Examkin

Question

Difficulty: HardÜnlü Türemesi

Türkçede tek heceli bazı sözcüklere küçültme eki (-cık / -cik) getirildiğinde veya bazı sözcükler pekiştirildiğinde sözcükte fazladan bir ünlü ortaya çıkar. Bu ses olayına ünlü türemesi denir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünlü türemesine uğramış bir sözcük kullanılmıştır?

  1. A
    Bebeğin yüzündeki o sıcacık gülücük, odadaki herkesin içini ısıtmaya yetmişti.
  2. B
    Genç adam, yıllardır biriktirdiği anılarını bir araya getirerek kendi hayatını anlatan biyografik bir roman yazmaya başlıyor.
  3. C
    Kış mevsiminin o dondurucu soğuğunda, fırından yeni çıkmış taze ekmeğin kokusu tüm sokağa yayılıyordu.
  4. Yapayalnız kaldığı bu büyük şehirde, her akşam pencerenin kenarına oturup memleketindeki günlerini hasretle anardı.Answer
  5. E
    Yol kenarında açan ufacık çiçekler, doğanın uyanışını müjdeleyen en güzel ayrıntılardan biriydi.

Answer

Yapayalnız sözcüğünün yer aldığı cümle
Yapayalnız sözcüğü, 'yalnız' sözcüğünün pekiştirilmesiyle oluşmuştur. Pekiştirme yapılırken 'yap-yalnız' biçimindeki yapıya 'a' ünlüsü eklenmiş ve 'yapayalnız' şeklini almıştır. Bu durum ünlü türemesinin tipik bir örneğidir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki türetilmiş, küç��ltülmüş ve pekiştirilmiş sözcükleri belirlemek.
Sırasıyla sıcacık, gülücük, başlıyor, yayılıyordu, yapayalnız ve ufacık sözcükleri inceleme altına alınır.
Ses olaylarının aranacağı hedef kelimeleri daraltmak.
2
Belirlenen sözcükleri kök ve eklerine ayırarak uğradıkları ses olaylarını analiz etmek.
Sıcak-cık -> sıcacık (ünsüz düşmesi), gülüş-cük -> gülücük (ünsüz düşmesi), başla-yor -> başlıyor (daralma), yay-ıl-ı-yor-du (yardımcı ünlü), yap-yalnız -> yapayalnız (pekiştirme sırasında 'a' ünlüsü türemesi), ufak-cık -> ufacık (ünsüz düşmesi).
Sözcüklerin asıl biçimleri ile uğradıkları değişimleri karşılaştırmak.
3
TDK kurallarına göre pekiştirme esnasında ortaya çıkan fazladan ünlünün ünlü türemesi olduğunu teyit etmek.
Yapayalnız sözcüğünün ünlü türemesine uğradığı kesinleşir.
Doğru seçeneğe ulaşmak.

Key Concept

Ünlü Türemesi
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Ünlü Türemesi

More questions from this topic