Âşık Edebiyatı Temsilcileri

Divan şiirinden etkilenerek hem aruz hem heceyle yazan, ancak asıl edebi kimliğini hece ölçüsüyle söylediği eleştirel şiirlerinde bulan 19. yüzyıl âşığı Seyrani; toplumsal çarpıklıkları, rüşveti, adaletsizliği ve dönemin idarecilerini cesurca yerdiği taşlamalarıyla tanınır.

Buna göre, aşağıdaki dörtlüklerden hangisinin teması ve üslubu dikkate alındığında Seyrani’ye ait olduğu söylenebilir?

Bir araştırmacı, incelediği saz şairinin edebi kişiliğini şu sözlerle aktarmaktadır:

"...Hem heceyi hem aruz ölçüsünü başarıyla kullanmış, iyi bir medrese eğitimi almıştır. Klasik şiire duyduğu ilgi nedeniyle bir Divan oluşturmuş; ancak asıl gücünü heceyle yazdığı, içtenlik dolu koşma ve destanlarında göstermiştir. Başından geçen trajik ve komik olayları hicivli bir üslupla aktardığı otobiyografik mesnevisi ile halk hikayeciliğine yeni bir soluk getiren mensur-manzum eseri, onun edebiyat tarihindeki özgün yerini pekiştirmiştir."

Buna göre, araştırmacının bahsettiği sanatçıya ait olan dörtlük aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıda sol sütunda karışık olarak verilen âşık edebiyatı temsilcilerini, sağ sütunda verilen kendilerine özgü edebi nitelikleri ve sanat anlayışlarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

Sol sütundaki âşık edebiyatı temsilcilerini, sağ sütundaki ayırt edici edebi nitelikleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

17. yüzyılda yaşadığı tahmin edilen, şiirlerinde aşk, doğa ve ayrılık gibi temaları büyük bir yalınlıkla işleyen sanatçı, Divan edebiyatından hiç etkilenmemiş ve yalnızca hece ölçüsünü kullanmıştır. Güzellemeleriyle tanınan bu şair, Çukurova ve Toroslar çevresindeki göçebe yaşam tarzını şiirlerine samimi bir dille aktarmıştır.

Bu parçada söz edilen âşık edebiyatı temsilcisi aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıda sol sütunda âşık edebiyatının önemli temsilcileri, sağ sütunda ise bu temsilcilerin edebî şahsiyetlerine dair belirleyici özellikler verilmiştir. Sol sütunda yer alan şairleri sağ sütundaki doğru özellikleriyle eşleştiriniz.

Ondokuzuncu yüzyılda yaşamış olan bu şair, mensup olduğu boyun Çukurova ve Toroslar'da göçebe hayatını sürdürme mücadelesini ve Osmanlı Devleti'nin iskân politikasına karşı gösterdiği direnişi şiirlerine taşımıştır. Divan edebiyatının etkisinden tamamen uzak, yalın ve içten bir halk Türkçesiyle koçaklamalar ve güzellemeler söylemiştir.

Buna göre aşağıdaki dörtlüklerden hangisinin bu sanatçıya ait olduğu söylenebilir?

Aşağıda sol sütunda verilen âşık edebiyatı temsilcilerini, sağ sütundaki kendilerine özgü edebî nitelik ve eser bilgileriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Aşağıda sol sütunda âşık edebiyatının bazı önemli temsilcileri, sağ sütunda ise bu şairlerin belirleyici edebî özellikleri ve yaşam öykülerinden kesitler verilmiştir. Bu şairleri kendilerine ait olan özelliklerle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

17. yüzyılın önemli temsilcilerinden biridir. Bir asker-şair (yeniçeri) olarak orduda görev almış, katıldığı seferleri ve tarihî olayları şiirlerinde yalın bir dille işlemiştir. Divan şiiri etkisinden uzak kalarak sadece hece ölçüsünü kullanmış ve Bağdat Kuşatması sırasında gösterdiği kahramanlıkla efsaneleşen genç bir asker için yazdığı yapay destanla tanınmıştır.

Bu parçada sözü edilen âşık edebiyatı temsilcisi aşağıdakilerden hangisidir?

XIX. yüzyılda yaşamış; memleketi Erzurum'dan ayrılarak Anadolu'nun pek çok bölgesini gezmiş ve bu seyahatlerin etkisiyle şiirlerinde gurbet temasını derinden işlemiştir. Klasik medrese eğitimi almasının da etkisiyle Divan edebiyatına ilgi duymuş, hem aruz hem de hece ölçüsünü kullanmıştır. Aruzla yazdığı divan, kalenderî ve selislerin yanı sıra asıl şöhretini hece ölçüsüyle söylediği, duygu dolu koşma ve semaileriyle kazanmıştır. Kendisinden sonra gelen birçok halk şairini etkileyerek kendi adıyla anılan bir âşık kolunun kurucusu olmuştur.

Bu parçada özellikleri belirtilen âşık edebiyatı sanatçısı aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki sol sütunda verilen âşık edebiyatı temsilcilerini, sağ sütundaki kendilerine ��zgü belirleyici edebî nitelik ve eser bilgileriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Divan şiirinden etkilenerek hem hece hem de aruz ölçüsüyle şiirler yazan, klasik âşık tarzının en önemli ve en üretken ($17$. yüzyıl) temsilcilerindendir. Yeniçeri ocağında yetişmiş bir asker-şair olması hasebiyle sınır boylarındaki seferlere katılmış ve buralardaki gözlemlerini şiirlerine yansıtmıştır. Kendisinden önceki ve kendi dönemindeki şairleri değerlendirdiği ünlü eseri *Şairname*, Türk edebiyatında bu türün ilk ve en önemli örneklerindendir.

Bu parçada söz edilen âşık edebiyatı şairi aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıda verilen âşık edebiyatı sanatçılarını, sağ sütundaki belirleyici edebî özellikleri ve tarihî arka planlarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

19. yüzyıl âşık edebiyatının en önemli hiciv şairlerindendir. Kayseri’nin Develi ilçesinde doğmuş, bir süre İstanbul’da yaşamış ancak yönetime ve toplumsal aksaklıklara yönelik sert eleştirileri nedeniyle buradan ayrılmak zorunda kalmıştır. Şiirlerinde hem hece hem de aruz ölçüsünü kullanmakla birlikte asıl başarısını heceyle yazdığı koşma, semai ve özellikle toplumsal yergi içeren taşlamalarında göstermiştir.

Bu parçada söz edilen âşık edebiyatı temsilcisi aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıda sol sütunda verilen âşık edebiyatı temsilcilerini, sağ sütundaki kendilerine özgü belirleyici edebî nitelik ve eser bilgileriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Divan şiirine ilgi duyarak aruz ölçüsüyle divan tarzı şiirler de yazan âşık edebiyatı temsilcileri, heceyle yazdıkları şiirlerde de özgün bir söyleyiş yakalamışlardır. Bu şairlerden biri, hem aruz hem heceyi ustalıkla kullanmasıyla bilinir. Özellikle memleketi Rus işgaline uğradıktan sonra oraya yaptığı ziyaret sonrasında kaleme aldığı, 'Vardım ki yurdundan ayağ göçürmüş / Yavru gitmiş ıssız kalmış otağı' dizeleriyle başlayan meşhur ağıtı/koşması ile tanınır. Ayrıca başından geçen olayları mesnevi biçiminde anlattığı *Sergüzeştname* adlı eseri, onun edebî kişiliğinin en önemli parçalarından biridir.

Bu parçada sözü edilen âşık edebiyatı temsilcisi aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıda sol sütunda verilen âşık edebiyatı temsilcilerini, sağ sütunda yer alan belirleyici edebî nitelik ve eser bilgileriyle eşleştiriniz.

Âşık edebiyatı şairleri üzerine araştırma yapan bir öğrenci, hazırladığı sunumda şu bilgilere yer vermiştir:

* I. Şair: $17$. yüzyılda yaşamış; hem aruz hem de hece ölçüsüyle şiirler söylemiştir. İyi bir eğitim gördüğü, kâtip olduğu veya orduda görev aldığı şiirlerinden anlaşılmaktadır. Divan edebiyatı etkisinde yazdığı şiirlerinde dili ağır olsa da heceyle yazdığı koşma ve semailerinde sade, akıcı bir Türkçe kullanmıştır. Klasik Türk musikisinde kendi adıyla anılan bir ezgi/makam bulunmaktadır.
* II. Şair: $19$. yüzyılda Çukurova ve Toroslar bölgesinde yaşamış, sadece hece ölçüsünü kullanmıştır. Mensup olduğu Avşar boyunun göçebe hayatını sürdürme mücadelesini ve Osmanlı Devleti’nin iskân politikasına karşı duruşunu destansı, yiğitçe bir söyleyişle şiirlerine taşımıştır. Şiirlerinde divan edebiyatı etkisi ve aruz ölçüsü kesinlikle görülmez.

Bu sunumda özelliklerinden bahsedilen şairler aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?