Question

Difficulty: MediumTekke (Dinî-Tasavvufî) Edebiyatı Temsilcileri

Aşağıdaki sol sütunda verilen dinî-tasavvufî Türk edebiyatı temsilcilerini, sağ sütundaki en belirgin özellikleri ve edebî şahsiyetleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

  • Aziz Mahmud Hüdâyî16-17. yüzyıllarda yaşamış, Celvetiye tarikatının kurucusudur. Hem hece hem de aruzla yazdığı ilahileriyle tanınır ve Divan'ı vardır.
  • Niyâzî-i Mısrî17. yüzyılda yaşamış, Halvetiyye tarikatının Mısriyye kolunu kurmuştur. Hem coşkulu ilahileri hem de aruzla yazdığı divanıyla bilinir, ömrünün son yıllarını Limni'de sürgünde geçirmiştir.
  • Kazak Abdal17. yüzyılda yaşamış, Alevi-Bektaşi halk edebiyatının en önemli şathiye ve taşlama şairlerindendir. Toplumsal aksaklıkları alaycı ve iğneleyici bir dille eleştirmiştir.
  • Hatayî (Şah İsmail)16. yüzyılda yaşamış, Safevi Devleti'nin kurucusudur. Şiirlerinde tasavvufi ve siyasi düşüncelerini coşkulu nefeslerle dile getirmiş, hece ve aruzu birlikte kullanmıştır.

Answer

Doğru eşleştirme şu şekildedir: Aziz Mahmud Hüdâyî, Celvetiye tarikatının kurucusu olmasıyla; Niyâzî-i Mısrî, Halvetiyye'nin Mısriyye kolunun kurucusu ve Limni sürgün�� olmasıyla; Kazak Abdal, Alevi-Bektaşi edebiyatında şathiye ve taşlamalarıyla öne çıkmasıyla; Hatayî ise Safevi Devleti kurucusu olması ve coşkulu nefesler yazmasıyla eşleşmektedir.
Şairlerin belirleyici özellikleri incelendiğinde; Aziz Mahmud Hüdâyî Celvetiye tarikatının kurucusu olarak hece ve aruzla ilahiler yazmıştır. Niyâzî-i Mısrî, Halvetiyye'nin Mısriyye kolunun kurucusu olup Limni adasına sürgün edilmiştir. Kazak Abdal, alaycı üslubu, şathiyeleri ve taşlamaları ile tanınır. Hatayî takma adını kullanan Şah İsmail ise Safevi Devleti'nin kurucusudur ve coşkulu nefesleriyle Alevi-Bektaşi edebiyatını etkilemiştir. Bu bilgiler doğrultusunda eşleştirme eksiksiz tamamlanır.

Step-by-Step Solution

1
Temsilcilerin yüzyıllarını ve temel özelliklerini belirleme
Aziz Mahmud Hüdâyî (16-17. yy, Celvetiye kurucusu), Niyâzî-i Mısrî (17. yy, Mısriyye kolu, Limni sürgünü), Kazak Abdal (17. yy, şathiye ve taşlama) ve Hatayî (16. yy, Safevi kurucusu, nefesler) şairlerinin kimlikleri ve özellikleri tespit edilir.
Eşleştirmenin doğru yapılabilmesi için her şairin kendine has biyografik ve edebî özelliklerinin bilinmesi gerekir.
2
Şairler ile açıklamaları eşleştirme
Aziz Mahmud Hüdâyî ile Celvetiye kurucusu olma bilgisi; Niyâzî-i Mısrî ile Halvetiyye/Mısriyye kolu kurucusu ve Limni sürgünü olma bilgisi; Kazak Abdal ile şathiye/taşlama yazarı olma bilgisi; Hatayî ile Safevi Devleti kurucusu olma bilgisi eşleştirilir.
Şairlerin edebî portrelerinde yer alan ayırt edici ipuçları doğru seçeneğe ulaşmayı sağlar.

Key Concept

Tekke (Dinî-Tasavvufî) Edebiyatı Temsilcileri ve Edebî Özellikleri
Estimated Time:2m 0s
Rate this question