Question

Difficulty: HardHalk Anlatıları (Halk Hikâyeleri, Masal, Efsane, Dede Korkut)

Garip baktı ki anası ağlıyor, dayanamadı, sazı göğsüne koyup anasına şunları söyledi:

Gözüm yaşın sil a ana
Ben gidiyorum Halep'e doğru
Ağlayıp da beni yorma
Ben gidiyorum Halep'e doğru

Anası der ki:
Oğul gitme gurbet ele
Düşürürsün beni dile
Ağlatma gel anacığını
Gitme oğul Halep'e doğru

Garip anasının elini öptü, duasını aldı. Sazını omuzuna verip yola revan oldu.

Bu parçanın biçim, içerik ve anlatım özellikleri göz önünde bulundurulduğunda, eserin ait olduğu anlatı türüyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Mensur kısımların olayların aktarımında, manzum kısımların ise duyguların ifadesinde kullanıldığı; nazım-nesir karışık yapıya sahip bir halk hikâyesidir.Answer
  2. B
    Dini-tasavvufi halk edebiyatı bünyesinde yer alan; ilahi ve nefes gibi nazım türlerinin nesir aralarına serpiştirilmesiyle oluşturulmuş öğretici bir metindir.
  3. C
    Geçiş Dönemi'nin dil özelliklerini taşıyan; destandan halk hikâyeciliğine geçişin ilk örneği kabul edilen Dede Korkut Hikâyeleri'nden biridir.
  4. D
    İslamiyet öncesi sözlü dönemde ölen bir kişinin ardından duyulan acıyı dile getiren sagu türünün, Halk edebiyatındaki doğrudan devamı niteliğindedir.
  5. E
    Aruz ölçüsünün rubai veya tuyuğ kalıplarıyla yazılmış manzum parçalar barındıran ve tamamen divan nesri kurallarına göre kaleme alınmış bir mesnevidir.

Answer

Mensur kısımların olayların aktarımında, manzum kısımların ise duyguların ifadesinde kullanıldığı; nazım-nesir karışık yapıya sahip bir halk hikâyesidir.
Halk hikâyelerinin en karakteristik özelliği nazım ve nesrin iç içe olmasıdır. Olayların anlatıldığı kısımlarda nesir (düzyazı), konuşmaların yapıldığı ve duygusal yoğunluğun arttığı bölümlerde ise saz eşliğinde söylenen nazım (şiir) tercih edilir. Doğru seçenek bu yapısal özelliği tam olarak ifade etmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Metnin biçimsel yapısını incelemek.
Metinde düzyazı (nesir) şeklinde anlatılan olayların arasına dörtlükler halinde şiirsel (nazım) bölümlerin yerleştirildiği görülür.
Eserin yapısal formunu (nazım-nesir karışıklığı) belirlemek.
2
Metnin tematik ve içerik özelliklerini belirlemek.
Garip ve anasının gurbete gidiş üzerine karşılıklı söyleşisi (vedalaşması) ve saz eşliğinde dile getirilen ifadeler mevcuttur.
Bu unsurların Türk halk edebiyatındaki âşık tarzı halk hikâyelerine has özellikler olduğunu anlamak.
3
Seçeneklerdeki diğer dönem ve tür özellikleri ile karşılaştırma yapmak.
Metnin din dışı olması, hece ölçüsüyle yazılması ve yapısı; onu tekke şiirinden, Geçiş Dönemi Dede Korkut anlatılarından, İslamiyet öncesi sagulardan ve Divan edebiyatı mesnevilerinden ayırır.
Yanlış seçenekleri eleyerek doğru edebi tür tanımına ulaşmak.

Key Concept

Halk hikâyelerinin nazım-nesir karışık yapısı ve diğer dönem ürünlerinden farkları
Estimated Time:2m 0s
Rate this question