Question

Difficulty: MediumAnonim Halk Edebiyatı Nazım Biçimleri ve Türleri

Kışlalar doldu bugün
Doldu boşaldı bugün
Gel kardaş helalleşek
Belki ölüm var bugün

Geceler yârim oldu
Ağlamak kârım oldu

Bu dizelerin nazım biçimi ve özellikleri dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A
    Şiirde asıl sözlerin yer aldığı kısım 'bent', her bendin sonunda tekrarlanan nakarat kısmı ise 'kavuştak' olarak adlandırılır.
  2. B
    77'li hece ölçüsüyle söylenen bu şiirde dize sonlarında hem ek hem de kelime halinde redif kullanılmıştır.
  3. C
    Kendine özgü bir ezgiyle söylenen ve söyleyeni genellikle belli olmayan anonim halk edebiyatı ürünüdür.
  4. D
    Konusu yönüyle lirik bir nitelik taşıyan bu ürün; ayrılık, gurbet ve ölüm gibi temaları işlemektedir.
  5. Bu şiirin ait olduğu nazım biçimi, İslamiyet öncesi Türk edebiyatındaki 'sagu' türünün halk edebiyatındaki doğrudan karşılığıdır.Answer

Answer

Şiirin ait olduğu nazım biçiminin İslamiyet öncesi Türk edebiyatındaki sagu türünün karşılığı olduğunu belirten ifade yanlıştır.
Verilen dizeler yapısal olarak bent ve kavuştaklardan oluşan bir türkü örneğidir. İslamiyet öncesi Türk edebiyatındaki 'sagu' türünün halk edebiyatındaki doğrudan karşılığı ise türkü değil, ağıttır. Bu nedenle şiirin ait olduğu nazım biçiminin sagunun karşılığı olduğunu savunan yargı söylenemez.

Step-by-Step Solution

1
Şiirin nazım biçimini belirleme
Verilen şiir, bent ve kavuştak (nakarat) bölümlerinden oluşması ve ezgiyle söylenmesi sebebiyle bir türkü örneğidir.
Seçeneklerdeki yapısal ve türsel özellikleri doğru değerlendirebilmek için öncelikle şiirin türkü olduğunu saptamak gerekir.
2
Şiirin biçimsel ve içeriksel özelliklerini inceleme
Dizeler 77'li hece ölçüsüyle söylenmiştir. Dize sonlarında 'bugün' ve 'oldu' kelimeleri kelime redifi, '-du/-dı' ekleri ise ek redifidir. Şiir ölüm temalı olup lirik bir nitelik taşır. Bent ve kavuştak yapıları mevcuttur. Bu durum, diğer seçeneklerde belirtilen yapısal, biçimsel ve tematik özelliklerin doğru olduğunu göstermektedir.
Seçeneklerin doğruluğunu metin üzerinden teyit etmek için kafiye, redif, ölçü ve tema analizi yapılır.
3
İslamiyet öncesi dönemle karşılaştırma yapma ve yanlış seçeneği bulma
İslamiyet öncesi Türk edebiyatındaki 'sagu' (yuğ törenlerinde söylenen ölüm şiirleri), halk edebiyatında 'ağıt' türünün karşılığıdır; türkü nazım biçiminin karşılığı değildir. Dolayısıyla sagu türünün doğrudan halk edebiyatındaki karşılığının türkü olduğunu söyleyen seçenek yanlıştır.
Edebi türlerin tarihi dönemlerdeki karşılıklarını (sagu - ağıt - mersiye) doğru ilişkilendirmek sorunun doğru cevabına ulaşmayı sağlar.

Key Concept

Türkü nazım biçiminin yapısal (bent, kavuştak), biçimsel (hece ölçüsü, redif) ve tematik özelliklerinin belirlenmesi ile diğer dönemlerdeki tür karşılıklarının ayırt edilmesi.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question