Question

Difficulty: Very hardTarih Biliminin Tanımı, Konusu ve Özellikleri

Bir tarih araştırmacısı, insanlık tarihinin farklı dönemlerine ait şu iki çalışma konusunu incelemektedir:

* I. Çalışma: Diyarbakır yakınlarında yer alan ve tarıma geçiş evresinin görüldüğü, neolitik döneme ait Çayönü yerleşkesindeki sosyo-ekonomik yapının tespiti.
* II. Çalışma: Hititler ile Mısır arasında MÖ 1280 civarında imzalanan ve tarihin ilk yazılı antlaşması olarak bilinen Kadeş Barış Antlaşması'nın diplomatik sonuçlarının analizi.

Buna göre, araştırmacının yürüttüğü çalışmalarda sergilediği aşağıdaki tutumlardan hangisi tarih biliminin tanımı, konusu, özellikleri ve yöntemi açısından tamamen doğrudur?

  1. Kadeş Antlaşması'nin maddelerini analiz ederken, antlaşmanın yapıldığı dönemin Yakın Doğu güç dengelerini, kralların siyasi beklentilerini ve inanç sistemlerini dikkate alarak nesnel bir değerlendirme yapmasıAnswer
  2. B
    Kadeş Antlaşması'nı analiz ederken, Hitit kralı ile Mısır firavununun imzaladığı metni günümüzün modern uluslararası hukuk kuralları ve demokratik diplomasi ilkeleri çerçevesinde eleştirip yargılaması
  3. C
    Çayönü yerleşkesindeki insanların gündelik yaşantılarını ve inanç sistemlerini ayrıntılı olarak aydınlatmak amacıyla, buradaki kazılarda bulunan taş aletler ile mimari kalıntıları paleografi ve diplomatik bilimlerinin yöntemleriyle incelemesi
  4. D
    Kadeş Antlaşması'nın imzalandığı dönemdeki Hitit yönetim yapısını incelerken, kralın yetkilerini sınırlayan Pankuş Meclisi'ni günümüzdeki demokratik ve egemen parlamentolarla özdeşleştirerek modern bir meclis gibi yorumlaması
  5. E
    Çayönü sakinlerinin tarımsal üretime geçiş sürecini ve ticari faaliyetlerini açıklamak amacıyla, bu topluluk ile çevre yerleşimler arasında imzalanmış yazılı ticaret sözleşmelerini ve resmi yazışmaları temel kaynak olarak kullanması

Answer

Kadeş Antlaşması'nın maddelerini analiz ederken, antlaşmanın yapıldığı dönemin Yakın Doğu güç dengelerini, kralların siyasi beklentilerini ve inanç sistemlerini dikkate alarak nesnel bir değerlendirme yapması
Tarihi olayların incelenmesinde en temel kural, olayın gerçekleştiği dönemin şartlarının ve zihniyetinin göz önünde bulundurulmasıdır. Kadeş Antlaşması'nı incelerken o dönemin Yakın Doğu dengelerini ve inanç dünyasını dikkate alarak yapılan analiz, tarih biliminin nesnellik ve dönemsel şartlara uygunluk ilkelerine tam olarak uyar.

Step-by-Step Solution

1
Çalışmalara konu olan Çayönü yerleşkesi ve Kadeş Antlaşması'nın kronolojik konumlarını ve ait oldukları çağları belirleme.
Çayönü yerleşkesinin neolitik (tarih öncesi/yazısız) döneme, Kadeş Antlaşması'nın ise tarihi (yazılı) dönemlere ait olduğu belirlenir.
Tarih araştırmalarında yöntem hatası yapmamak için öncelikle incelenen dönemin yazılı kültür düzeyini ve temel özelliklerini bilmek gerekir.
2
Tarih öncesi dönemi inceleyen I. Çalışma için önerilen yöntemlerin (paleografi, diplomatik ve yazılı anlaşmalar) uygunluğunu denetleme.
Tarih öncesi dönemlerde yazı olmadığı için paleografi, diplomatik ve yazılı belgelerin kullanılamayacağı, bu yöndeki yaklaşımların yöntemsel hata olduğu tespit edilir.
Yazının icadından önceki dönemlerin aydınlatılmasında sadece yazısız (arkeolojik) kaynaklardan yararlanılabilir.
3
Tarihi dönemleri inceleyen II. Çalışmadaki siyasi/idari analizlerin ve diplomatik değerlendirmelerin yöntemsel geçerliliğini inceleme.
Kadeş Antlaşması'nı veya Pankuş Meclisi'ni günümüzün uluslararası hukuk kuralları ve demokratik yapılarıyla değerlendirmenin anakronizm hatası doğuracağı görülür.
Tarihçi, olayları incelerken bugünün değer yargılarını geçmişe dayatmamalı, olayları kendi döneminin koşullarıyla nesnel olarak açıklamalıdır.
4
Tarih biliminin temel ilkeleri çerçevesinde en doğru bilimsel tutumu saptama.
Kadeş Antlaşması'nın kendi dönemi içindeki güç dengeleri ve inanç sistemleriyle nesnel olarak açıklanmasının tarih metodolojisine tamamen uygun olduğu sonucuna varılır.
Tarih biliminin tanım ve özelliklerine göre olaylar; yer-zaman belirtilerek, belgelere dayalı ve dönemin şartlarına uygun olarak nesnel biçimde incelenmelidir.

Key Concept

Tarihi olayları kendi döneminin koşullarıyla değerlendirme (nesnellik) ve tarih öncesi/tarihi dönemlerin kaynak farklarını gözetme.
Rate this question