Question

Difficulty: MediumBire Bir ve Örten Fonksiyonlar

Tanım ve değer kümeleriyle birlikte verilen aşağıdaki fonksiyonlardan hangisi tanımlı olduğu aralıklarda bire bir ve örtendir?

  1. A
    f:ZZf: \mathbb{Z} \rightarrow \mathbb{Z}, f(x)=3x2f(x) = 3x - 2
  2. B
    g:RRg: \mathbb{R} \rightarrow \mathbb{R}, g(x)=x+xg(x) = |x| + x
  3. C
    h:NNh: \mathbb{N} \rightarrow \mathbb{N}, h(x)=x+2h(x) = x + 2
  4. k:R{0}R{0}k: \mathbb{R} \setminus \{0\} \rightarrow \mathbb{R} \setminus \{0\}, k(x)=2xk(x) = \frac{2}{x}Answer
  5. E
    s:RRs: \mathbb{R} \rightarrow \mathbb{R}, s(x)=x2+1s(x) = x^2 + 1

Answer

k:R{0}R{0}k: \mathbb{R} \setminus \{0\} \rightarrow \mathbb{R} \setminus \{0\}, k(x)=2xk(x) = \frac{2}{x} fonksiyonu bire bir ve örtendir.
Sıfırdan farklı gerçel sayılardan sıfırdan farklı gerçel sayılara tanımlı x2xx \mapsto \frac{2}{x} fonksiyonunda, her xx değeri için benzersiz bir görüntü oluşur (bire birlik) ve sıfır dışındaki tüm gerçel sayılar bir girdinin görüntüsü olarak elde edilebilir (örtenlik).

Step-by-Step Solution

1
Bire birlik tanımını her seçenek için kontrol etme
Tanım kümesindeki farklı her elemanın görüntüsünün de farklı olması gerekir. k(x)=2xk(x) = \frac{2}{x} için k(x1)=k(x2)    2x1=2x2    x1=x2k(x_1) = k(x_2) \implies \frac{2}{x_1} = \frac{2}{x_2} \implies x_1 = x_2 olduğundan bire birdir.
Bir fonksiyonun bire bir olup olmadığını belirlemek için farklı girdilerin farklı çıktılar verdiğini doğrulamalıyız.
2
Örtenlik tanımını her seçenek için kontrol etme
Değer kümesinde açıkta eleman kalmamalıdır. k(x)=2xk(x) = \frac{2}{x} fonksiyonunda değer kümesinden seçilen her y0y \neq 0 için tanım kümesinde x=2y0x = \frac{2}{y} \neq 0 elemanı mevcuttur ve k(x)=yk(x) = y olur. Dolayısıyla örtendir.
Örtenliği kontrol etmek için değer kümesindeki her elemanın tanım kümesinde en az bir karşılığı olduğunu göstermeliyiz.

Key Concept

Bire bir fonksiyonlarda tanım kümesindeki her eleman değer kümesinde farklı bir elemanla eşleşirken, örten fonksiyonlarda değer kümesinde eşleşmeyen eleman kalmaz.
Rate this question