Question

Difficulty: MediumSoru ve Ünlem İşaretlerinin Kullanım Alanları

Aşağıdaki cümlelerde geçen soru (?) ve ünlem (!) işaretlerinin kullanım işlevleri ile bu işlevlerin açıklamalarını eşleştiriniz.

  • Yunus Emre'nin doğum yeri (?) hakkındaki tartışmalar günümüzde de güncelliğini korumaktadır.Bilinmeyen, kesin olmayan veya şüpheyle karşılanan yer, tarih vb. durumları belirtmek için yay ayraç içinde soru işareti kullanılır.
  • Genç adam, bu zorlu sınavı üstün bir dereceyle kazandığını (!) söyleyerek çevresindekileri etkilemeye çalışıyordu.Alay, kinaye veya küçümseme anlamı kazandırılmak istenen sözden hemen sonra yay ayraç içinde ünlem işareti kullanılır.
  • Gümrük kapısındaki görevli, pasaportumu inceledikten sonra sert bir sesle sordu: — Memleketiniz?Soru eki veya sözü içermediği hâlde soru anlamı taşıyan sözlerin sonuna soru işareti konur.
  • Dur yolcu! Bilmeden gelip bastığın bu toprak, bir devrin battığı yerdir.Seslenme, hitap ve uyarı sözlerinden sonra ünlem işareti konur.

Answer

Yunus Emre'nin doğum yeri ile ilgili cümle kesin olmayan durumları belirten açıklamayla; sınavı üstün dereceyle kazanma cümlesi alay/kinaye açıklamasıyla; 'Memleketiniz?' sorusu soru eki içermeyen soru cümlesi açıklamasıyla; 'Dur yolcu!' hitabı ise seslenme/uyarı açıklamasıyla eşleşir.
Verilen cümlelerdeki noktalama işaretleri doğru işlevleriyle eşleştirilmiştir: Yunus Emre'nin doğum yerinin yanındaki yay ayraç içindeki soru işareti kesin olmayan/şüpheli durumları; sınavın kazanılması ifadesindeki yay ayraç içindeki ünlem işareti alay ve kinayeyi; soru eki/sözü içermeyen 'Memleketiniz?' kelimesi soru anlamı taşıyan ifadeyi; 'Dur yolcu!' ifadesi ise seslenme ve uyarı işlevini karşılamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
İlk cümledeki yay ayraç içindeki soru işaretinin işlevini belirlemek.
Doğum yerinin yanındaki soru işareti, bilginin kesin olmadığını ifade eder.
Türkçede yay ayraç içinde kullanılan soru işareti şüphe ve kesin olmama durumlarını belirtir.
2
İkinci cümledeki ünlem işaretinin işlevini analiz etmek.
Zorlu sınavı üstün dereceyle kazanma iddiasının yanındaki ünlem işareti, söze inanılmadığını ve alay edildiğini gösterir.
Alay ve küçümseme anlamı katmak amacıyla parantez içinde ünlem işareti kullanılır.
3
Üçüncü cümledeki soru işaretinin işlevini tespit etmek.
'Memleketiniz?' ifadesinde soru eki veya kelimesi yoktur ancak doğrudan soru anlamı taşır.
Soru kelimesi veya eki bulunmasa da soru anlamı taşıyan sözlerin sonuna soru işareti konur.
4
Dördüncü cümledeki ünlem işaretinin işlevini belirlemek.
'Dur yolcu!' ifadesi okuyucuya bir çağrı ve uyarı niteliğindedir.
Hitap, seslenme ve uyarılardan sonra ünlem işareti kullanılır.

Key Concept

Soru ve ünlem işaretlerinin Türkçedeki temel ve özel işlevleri (belirsizlik, alay/kinaye, soru eki olmadan soru anlamı, seslenme/uyarı).
Estimated Time:2m 0s
Rate this question