Question

Difficulty: MediumYansıma Sözcükler

Doğadaki seslerin taklit edilmesine dayanan yansıma sözcükler, dil bilgisel açıdan isim, sıfat, zarf veya eylem görevinde kullanılabilir. Ancak yansıma kökenli bazı sözcükler mecazlaşarak yansıma özelliğini yitirebileceği gibi ses taklidine dayanmayan görsel nitelikli sözcükler de yansıma olarak değerlendirilemez.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yansıma özelliğini koruyan bir sözcük eylem (fiil) görevinde kullanılmıştır?

  1. A
    Güneşin batışıyla birlikte denizin yüzeyi parıl parıl parıldamaya başladı.
  2. B
    Bu soğuk tavırlarıyla bana bir şeyler çıtlatmaya çalıştığının farkındaydım.
  3. C
    A��açtaki olgunlaşmış elmalar rüzgârın etkisiyle patır patır yere döküldü.
  4. Rüzgâr sert estikçe çatının eski kiremitleri büyük bir gürültüyle çatırdıyordu.Answer
  5. E
    Çocuklar bahçedeki kuru yaprakların hışırtısı eşliğinde neşeyle koşturuyordu.

Answer

Rüzgâr sert estikçe çatının eski kiremitleri büyük bir gürültüyle çatırdıyordu.
Çatının eski kiremitlerinin çatırdamasını ifade eden sözcük, doğadaki 'çat' sesinin taklit edilmesiyle oluşmuş, yansıma özelliğini koruyan çekimli bir eylemdir.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerde yer alan yansıma ya da yansıma benzeri sözcükleri tespit etmek
Cümlelerde geçen parıl parıl/parıldamaya, çıtlatmaya, patır patır, çatırdıyordu ve hışırtısı sözcükleri belirlenmiştir.
Yansıma özelliği gösteren veya bu özelliğe aday olan sözcükleri analiz edebilmek için ilk olarak yerlerini saptamak gerekir.
2
Tespit edilen sözcüklerin doğadaki sesleri taklit edip etmediğini kontrol etmek
Görsel nitelikli ikileme ve mecazlaşmış ifadeler elenerek gerçek anlamını koruyan ses taklidi sözcükler ayırt edilmiştir.
Görsel ögelerin yansıma sayılamayacağı ve mecazlaşan sözcüklerin yansıma özelliğini kaybettiği kuralını uygulayarak çeldiricileri elemek gerekir.
3
Kalan yansıma sözcüklerin cümledeki dil bilgisel görevlerini belirlemek
Zarf ve isim görevindeki yansıma sözcükler elenip eylem (fiil) görevinde olan yapı seçilmiştir.
Soruda bizden yansıma özelliğini koruyan sözcüğün eylem (fiil) görevinde kullanıldığı seçeneği bulmamız istenmektedir.

Key Concept

Yansıma sözcüklerin ses taklidine dayanması, mecazlaşınca bu özelliği yitirmesi ve cümlede üstlendiği dil bilgisel görevler.
Rate this question