Examkin

Question

Difficulty: Very hardTarih Biliminin Tanımı, Konusu ve Özellikleri

Tarih bilimi üzerine çalışan bir akademisyen, hazırladığı metodoloji makalesinde şu değerlendirmelere yer vermiştir:

'Tarihçi, doğa bilimcisi gibi laboratuvar ortamında olguları tekrarlayamaz; onun laboratuvarı arşivler ve kazı alanlarıdır. Tarihsel bilginin inşasında en kritik eşik, incelenen dönemin zihniyet dünyasına nüfuz edebilmektir. Eğer bir araştırmacı, Truva Savaşı'nı Homeros destanlarındaki mitolojik ögeleri tamamen ayıklamadan askeri bir strateji belgesi gibi okursa ya da Cilalı Taş Devri'nde takas edilen obsidyenlerin ticari değerini günümüz serbest piyasa ekonomisinin arz-talep eğrileriyle açıklamaya kalkarsa, tarih biliminin sınırlarını aşmış ve metodolojik bir açmaza düşmüş olur. Benzer şekilde, Göbeklitepe'deki dikilitaşlar üzerindeki kabartmaları çözmek için eski yazı uzmanlarından (paleograf) yardım talep etmesi de yöntemsel bir hatadır.'

Bu makalede geçen; Cilal�� Taş Devri'ndeki obsidyen takasının günümüz serbest piyasa ekonomisiyle açıklanması ve Göbeklitepe kabartmaları için paleografiden yardım istenmesi hataları, sırasıyla tarih biliminin aşağıdaki hangi temel özelliklerinin veya yöntemlerinin göz ardı edildiğini gösterir?

  1. A
    Tarihsel olayların biricikliğinin (tekrarlanamaz oluşunun) dikkate alınması - Kaynak tarama (tarama) aşamasında birinci elden kaynaklara öncelik verilmesi
  2. B
    Tarihçinin tarafsızlık (objektiflik) ilkesine bağlı kalması - Tarih yazıcılığında kronolojinin esas alınması
  3. C
    Tarihsel bilginin kesin ve değişmez olmadığının kabul edilmesi - Tarih biliminin diğer beşeri bilimlerden bağımsız bir yöntem izlemesi
  4. Olayların meydana geldiği dönemin koşullarına göre değerlendirilmesi - Tarih öncesi devirlerin aydınlatılmasında yazısız kaynakların esas alınmasıAnswer
  5. E
    Tarihsel olaylarda neden-sonuç ilişkisinin kurulması - Tarihsel olayların coğrafi çevre ile ilişkisinin kurulması

Answer

Olayların meydana geldiği dönemin koşullarına göre değerlendirilmesi - Tarih öncesi devirlerin aydınlatılmasında yazısız kaynakların esas alınması
Doğru seçenek tarihsel olayların kendi dönemi içindeki koşullarla değerlendirilmesi gerekliliğini ve tarih öncesi çağlar için yazısız kaynakların kullanılmasını ifade etmektedir. Cilalı Taş Devri'ndeki obsidyen takasının günümüz ekonomisiyle açıklanması, olayın kendi çağı dışındaki kurallarla değerlendirilmesidir (anakronizm). Göbeklitepe'deki dikilitaşlar ise tarih öncesi döneme ait olup yazısız buluntular olduğu için eski yazı bilimi olan paleografinin burada kullanılması imkansızdır; bu sebeple yazısız kaynakların esas alınması kuralına uyulmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Paragraftaki ilk hatanın ('Cilalı Taş Devri'nde takas edilen obsidyenlerin ticari değerini günümüz serbest piyasa ekonomisiyle açıklama') analiz edilmesi.
Bu durum, geçmişteki bir olayı günümüzün iktisadi kavram ve değerleriyle açıklamaya çalışmaktır. Bu metodolojik hata 'anakronizm' (tarihsel yanılgı) olarak adlandırılır. Bunu önlemek için 'olayların meydana geldiği dönemin koşullarına göre değerlendirilmesi' ilkesine uyulmalıdır.
Tarih araştırmalarında objektifliğin ve bilimsel doğruluğun sağlanması için olaylar kendi çağının şartları içinde ele alınmalıdır.
2
Paragraftaki ikinci hatanın ('Göbeklitepe'deki dikilitaşlar üzerindeki kabartmaları çözmek için paleograftan yardım talep etme') analiz edilmesi.
Göbeklitepe, Neolitik Dönem'e (tarih öncesi çağlara) ait olup yazının henüz kullanılmadığı bir dönemdir. Paleografi ise eski yazıların okunmasını ve incelenmesini inceleyen bir bilim dalıdır. Yazısız bir dönem için yazı uzmanından yardım istemek metodolojik bir hatadır. Bu dönemin aydınlatılmasında ancak 'yazısız kaynaklar' (arkeolojik buluntular) esas alınabilir.
Tarih öncesi dönemlerin araştırmalarında yazıya dayalı bilim dallarının (paleografi, epigrafi, diplomatik) kullanılamayacağı, yalnızca arkeoloji ve antropoloji gibi yazısız kaynakları inceleyen dallardan yararlanılabileceği gerçeğini kavramak gerekir.
3
Elde edilen analiz sonuçlarının seçeneklerle karşılaştırılması.
Yapılan iki hatanın sırasıyla 'Olayların meydana geldiği dönemin koşullarına göre değerlendirilmesi' ve 'Tarih öncesi devirlerin aydınlatılmasında yazısız kaynakların esas alınması' ilkelerinin ihlal edilmesinden kaynaklandığı görülür. Bu ilkeler doğru seçenekte bir arada verilmiştir.
Doğru sonuca ulaşmak için her iki metodolojik eşleştirmenin de eksiksiz yapılması gerekmektedir.

Key Concept

Tarih biliminin yöntemi, olayların kendi dönemi içindeki koşullarla değerlendirilmesi gerekliliği (anakronizmden kaçınma) ve tarih öncesi dönemlerin araştırılmasında yazısız kaynakların zorunluluğu.
Rate this question

Topics

Tarih Biliminin Tanımı, Konusu ve Özellikleri

More questions from this topic