sonuca ulaşmak.
I ve II. öncüller doğru, III. öncül yanlıştır.
Doğru cevabı netleştirmek.

Key Concept

Soğuk Savaş Dönemi'nde Türkiye'nin katıldığı bölgesel ittifaklar (Balkan ve Bağdat Paktları) ve bu ittifakların dağılma süreçleri.
Rate this question