Examkin

Question

Difficulty: MediumKaynaştırma Harfleri

Türkçede iki ünlü yan yana gelmediği için ünlüyle biten bir kelimeye ünlüyle başlayan bir ek getirildiğinde araya "y, ş, s, n" kaynaştırma harflerinden biri girer. Bazı durumlarda ise kaynaştırma harfleri ünlü ile ünsüz arasında da görev yapabilir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde kaynaştırma ünsüzü kullanılmamıştır?

  1. A
    Toplantı salonunun kapısı erkenden kilitlendi.
  2. B
    Yazarın son romanında toplumsal sorunlar ele alınmış.
  3. C
    Bu konuyu detaylı bir şekilde incelememiz gerekiyor.
  4. Senin fikrinde ısrar etmen durumları daha da zorlaştırdı.Answer
  5. E
    Çocuklar okulun bahçesinde neşeyle oynuyorlardı.

Answer

"Senin fikrinde ısrar etmen durumları daha da zorlaştırdı." cümlesi
"Senin fikrinde ısrar etmen durumları daha da zorlaştırdı." cümlesinde yer alan "fikrinde" sözcüğü "fikir-in-de" şeklinde çözümlenir. Buradaki "-in" eki ikinci tekil şahıs iyelik ekidir ve "n" ünsüzü bu ekin kendisine aittir. Dolayısıyla bu cümlede herhangi bir kaynaştırma ünsüzü kullanılmamıştır.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki cümlelerde kaynaştırma ünsüzü alması muhtemel sözcükleri (y, ş, s, n seslerini barındıranlar) tespit edin.
"salonunun, kapısı, romanında, konuyu, şekilde, fikrinde, bahçesinde, neşeyle" sözcükleri detaylı inceleme için ayrılır.
Kaynaştırma ünsüzleri genellikle ünlüyle biten kök veya gövdelere gelen eklerin bağlantı noktalarında ortaya çıkar.
2
Tespit edilen kelimelerin ek ve kök analizini yaparak "y, ş, s, n" seslerinin işlevlerini inceleyin.
"salon-u-n-un" (n kaynaştırma), "kapı-s-ı" (s kaynaştırma), "roman-ı-n-da" (n kaynaştırma), "konu-y-u" (y kaynaştırma), "şekil-i-n-de" (n kaynaştırma), "bahçe-s-i-n-de" (s ve n kaynaştırma), "neşe-y-le" (y kaynaştırma) şeklinde kaynaştırma sesleri belirlenir.
Bu sözcüklerdeki "y, ş, s, n" sesleri iki ünlünün yan yana gelmesini engellemek veya iyelik ekinden sonra durum eki getirmek amacıyla kullanılmıştır.
3
"fikrinde" kelimesinin iyelik sahibini ve ek yapısını çözümleyin.
"Senin fikrin" tamlamasından anlaşıldığı üzere "fikir-in-de" şeklinde ayrılan kelimede "-in" eki ikinci tekil şahıs iyelik ekidir. Buradaki "n" sesi ekin orijinal ünsüzüdür, sonradan eklenmiş bir kaynaştırma harfi değildir.
İkinci tekil şahıs iyelik eki alan kelimelerdeki iyelik "n" sesi ile üçüncü şahıs iyelik ekinden sonra gelen kaynaştırma "n" sesinin farkı, sözcüğün yöneldiği şahıs anlamından (senin / onun) çıkarılır.

Key Concept

Kaynaştırma ünsüzleri ile ikinci tekil şahıs iyelik ekinin (-in) ayırt edilmesi
Rate this question

Topics

Kaynaştırma Harfleri

More questions from this topic