I. Metin
"Çocukluğumun geçtiği o eski konak, her odasında ayrı bir hatıra barındıran tarihi bir yapıydı. Dedemin o gür sesiyle sofa kısmında bizi toplayıp anlattığı eski sefer anıları, zihnimde tarihin tozlu sayfalarından çıkmış gerçek tablolar gibi duruyor. O günlerden kalan tek şey, o konağın bahçesindeki kuyu ve duvara asılı eski bir fotoğraftır. İnsanın geçmişe dönüp bakması, yitirilen zamana dair tutulmuş belgesel bir kayıt gibidir."
II. Metin
"Kona��ın merdivenlerini tırmanırken basamakların gıcırtısı ona geçmişin sesini fısıldıyordu. Dedesi sofa kısmında oturmuş, hiç var olmamış seferlerin hayali haritalarını çiziyordu duvarlara. Adam yavaşça cebinden çıkardığı fotoğrafı açtı. Solmuş yüzler ona bakıp gülümsedi. 'Zaman,' diye mırıldandı kendi kendine, 'içinde boğulduğumuz ama ıslanamadığım��z bir nehir.'"
Edebî metinlerin sınıflandırılması ilkeleri ve bu metinlerin yapısal özellikleri göz önünde bulundurulduğunda, yukarıdaki metinler hakkında yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
- I. metin, dilin göndergesel işlevinin ağırlıklı olduğu, gerçekliği doğrudan aktarmayı amaçlayan kişisel hayatı konu alan öğretici bir metin örneğiyken; II. metin, gerçekliğin estetik bir kaygıyla yeniden kurgulandığı, dilin sanatsal işlevde kullanıldığı anlatmaya bağlı sanatsal bir metindir.Answer
- BI. metin, yazarın kendi iç dünyasını yansıttığı için co��ku ve heyecanı dile geniren metinler arasında yer alırken; II. metin, karşılıklı konuşma ve durum tasvirleri barındırdığı için göstermeye bağlı edebi metin grubuna girer.
- CHer iki metin de olay çevresinde gelişen sanatsal metinler sınıfına dahil olup dilin alıcıyı harekete geçirme işleviyle kaleme alınmıştır.
- DI. metin, gazete çevresinde gelişen öğretici metinlerin bir örneği kabul edilirken; II. metin, doğrudan öğretme amacı taşıyan anlatmaya bağlı edebi metinler arasında sınıflandırılır.
- EI. metin, göstermeye bağlı metinlerin kurmaca dünyasına aitken; II. metin, heyecan ve coşkuyu dile getiren metinlerin estetik yapısına sahiptir.