Question

Difficulty: HardEklerin Karıştırılan İşlevleri (İyelik, İlgi, Hal ve Yapım Eki Ayrımı)

Türkçede bazı ekler hem yap��m eki hem de çekim eki olarak kullanılabilir. Örneğin fiilden isim yapım eki olan "-ın / -in / -un / -ün" ile ikinci çoğul şahıs emir eki olan "-ın / -in / -un / -ün" yazılış bakımından aynı olsa da işlevce tamamen farklıdır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcükte yer alan "-ın / -in / -un / -ün" eki, diğerlerinden farklı bir işlevde kullanılmıştır?

  1. A
    Bu yayınevinin bastığı son yayın, edebiyat dünyasında büyük bir tartışma başlattı.
  2. Toplanan bu kolileri sınıflara dağıtmak üzere okulun bahçesine yığın.Answer
  3. C
    Bu bölgedeki en büyük yığın, kazı alanından çıkarılan topraklarla oluşmuştu.
  4. D
    Tarladaki taze ekinler rüzgarda dalgalandıkça ortaya harika bir manzara çıkıyordu.
  5. E
    Toplantıda alınan kararların tamamını yarın sabah basın mensuplarıyla paylaşacağız.

Answer

Toplanan bu kolileri sınıflara dağıtmak üzere okulun bahçesine yığın.
Toplanan bu kolileri sınıflara dağıtmak üzere okulun bahçesine yığın cümlesindeki 'yığın' sözcüğü eylem (yüklem) görevindedir ve aldığı '-ın' eki ikinci çoğul şahıs emir çekim ekidir. Diğer seçeneklerdeki sözcükler ise fiilden isim yapım eki alarak isimleşmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Altı çizili sözcüklerin köklerini ve cümledeki anlamlarını belirleme
Sözcüklerin tamamı fiil köklüdür: yay-mak, yığ-mak, ek-mek, bas-mak.
Ekin kökünü bularak ekin türünü ve işlevini belirlemek analiz için ilk adımdır.
2
Sözcüklerin cümlede isim mi yoksa fiil mi olarak kullanıldığını tespit etme
Okulun bahçesine yığın cümlesindeki 'yığın' sözcüğü bir eylemi bildirmekteyken; diğer cümlelerdeki 'yayın', 'yığın', 'ekinler' ve 'basın' sözcükleri birer varlığı veya kavramı karşılayan isimlerdir.
Sözcüğün cümledeki türü, aldığı ekin yapım eki mi yoksa çekim eki mi olduğunu anlamamızı sağlar.
3
Eklerin işlevsel türlerini ayırt etme
İsim olan sözcüklerdeki ekler fiilden isim yapım ekidir. Eylem olan sözcükteki ek ise ikinci çoğul şahıs emir (çekim) ekidir.
Yapım ekleri yeni kelime türetirken çekim ekleri kelimelerin cümle içindeki ilişkilerini ve çekimlerini düzenler.

Key Concept

Fiilden İsim Yapım Eki ile Fiil Çekim Eki (Emir/Şahıs Eki) Ayrımı
Rate this question