All practice questions

Question 621Question →

Bal arıları, kovan dışındaki zengin besin kaynaklarının yerini, yönünü ve mesafesini diğer işçi arılara bildirmek amacıyla 'sallantı dansı' adı verilen son derece ��zel bir hareket serisi kullanırlar. Kovan içindeki dikey petek yüzeyinde gerçekleştirilen bu dansın açısı, güneşin gökyüzündeki güncel konumuna göre belirlenir ve besin kaynağının yönünü şaş��rtıcı bir doğrulukla gösterir. Dans figürünün ritmi, hızı ve süresi ise besinin kovana olan uzaklığıyla doğrudan ilişkilidir; hareketler yavaşladıkça aranan kaynağın daha uzakta olduğu anlaşılır. Böylece arılar, herhangi bir sesli ya da doğrudan sözel dil kullanmadan, topluluk üyelerini verimli besin bölgelerine hatasız bir şekilde yönlendirerek kovanın hayatta kalma şansını art��rırlar.

Buna göre, parçada geçen durumlar ile bu durumların temsil ettiği yardımcı düşünceler eşleştirildiğinde doğru eşleşme nasıl olmalıdır?

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Birinci durum gök cismine referansla yapılan coğrafi yön tarifiyle, ikinci durum tempo ile mesafe arasındaki ters orantıyla, üçüncü durum ise hareket odaklı sözel olmayan bilgi aktarımıyla eşleşmektedir.

Parçadaki durumlar ile yardımcı düşünceler eşleştirildiğinde; dansın açısının güneşin konumuna göre belirlenmesi güneşin bir referans noktası olarak kullanıldığını gösterir. Dans ritminin yavaşlamasının mesafeyi bildirmesi, tempo ile mesafe arasında bir ters orantı kurulduğunu gösterir. Sesli veya sözel dil kullanılmaması ise bilginin hareket tabanlı ve sözel olmayan yollarla aktarıldığını ifade eder.

Step-by-Step Solution

1

Parçadaki 'dansın açısı, güneşin gökyüzündeki güncel konumuna göre belirlenir ve besin kaynağının yönünü... gösterir' ifadesi incelenir.

Güneşin konumu referans alınarak yönün belirlendiği tespit edilir, bu da gök cismine referansla yön tarifi yardımcı düşüncesine karşılık gelir.

Yön ve gök cismi arasındaki ilişkiyi kurmak için.

2

Parçadaki 'hareketler yavaşladıkça aranan kaynağın daha uzakta olduğu anlaşılır' ifadesi incelenir.

Hareketlerin hızının/temposunun düşmesiyle mesafenin arttığı anlaşılır, bu da tempo ile mesafe arasındaki ters orantı yardımcı düşüncesine karşılık gelir.

Ritim yavaşlaması ile uzaklık artışı arasındaki ters orantıyı kurmak için.

3

Parçadaki 'herhangi bir sesli ya da doğrudan sözel dil kullanmadan... yönlendirerek' ifadesi incelenir.

Sözel olmayan ve hareket tabanlı bir bilgi aktarımı olduğu tespit edilir, bu da bilgi aktarımının sözel olmayan yollarla yapılması yardımcı düşüncesine karşılık gelir.

İletişim biçiminin niteliğini belirlemek için.

Key Concept

Paragrafta Yardımcı Düşünceler

Estimated Time:1m 30s

Question 622Question →

Aşağıdaki cümlelerde geçen terim anlamlı sözcükleri, ait oldukları bilim veya sanat dalıyla doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Birinci cümlenin Tiyatro, ikinci cümlenin Matematik, üçüncü cümlenin Müzik, dördüncü cümlenin ise Biyoloji ile eşleştirilmesi gerekir.

Verilen cümlelerdeki 'perde', 'apsis', 'nota' ve 'kromozom' kelimeleri sırasıyla tiyatro, matematik, müzik ve biyoloji alanlarına ait kavramları karşıladıkları için terim anlamlıdır ve bu alanlarla doğru eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1

Birinci cümledeki terim anlamlı sözcüğü belirlemek

'perde' sözcüğü tiyatro dalıyla ilgilidir.

Tiyatro sanatında eserin her bir bölümüne perde denir.

2

İkinci cümledeki terim anlamlı sözcüğü belirlemek

'apsis' sözcüğü matematik dalıyla ilgilidir.

Apsis, koordinat düzlemindeki yatay eksen değerini tanımlayan matematiksel bir kavramdır.

3

Üçüncü cümledeki terim anlamlı sözcüğü belirlemek

'nota' sözcüğü müzik dalıyla ilgilidir.

Nota, müzikal sesleri temsil eden grafiksel işarettir.

4

Dördüncü cümledeki terim anlamlı sözcüğü belirlemek

'kromozom' sözcüğü biyoloji dalıyla ilgilidir.

Kromozom, DNA ve proteinlerden oluşan kalıtım maddesi olup biyoloji bilimine ait bir terimdir.

Key Concept

Terim Anlam

Estimated Time:1m 30s

Question 623Question →

Aşağıdaki girişik birleşik cümlelerde yer alan yan cümleleri, temel cümledeki öge görevleriyle eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Birinci cümle Özne, ikinci cümle Belirtili Nesne, üçüncü cümle Yer Tamlayıcısı (Dolaylı Tümleç) ve dördüncü cümle Zarf Tümleci ile eşleşmelidir.

Tüm cümleler, içerdikleri fiilimsi gruplarının temel cümle içindeki öge görevlerine göre sırasıyla özne, belirtili nesne, yer tamlayıcısı ve zarf tümleci olarak doğru bir şekilde eşleştirilmiştir.

Step-by-Step Solution

1

Birinci cümledeki fiilimsi grubunu ve bu grubun temel cümledeki öge görevini bulmak.

"Kuşların göç yollarını incelemek" yan cümlesi "sağlar" yükleminin öznesidir.

Yükleme sorulan "sağlayan ne?" sorusu özneyi buldurur.

2

İkinci cümledeki fiilimsi grubunu ve bu grubun temel cümledeki öge görevini bulmak.

"hayatının son döneminde kaleme aldığı anılarını" yan cümlesi "toplamış" yükleminin belirtili nesnesidir.

Yükleme sorulan "neyi toplamış?" sorusu belirtili nesneyi buldurur.

3

Üçüncü cümledeki fiilimsi grubunu ve bu grubun temel cümledeki öge görevini bulmak.

"yıllar önce mezun olduğu okulun bahçesine" yan cümlesi "baktı" yükleminin yer tamlayıcısıdır.

Yükleme sorulan "nereye baktı?" sorusu yer tamlayıcısını (dolaylı tümleci) buldurur.

4

Dördüncü cümledeki fiilimsi grubunu ve bu grubun temel cümledeki öge görevini bulmak.

"Dışarıdaki sağanak yağmur etkisini iyice artırınca" yan cümlesi "alındı" yükleminin zarf tümlecidir.

Yükleme sorulan "ne zaman alındı?" sorusu zarf tümlecini buldurur.

Key Concept

Girişik birleşik cümlelerde fiilimsilerle kurulan yan cümlelerin temel cümlede farklı öge görevlerinde (özne, nesne, tümleç) kullanılabilmesi.

Estimated Time:2m 0s

Question 624Question →

Aşağıdaki paragrafta akıllı tarım teknolojilerinin özellikleri ve faydaları ele alınmaktadır.

"Akıllı tarım teknolojileri, geleneksel tarım yöntemlerini dijitalleştirerek tarımsal verimliliği artırmayı hedefleyen yenilikçi bir yaklaşımdır. Bu teknolojiler sayesinde toprak nemi, sıcaklık ve ürün sağlığı gibi veriler sensörler aracılığıyla anlık olarak izlenir. Böylece çiftçiler, sulama ve gübreleme işlemlerini sadece ihtiyaç duyulan bölgelerde ve doğru miktarda yaparak gereksiz kaynak kullanımının önüne geçer. Ayrıca yapay zeka destekli analizler, olası hastalıkları önceden tahmin ederek ürün kayıplarını en aza indirir. Sonuç olarak akıllı tarım, hem doğal kaynakları koruyarak çevresel sürdürülebilirliğe katkı sağlar hem de maliyetleri düşürerek üreticinin ekonomik gücünü artırır."

Buna göre, paragrafta geçen aşağıdaki durumları metinden çıkarılabilecek yardımcı düşüncelerle eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Eşleştirmeler şu şekildedir: Sensörlerle anlık takip durumu sürekli kontrol ile; sınırlı ve doğru miktarda sulama/gübreleme yapılması israfın engellenmesi ile; yapay zeka analizleriyle hastalıkların önceden öngörülmesi verim kaybının önüne geçilmesi ile; doğal kaynakların korunması ve maliyetlerin düşürülmesi ise ekolojik dengenin gözetilmesi ve bütçeye katkı sağlanması ile eşleşir.

Doğru eşleştirmeler, paragrafta yer alan cümlelerin anlamlarının başka sözcüklerle ifade edilmiş biçimleriyle ilişkilendirilmesiyle elde edilir. Sensörler aracılığıyla anlık takip yapılması kesintisiz kontrolü; ihtiyaç kadar sulama/gübreleme yapılması israfın önlenmesini; yapay zekanın hastalıkları önceden tahmin etmesi ürün kayıplarının azaltılmasını; doğal kaynakların korunması ve maliyetlerin düşürülmesi ise hem ekolojik hem ekonomik fayda sağlanmasını ifade eder.

Step-by-Step Solution

1

Paragraftaki ikinci cümlede geçen sensörlerle veri izleme ifadesini analiz etmek.

Sensörlerin anlık veri izlemesi, tarımsal alanların durumunun sürekli ve kesintisiz kontrol altında tutulması anlamına gelir.

Metindeki 'veriler sensörler aracılığıyla anlık olarak izlenir' ifadesi sürekli takip durumunu gösterir.

2

Paragraftaki üçüncü cümlede geçen sulama ve gübreleme işlemlerinin sınırlandırılması ifadesini incelemek.

Yalnızca ihtiyaç duyulan yerlerde doğru miktarda kaynak kullanımı, israfın engellenmesi ve kaynak tasarrufu demektir.

Metindeki 'gereksiz kaynak kullanımının önüne geçer' ibaresi tasarruf ve israfın önlenmesine doğrudan işaret eder.

3

Paragraftaki dördüncü cümlede geçen yapay zeka tahminleri ve hastalıkların öngörülmesi ifadesini incelemek.

Bu durum, tarımsal verim/ürün kaybının teknolojik yöntemlerle önceden engellenmesini sağlar.

Metindeki 'olası hastalıkları önceden tahmin ederek ürün kayıplarını en aza indirir' cümlesi verim kaybını önlemeyi anlatmaktadır.

4

Paragraftaki son cümlede geçen doğal kaynakların korunması ve maliyet düşüşü ifadelerini değerlendirmek.

Çevresel sürdürülebilirlik ekolojik dengeye, maliyetlerin düşmesi ise çiftçinin ekonomik bütçesine katkıya karşılık gelir.

Metindeki 'doğal kaynakları koruyarak çevresel sürdürülebilirliğe katkı sağlar hem de maliyetleri düşürerek üreticinin ekonomik gücünü artırır' ifadesi bu eşleşmeyi doğrular.

Key Concept

Paragrafta her bir yargının ve cümlenin taşıdığı yardımcı düşünceleri tespit edip anlamca örtüşen eş anlamlı ya da yakın anlamlı ifadelerle ilişkilendirmek.

Estimated Time:1m 30s

Question 625Question →

Aşağıda verilen dinî yükümlülük tanımları ve örneklerini, İslam fıkhındaki ef'âl-i mükellefîn kavramlarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Birinci tanım vacip ile, ikinci tanım farz-ı kifaye ile, üçüncü tanım gayri müekked sünnet ile ve dördüncü tanım mubah ile eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmede: Farz kadar kesin olmayan güçlü emirler 'Vacip' ile; cenaze namazı gibi toplumsal yükümlülükler 'Farz-ı Kifaye' ile; Peygamber'in bazen terk ettiği sünnetler 'Gayri Müekked Sünnet' ile; yapılıp yapılmaması serbest olan sıradan eylemler ise 'Mubah' ile eşleşir.

Step-by-Step Solution

1

İlk tanımda belirtilen farz kadar kesin olmayan ancak güçlü şekilde emredilen ibadeti belirleme.

Bu tanım 'Vacip' kavramını ifade eder.

Vacip, farzdan bir derece altta yer alan kesin emirleri kapsar.

2

İkinci tanımda verilen toplumsal sorumluluk içeren ibadet türünü tespit etme.

Cenaze namazı gibi toplumsal ibadetler 'Farz-ı Kifaye' grubuna girer.

Farz-ı kifaye, bir kısım Müslümanlar yerine getirdiğinde diğerlerinden yükümlülüğün düştüğü farzlardır.

3

Üçüncü tanımda geçen Peygamber'in bazen yapıp bazen bıraktığı ibadet grubunu bulma.

Bu davranışlar 'Gayri Müekked Sünnet' olarak adlandırılır.

Peygamber'in sürekli yapmadığı ibadetler bu kategoridedir.

4

Dördüncü tanımda belirtilen yapılıp yapılmaması serbest olan eylemleri belirleme.

Günlük hayattaki bu nötr eylemler 'Mubah' olarak sınıflandırılır.

Mubah, dinen yapılması veya yapılmaması serbest bırakılan eylemlerdir.

Key Concept

Ef'âl-i Mükellefîn ve alt kategorilerinin tanımları ile örnekleri arasındaki ilişkiler.

Estimated Time:2m 0s

Question 626Question →

Aşağıdaki cümlelerde yer alan altı çizili sözcükleri, bu cümlelerdeki anlam özelliklerini dikkate alarak karşıt (zıt) anlamlıları ile eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Cümlelerde geçen 'ağır' sözcüğü 'yalın' ile, 'ince' sözcüğü 'kalın' ile, 'bulanık' sözcüğü 'berrak' ile, 'yüzeysel' sözcüğü ise 'derin' ile eşleşmektedir. 'Hafif' sözcüğü ise herhangi bir sözcükle eşleşmeyen çeldiricidir.

Cümlelerdeki altı çizili sözcüklerin bağlamsal zıt anlamları sırasıyla şöyledir: 'Ağır dil' ifadesindeki 'ağır' (süslü, anlaşılması güç) sözcüğünün karşıtı 'yalın'; 'ince kıyafet' ifadesindeki 'ince'nin karşıtı 'kalın'; 'bulanık proje' ifadesindeki 'bulanık' (belirsiz, net olmayan) sözcüğünün karşıtı 'berrak'; 'yüzeysel yaklaşım' ifadesindeki 'yüzeysel' (detaysız) sözcüğünün karşıtı ise 'derin' sözcüğüdür.

Step-by-Step Solution

1

Cümlelerdeki altı çizili sözcüklerin bağlamdaki (cümledeki) anlamlarını belirleyin.

'Ağır dil' ifadesindeki 'ağır' anlaşılması güç/sanatlı; 'ince kıyafet' ifadesindeki 'ince' kalınlığı az olan; 'bulanık proje' ifadesindeki 'bulanık' net olmayan; 'yüzeysel yaklaşım' ifadesindeki 'yüzeysel' ise derinliği olmayan anlamındadır.

Sözcüklerin zıt anlamlılarını bulmak için öncelikle cümle içinde hangi anlamda (gerçek, mecaz vb.) kullanıldıklarını saptamak gerekir.

2

Bulunan bu anlamların zıtlarını sağ sütundaki sözcüklerle eşleştirin.

Süslü/anlaşılması güç olan 'ağır'ın zıttı 'yalın'; 'ince'nin zıttı 'kalın'; net olmayan 'bulanık'ın zıttı 'berrak'; detaylı olmayan 'yüzeysel'in zıttı ise 'derin' sözcüğüdür.

Sözcüklerin bağlamsal anlamlarına uygun zıt anlamlı eşlerini belirlemek eşleştirmenin doğru tamamlanmasını sağlar.

3

Açıkta kalan sözcüğü belirleyerek kontrol edin.

'Hafif' sözcüğü, 'ağır' sözcüğünün gerçek anlamdaki (ağırlığı fazla olan) zıttıdır; ancak cümledeki 'ağır dil' mecaz anlamıyla eşleşmediği için boşta kalır.

Çeldiricilerin hangi yanılgıya dayanarak konulduğunu tespit etmek hata yapmayı önler.

Key Concept

Karşıt (Zıt) Anlamlı Sözcükler

Question 627Question →

Aşağıdaki ibadet ve davranış durumlarını, İslam fıkh��ndaki ef'âl-i mükellefîn (mükelleflerin fiilleri) kategorileriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Cenaze namazının kılınması Farz-ı Kifâye, fıtır sadakası verilmesi Vâcip, sabah namazının sünneti Sünnet-i Müekkede ve gıybet edilmesi Haram olarak eşleşir.

Cenaze namazı Farz-ı Kifâye ile, fıtır sadakası Vâcip ile, sabah namazının sünneti Sünnet-i Müekkede ile ve gıybet etmek ise kesin yasak kapsamında olduğundan Haram ile doğru biçimde eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1

Cenaze namazının mükellefler üzerindeki sorumluluk türünü tespit etmek.

Bu ibadet, toplumun bir kesimi yaptığında diğerlerinden düşen Farz-ı Kifâye'dir.

İslam fıkhında toplumsal ödev niteliğindeki farzlar Farz-ı Kifâye olarak isimlendirilir.

2

Fıtır sadakasının dini delil derecesini analiz etmek.

Fıtır sadakası (fitre), yapılmasının gerekliliği yönüyle vacip derecesindedir.

Farz kadar kesin delili olmamakla birlikte yapılması kesin olarak istenen ibadetler vaciptir.

3

Hz. Peygamber'in devamlı yaptığı sabah namazının sünnetinin yerini saptamak.

Sabah namazının sünneti, terk edilmeyen sünnetlerden olduğu için Sünnet-i Müekkede'dir.

Sünnetin müekkede türü, Hz. Peygamber'in düzenli olarak uyguladığı fiillerdir.

4

Gıybet etmenin yasaklık derecesini değerlendirmek.

Gıybet etmek, yapılması kesin delille yasaklanan haram bir eylemdir.

Yapılması dinen kesin şekilde yasaklanmış ameller haram olarak adlandırılır.

Key Concept

Ef'âl-i Mükellefîn

Question 628Question →

Aşağıda verilen c��mleleri, bu cümlelerdeki anlam belirsizliklerinin temel nedenleriyle eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Roman yazmayı kardeşinden daha çok seviyordu cümlesi karşılaştırma hatasıyla; Genç doktora hastanın son durumunu detaylıca sordu cümlesi virgül kullanılmamasıyla; Ehliyetini polis kontrolü sırasında kaybettiğini öğrendim cümlesi ise kişi zamiri belirsizliğiyle eşleşir.

Karşılaştırma hatası içeren cümle karşılaştırma belirsizliğiyle, virgül eksikliği olan cümle noktalama hatasıyla, kişi zamiri eksik olan cümle ise iyelik belirsizliğiyle doğru şekilde eşleştirilmiştir.

Step-by-Step Solution

1

İlk cümledeki karşılaştırma anlamı ve ögeleri analiz edilir.

Cümledeki 'kardeşinden daha çok' ifadesi iki farklı karşılaştırma anlamına yol açtığı için karşılaştırma hatasıyla eşleşir.

Karşılaştırmanın iki farklı şekilde yorumlanabilmesi yapısal bir belirsizliktir.

2

İkinci cümledeki sözcük grupları ve noktalama yapısı incelenir.

'Genç doktora sordu' ifadesinde virgül eksikliği nedeniyle özne-tümleç ilişkisi belirsiz kalır, dolayısıyla noktalama eksikliğiyle eşleşir.

Virgülün eksikliği sıfat tamlaması ile isimlerin ayrımını engellemiştir.

3

Üçüncü cümledeki iyelik eki alan kelimenin anlamı kontrol edilir.

'Ehliyetini' kelimesindeki iyelik ekinin 'senin' mi yoksa 'onun' mu olduğu anlaşılamadığı için kişi zamiri belirsizliğiyle eşleşir.

Türkçede 2. tekil ve 3. tekil iyelik eklerinin çekim benzerliği bu zamir eksikliğinde anlam belirsizliği yaratır.

Key Concept

Anlam Belirsizliği

Question 629Question →

Karakovan arıcılığı, Anadolu'nun köklü ve geleneksel yöntemlerinden biridir. Bu üretim şeklinde arılar; oyulmuş ağaç kütükleri, sepetler ya da özel çamurlarla sıvanmış kovanlarda, insan müdahalesi olmaksızın kendi mumlarını salgılayarak peteklerini örerler. Dışarıdan şeker verilmediği ve yapay petek kullanılmadığı için bu bal tamamen doğaldır ancak üretimi oldukça zahmetli ve az miktardadır. Kovanlar, nemden korunması ve yaban hayvanlarının ulaşamaması amacıyla genellikle yüksek ağaç dallarına veya sarp kayalıklara yerleştirilir. Yılda sadece bir kez, sonbahar mevsiminde yapılan hasat süreci büyük bir sabır ve ustalık gerektirir.

Buna göre, parçada belirtilen uygulamaları içeren soldaki ifadelerle bu uygulamaların gerekçesi veya sonucu olan sağdaki yardımcı düşünceleri doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Kovanların sarp kayalıklara ve yüksek dallara yerleştirilmesi uygulaması, arıların ve kovanların dış etkenlerden korunmak istenmesi gerekçesiyle eşleşir. Peteklerin arılar tarafından dış müdahale olmadan örülmesi uygulaması, üretilen balın tamamen doğal nitelik taşıması sonucuyla eşleşir. Hasadın sonbaharda ve senede tek bir defa gerçekleştirilmesi uygulaması ise üretim ve toplama sürecinin zamana yayılması ve sabır istemesi durumuyla eşleşir.

Doğru eşleşmeler metindeki doğrudan neden-sonuç ve amaç-sonuç ilişkilerine dayanmaktadır. Kovanların yüksek yerlere yerleştirilmesinin sebebi dış etkenlerden korunmak, insan müdahalesi olmadan örülmesinin sonucu balın doğal olması, yılda bir kez hasat edilmesinin niteliği ise sabır gerektirmesidir.

Step-by-Step Solution

1

Parçayı okuyarak kovanların sarp kayalıklara ve yüksek dallara yerleştirilme amacını belirlemek.

Bu yerleşimin 'nemden korunması ve yaban hayvanlarının ulaşamaması' yani dış etkenlere karşı koruma amacıyla yapıldığı anlaşılır.

Bu bilgiyle 'Kovanların sarp kayalıklara ve yüksek dallara yerleştirilmesi' ifadesi 'Arıların ve kovanların dış etkenlerden korunmak istenmesi' düşüncesi ile eşleşir.

2

Metinde balın doğallığını sağlayan etkenleri incelemek.

Arıların insan müdahalesi olmadan kendi mumlarını salgılaması ve yapay petek kullanılmaması balın 'tamamen doğal' olmasını sağlar.

Bu bilgi doğrultusunda 'Peteklerin arılar tarafından dış müdahale olmadan örülmesi' ifadesi 'Üretilen balın tamamen doğal nitelik taşıması' ile eşleşir.

3

Hasat zamanı ve sıklığı ile ilgili ifadeleri değerlendirmek.

Hasadın yılda sadece bir kez sonbaharda yapıldığı ve bu sürecin sabır gerektirdiği belirtilmiştir.

Bu bilgiyle 'Hasadın sonbaharda ve senede tek bir defa gerçekleştirilmesi' ifadesi 'Üretim ve toplama sürecinin zamana yayılması ve sabır istemesi' ile eşleşir.

Key Concept

Paragrafta Yardımcı Düşünceler

Question 630Question →

İslam'da bir davranışın salih amel niteliği kazanabilmesi veya çeşitli yönleriyle değerlendirilebilmesi için belirli ilkeler ve şartlar mevcuttur. Buna göre, aşağıda verilen salih amel örnekleri ile bu örneklerin doğrudan ilişkili olduğu temel ilkeleri doğru şekilde nasıl eşleştirirsiniz?

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Sol taraftaki durumların sağ taraftaki salih amel ilkeleriyle doğru eşleşmesi: dünyevi beklenti gütmeden sokak hayvanlarına yardım etmenin ihlas ve rıza boyutuyla; iyiliklerin kalpteki inancın bir yansıması olarak görülmesinin iman-amel bütünlüğüyle; haram yollarla yapılan bağışların salih amel kabul edilmemesinin meşruiyet şartıyla; toplumsal ilişkilerde adaletli ve faydalı olmanın ise toplumsal ve ahlaki boyutla eşleştirilmesidir.

Doğru eşleştirmede; dünyevi beklenti gütmeden yapılan hayırların ihlas ve Allah rızasıyla, inancın bir gereği olarak yapılan amellerin iman-amel bütünlüğüyle, helal yollarla yapılması gereken amellerin meşruiyet ilkesiyle, topluma yönelik adil ve hayırlı eylemlerin ise toplumsal boyutla eşleştiği görülür.

Step-by-Step Solution

1

Durumlardaki temel motivasyonları ve dini gereklilikleri belirleme

Birinci durumda 'Yaratıcı rızası ve dünyevi beklentisizlik', ikinci durumda 'inancın meyvesi olma', üçüncü durumda 'haram yolların reddedilmesi' ve dördüncü durumda 'toplumsal yardımlaşma ve adalet' unsurları tespit edilmiştir.

Eşleştirme yapabilmek için her bir senaryonun öne çıkardığı temel kavramsal niteliği ayrıştırmak gerekir.

2

Tespit edilen unsurları salih amelin temel kavramsal boyutlarıyla eşleştirme

Yaratıcı rızası 'ihlas' ile; inancın eyleme yansıması 'iman-amel bütünlüğü' ile; dinin helal sınırları 'meşruiyet' ile; komşuluk ve toplumsal düzen ise 'toplumsal ve ahlaki boyut' ile doğru şekilde eşleştirilir.

Salih amelin geçerlilik şartları ve boyutları ile somut örnekler arasındaki anlamsal ilişkiyi kurmak için bu adım gereklidir.

Key Concept

Salih amelin kabul şartları (iman bağı, ihlas, meşruiyet) ve toplumsal/bireysel boyutları arasındaki ilişki.

Question 631Question →

Türkçede birleşik kelimelerin yazımı; kelimelerin anlam kaybına uğrayıp uğramamasına veya bünyelerinde belirli ses olaylarının gerçekleşip gerçekleşmemesine göre değişiklik gösterir. Türk Dil Kurumunun (TDK) belirlediği kurallara göre bazı birleşik kelimelerin ayrı yazılması zorunludur.

Buna göre, sol sütunda verilen ayrı yazılan birleşik kelimeleri, sağ sütundaki TDK yazım gerekçeleriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

'kabul etmek' ifadesi yardımcı fiillerle kurulan ve ses olayı barındırmayan fiiller kuralıyla; 'çağ dışı' ifadesi dış, iç ve sıra sözlerinin yazımı kuralıyla; 'deniz yolu' ifadesi yol ve ulaşım sözcüklerinin yazımı kuralıyla; 'yer altı' ifadesi ise somut olarak yer bildiren alt ve üst sözcüklerinin yazımı kural��yla eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmeler, Türk Dil Kurumunun ayrı yazılan birleşik kelimeler için belirlediği kurallara dayanmaktadır. 'Kabul etmek' yardımcı fiil kuralına, 'çağ dışı' iç/dış/sıra kelimeleri kuralına, 'deniz yolu' yol ve ulaşım kuralına, 'yer altı' ise somut yer bildiren alt/üst kelimeleri kuralına uymaktadır.

Step-by-Step Solution

1

'kabul etmek' birleşik kelimesinin yapısı incelenir.

Bu kelimenin 'etmek' yardımcı fiiliyle kurulduğu ve herhangi bir ünlü düşmesi veya ünsüz türemesi barındırmadığı tespit edilir.

Ses olayı barındırmayan yardımcı fiilli birleşiklerin ayrı yazılma gerekçesini doğrulamak.

2

'çağ dışı' birleşik kelimesinin yapısı incelenir.

Kelimenin 'dış' sözcüğünün sona getirilmesiyle oluşturulmuş bir terim olduğu tespit edilir.

İç, dış ve sıra kelimelerinin sona gelmesiyle oluşan yapıların ayrı yazılma kuralını eşleştirmek.

3

'deniz yolu' birleşik kelimesinin yapısı incelenir.

Kelimenin yol ve ulaşımla ilgili bir birleşik sözcük olduğu tespit edilir.

Yol ve ulaşımla ilgili kavramların ayrı yazılma kuralını doğrulamak.

4

'yer altı' birleşik kelimesinin yapısı incelenir.

Bu kelimedeki 'alt' sözcüğünün somut bir yer (yeryüzünün altı) bildirdiği tespit edilir.

Somut yer bildiren alt/üst kelimelerinin ayrı yazılması kuralını doğrulamak.

Key Concept

Ayrı yazılan birleşik kelimelerin Türk Dil Kurumu (TDK) kurallarına göre sınıflandırılması ve yazım gerekçeleri.

Question 632Question →

Aşağıdaki sol sütunda numaralanmış olarak verilen metin parçalarını, sağ sütundaki temel düşünceyi geliştirme yollarıyla eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Birinci metin tanımlama ile, ikinci metin karşılaştırma ile, üçüncü metin sayısal verilerden yararlanma ile, dördüncü metin ise tanık gösterme ile eşleşmektedir.

Verilen metin parçalarının belirgin düşünceyi geliştirme yolları sırasıyla tanımlama (karakter tanımı), karşılaştırma (gerçekçi ve modernist roman kıyası), sayısal verilerden yararlanma (reklam sayıları) ve tanık göstermedir (Paul Klee alıntısı).

Step-by-Step Solution

1

Birinci metin parçasının dil yapısını ve amacını belirlemek.

Metinde karakter kavramının tanımı yapılmıştır.

'Karakter nedir?' sorusuna yanıt veren bir açıklama cümlesi kurulmuştur.

2

İkinci metin parçasının dil yapısını ve amacını belirlemek.

Metinde iki farklı dönem roman anlayışı kıyaslanmıştır.

'Oysa' karşılaştırma bağlacı kullanılarak gerçekçi ve modernist romanların insanı ele alış biçimleri karşılaştırılmıştır.

3

Üçüncü metin parçasının dil yapısını ve amacını belirlemek.

Metinde araştırmalara ve sayısal değerlere yer verilmiştir.

Düşünceyi inandırıcı kılmak için '3000' ve '5000' sayısal verileri kullanılmıştır.

4

Dördüncü metin parçasının dil yapısını ve amacını belirlemek.

Metinde Paul Klee'nin sanata dair bir sözü doğrudan aktarılmıştır.

Yazar kendi savını desteklemek amacıyla alanında uzman bir sanatçının görüşünü kanıt olarak göstermiştir.

Key Concept

Düşünceyi Geliştirme Yolları

Question 633Question →

Aşağıda farklı güzergahlarda hareket eden dört aracın aldıkları yollar ve bu yolları tamamlama süreleri verilmiştir. Buna göre; araçların durumlarını belirten ifadeler ile bu araçların saatteki ortalama hızlarını doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Motosikletin hızı

80\text{ km/sa}

, otomobilin hızı

90\text{ km/sa}

, kamyonetin hızı

60\text{ km/sa}

ve otobüsün hızı

70\text{ km/sa}

olacak şekilde eşleştirilmelidir.

Her bir aracın aldığı yol, hareket süresine bölünerek ortalama hızı elde edilir. Bu doğrultuda yapılan hesaplamalar sonucu motosiklet

80\text{ km/sa}

, otomobil

90\text{ km/sa}

, kamyonet

60\text{ km/sa}

ve otobüs

70\text{ km/sa}

hız değerleriyle eşleşir.

Step-by-Step Solution

1

Motosikletin hızını hesaplama

v_1 = \frac{240}{3} = 80\text{ km/sa}

Hız, alınan yolun zamana bölünmesiyle bulunur (

v = \frac{x}{t}

).

2

Otomobilin hızını hesaplama

v_2 = \frac{450}{5} = 90\text{ km/sa}

Hız, alınan yolun zamana bölünmesiyle bulunur (

v = \frac{x}{t}

).

3

Kamyonetin hızını hesaplama

v_3 = \frac{120}{2} = 60\text{ km/sa}

Hız, alınan yolun zamana bölünmesiyle bulunur (

v = \frac{x}{t}

).

4

Otobüsün hızını hesaplama

v_4 = \frac{350}{5} = 70\text{ km/sa}

Hız, alınan yolun zamana bölünmesiyle bulunur (

v = \frac{x}{t}

).

Key Concept

Temel hız, yol ve zaman ilişkisi (

x = v \cdot t

veya

v = \frac{x}{t}

).

Estimated Time:1m 0s

Question 634Question →

Aşağıda verilen cümleleri, taşıdıkları öznellik-nesnellik durumları ve anlatım özelliklerine göre karşılarında bulunan en uygun açıklamalarla eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

İlk cümle sayısal veri i��eren nesnel yargı açıklamasıyla, ikinci cümle eserin etkileyiciliğine yönelik öznel yargı açıklamasıyla, üçüncü cümle biçimsel özellik bildiren nesnel yargı açıklamasıyla, dördüncü cümle ise üslup beğenisi içeren öznel yargı açıklamasıyla eşleşmektedir.

Verilen cümlelerden nesnel nitelik taşıyan ve sayısal veri içeren birinci cümle üçüncü açıklamayla; kişisel yorum ve izlenim barındıran ikinci cümle dördüncü açıklamayla; biçimsel bir gerçeğe dayanan üçüncü cümle birinci açıklamayla; üsluba yönelik beğeni içeren dördüncü cümle ise ikinci açıklamayla doğru şekilde eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1

Birinci cümlenin öznellik-nesnellik durumunu belirleyiniz.

Cümledeki 'ilk

3

ayda

20.000

adet satmıştır' ifadesi, araştırma sonucu doğrulanabilecek sayısal bir veri sunar. Kişisel yorum içermediği için bu cümle nesneldir ve üçüncü açıklamayla eşleşir.

Sayısal verilerle doğrulanabilen yargılar nesnel anlatım özelliği taşır.

2

İkinci cümlenin öznellik-nesnellik durumunu belirleyiniz.

Cümledeki 'sürükleyici olay örgüsü' ve 'zihinde derin izler bırakıyor' ifadeleri kişiye göre değişebilen, kanıtlanması mümkün olmayan kişisel yorumlar barındırır. Bu nedenle cümle özneldir ve dördüncü açıklamayla eşleşir.

Eserin okuyucu üzerindeki etkisi ve sürükleyiciliği kişisel bir değerlendirmedir.

3

Üçüncü cümlenin öznellik-nesnellik durumunu belirleyiniz.

Cümledeki '

30

şiirin tamamı hece ölçüsüyle yazılmıştır' tespiti, eserin biçimsel yapısına yönelik olup kişisel görüş bildirmeden kanıtlanabilir niteliktedir. Bu nedenle cümle nesneldir ve birinci açıklamayla eşleşir.

Eserin teknik ve biçimsel özellikleri kişisel yorum katmadan ifade edildiğinde nesnel yargı oluşturur.

4

Dördüncü cümlenin öznellik-nesnellik durumunu belirleyiniz.

Cümledeki 'akıcı dil' ve 'büyüleyici yolculuk' ifadeleri, yazara ait üslup özelliklerinin beğenildiğini ve kişisel olarak yorumlandığını gösterir. Bu nedenle cümle özneldir ve ikinci açıklamayla eşleşir.

Dilin akıcılığı ve büyüleyiciliği gibi üslup değerlendirmeleri öznel niteliktedir.

Key Concept

Öznel ve Nesnel Anlatımlı Cümleler

Question 635Question →

Aşağıda sol sütunda verilen numaralanmış cümleleri, sağ sütundaki anlam özellikleriyle (kavramlarla) doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Sol sütundaki birinci cümle Varsayım (sağ sütundaki birinci kavram), ikinci cümle Aşamalı Durum (sağ sütundaki ikinci kavram), üçüncü cümle Tasarı (sağ sütundaki üçüncü kavram) ve dördüncü cümle Karşılaştırma (sağ sütundaki dördüncü kavram) ile eşleşmektedir.

Cümlelerdeki anlam özellikleri incelendiğinde; birinci cümlede varsayım (farz edelim ki), ikinci cümlede aşamalı durum (günden güne), üçüncü cümlede tasarı (makale kaleme almayı düşünme) ve dördüncü cümlede karşılaştırma (kıyasla) kavramlarının eksiksiz ve doğru bir biçimde eşleştiği görülür.

Step-by-Step Solution

1

Sol sütundaki birinci cümleyi inceleyin.

Cümledeki 'Farz edelim ki' ifadesinin henüz gerçekleşmemiş bir durumu geçici olarak olmuş gibi kabul eden bir varsayım cümlesi olduğunu belirleyin.

Varsayım anlamını oluşturan anahtar ipucunu bulmak.

2

Sol sütundaki ikinci cümleyi inceleyin.

Cümledeki 'günden güne' ifadesinin zamanla değişen, kademeli bir durumu temsil eden aşamalı durum anlamı taşıdığını saptayın.

Durumun zamana bağlı gelişimini tespit etmek.

3

Sol sütundaki üçüncü cümleyi inceleyin.

Cümledeki 'düşünüyoruz' ve planlama bildiren yapının, gelecekte gerçekleştirilecek bir projeyi (tasarıyı) ifade ettiğini belirleyin.

Geleceğe yönelik tasarlanan eylemi ayırt etmek.

4

Sol sütundaki dördüncü cümleyi inceleyin.

Cümledeki 'kıyasla' edatının iki farklı edebiyat türünü karşılaştırma amacıyla bir araya getirdiğini fark edin.

Karşılaştırma ilişkisini kuran kelimeyi bulmak.

Key Concept

Cümlede Kavramlar (Varsayım, Aşamalı Durum, Tasarı, Karşılaştırma)

Estimated Time:2m 0s

Question 636Question →

Aşağıdaki cümlelerde koyu yazılmış sözcükleri, bulundukları cümledeki anlamlarına göre zıt (karşıt) anlamlılarıyla eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Cümlelerde geçen koyu renkli sözcüklerin karşıt anlamlıları sırasıyla şu şekildedir: 1. cümledeki gerçek anlamlı "soğuk" sözcüğü "sıcak" ile, 2. cümledeki mecaz anlamlı "soğuk" sözcü��ü "samimi" ile, 3. cümledeki mecaz anlamlı "kuru" sözcüğü "akıcı" ile, 4. cümledeki "ödedi" eylemi ise "borçlandı" eylemi ile eşleşir. "Yaş" ve "ödemedi" sözcükleri ise eşleşme dışında kalarak boşta kalır.

Doğru eşleştirmeler sözcüklerin cümledeki bağlamsal anlamlarına göre yapılmıştır. Fiziksel ısıyı bildiren "soğuk" sözcüğü "sıcak" ile; tavır ve davranıştaki mesafeyi bildiren mecaz anlamlı "soğuk" sözcüğü "samimi" ile; tekdüze anlatımı ifade eden mecaz anlamlı "kuru" sözcüğü "akıcı" ile; ve son olarak borç kapatmayı ifade eden "ödedi" eylemi "borçlandı" eylemi ile eşleşir.

Step-by-Step Solution

1

İlk cümledeki "soğuk" sözcüğünün anlamını belirleme

"Soğuk" sözcüğü bu cümlede gerçek anlamıyla (ısısı düşük) kullanılmıştır.

Göl suyunun fiziksel durumunu ve ısısını nitelendirdiği için gerçek anlamdadır.

2

İlk cümlenin zıt anlamlı karşılığını bulma

Gerçek anlamdaki "soğuk" sözcüğünün karşıt anlamlısı "sıcak" sözcüğüdür. Bu yüzden ilk cümle "sıcak" ile eşleşir.

Fiziksel anlamda soğukluğun karşıtı sıcaklıktır.

3

İkinci cümledeki "soğuk" sözcüğünün anlamını belirleme

"Soğuk" sözcüğü burada mecaz anlamda (mesafeli, sevgisiz, samimiyetsiz) kullanılmıştır.

İnsan davranışlarını nitelediği ve gerçek ısı kavramıyla ilgisi olmadığı için mecaz anlamdadır.

4

İkinci cümlenin zıt anlamlı karşılığını bulma

Mecaz anlamdaki "soğuk" sözcüğünün bu bağlamdaki karşıt anlamlısı "samimi" (ya da içten) sözcüğüdür. Bu yüzden ikinci cümle "samimi" ile eşleşir.

Mecaz anlamlı sözcüklerin karşıt anlamlıları da mecaz veya yakın anlam ilişkisine göre belirlenmelidir; bu bağlamda "sıcak" sözcüğü doğrudan davranışı karşılamaz.

5

Üçüncü cümledeki "kuru" sözcüğünün anlamını belirleme

"Kuru" sözcüğü "kuru anlatım" ifadesinde mecaz anlamda (sıkıcı, tekdüze, akıcı olmayan) kullanılmıştır.

Anlatımın fiziksel ıslaklığı veya kuruluğu olamayacağı için sözcük mecaz anlamdadır.

6

Üçüncü cümlenin zıt anlamlı karşılığını bulma

Mecaz anlamdaki "kuru" sözcüğünün bu bağlamdaki karşıt anlamlısı "akıcı" (veya canlı) sözcüğüdür. Bu yüzden üçüncü cümle "akıcı" ile eşleşir.

Sıkıcı ve tekdüze bir anlatımın karşıtı akıcı ve sürükleyici bir anlatımdır. Sözcüğün gerçek anlamdaki zıttı olan "yaş" bu bağlama uymaz.

7

Dördüncü cümledeki "ödedi" eyleminin zıt anlamlısını bulma

"Ödedi" eyleminin karşıt anlamlısı "borçlandı" sözcüğüdür.

Bir borcu kapatmanın karşıtı yeni bir borç altına girmektir. Eylemin olumsuzu olan "ödemedi" sözcüğü zıt anlamlısı değildir.

Key Concept

Sözcüklerin zıt (karşıt) anlamları belirlenirken mutlaka cümledeki kullanım bağlamlarına (gerçek veya mecaz anlamda olmalarına) dikkat edilmelidir. Ayrıca bir eylemin olumsuzu, o eylemin zıt anlamlısı sayılamaz.

Question 637Question →

Aşağıda verilen numaralanmış cümlelerin taşıdıkları öznellik-nesnellik durumları ve gerekçeleri düşünüldüğünde, sol sütundaki cümleler ile sağ sütundaki açıklamalar nasıl eşleştirilmelidir?

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Birinci cümle sanat dalına ait teknik detaylar barındırmasına karşın kişisel izlenim barındırdığı için ilgili öznel açıklamayla; ikinci cümle istatistiksel verilere dayandığı için ilgili nesnel açıklamayla; üçüncü cümle beğeni ve estetik değer yargıları içerdiği için ilgili öznel açıklamayla; dördüncü cümle genel kabul görmüş edebî tanımları aktardığı için ilgili nesnel açıklamayla; beşinci cümle ise eserin üslubuna yönelik kişisel yorum barındırdığı için ilgili öznel açıklamayla eşleşir.

Sol sütundaki her bir cümlenin taşıdığı anlam özellikleri incelenerek; duygusal/kişisel izlenim içerenlerin (I, III ve V) öznel gerekçelerle, kanıtlanabilir bilimsel, istatistiksel veya genel kabul görmüş tanımlar içerenlerin (II ve IV) ise nesnel gerekçelerle eşleştirilmesi doğru sonuca ulaştırır.

Step-by-Step Solution

1

Birinci cümledeki 'ruhunda derin ve huzur verici izler bırakıyor' ifadesini ve kelime gruplarını incelemek.

Bu ifade kanıtlanamaz, kişiden kişiye değişen bir beğeni ve etki bildirdiğinden cümle öznel anlatımlıdır.

Cümlenin nesnel teknik detaylar barındırmasına karşın öznel bir yargıyla tamamlandığını belirlemek.

2

İkinci cümledeki 'nüfus sayımı verilerine göre' ve 'nüfusunu iki katına çıkararak' ifadelerini değerlendirmek.

Bu ifadeler resmî, ölçülebilir ve kanıtlanabilir verileri aktardığından cümle nesnel anlatımlıdır.

Herhangi bir kişisel duygu veya yorum barındırmayan yargıyı tespit etmek.

3

Üçüncü cümledeki 'en seçkin örneklerin', 'kusursuz performans' ve 'bambaşka bir dünyaya götürdü' ifadelerini incelemek.

Bu ifadeler tamamen kişisel estetik beğeni ve abartı içerdiğinden cümle öznel anlatımlıdır.

Yargının doğruluğunun kişiye göre değiştiğini saptamak.

4

Dördüncü cümledeki 'divan adı verilir' tanımını ve aruz vezniyle yazılma bilgisini kontrol etmek.

Bu bilgiler edebiyat tarihine ait genel kabul görmüş, nesnel olarak doğrulanabilir akademik bilgiler olduğundan cümle nesnel anlatımlıdır.

Herhangi bir kişisel beğeni veya yoruma yer verilmediğini doğrulamak.

5

Beşinci cümledeki 'son derece etkileyici bir dille' ifadesini analiz etmek.

Yazarın üslubuna yönelik bu beğeni ifadesi, cümlede sayfa sayısı gibi nesnel bilgiler bulunsa da cümlenin tamamını öznel kılmaktadır.

Nicel/nesnel veriler ile öznel değerlendirmenin bir arada kullanıldığı yapıları ayırt etmek.

Key Concept

Öznel ve Nesnel Anlatımlı Cümleler

Estimated Time:2m 0s

Question 638Question →

Anekoik odalar, dış dünyadan tamamen yalıtılmış ve duvarları ses yansımalarını soğuran özel malzemelerle kaplı mekanlardır. (I) Bu odalarda ortam gürültüsü desibel ölçe��inde sıfırın altına inerek mutlak bir sessizlik illüzyonu yaratır. (II) Ancak bu yapay yalıtım, insan beyninin dış dünyadan referans alma alışkanlığını kesintiye uğratarak içsel seslerin duyulabilir hale gelmesine yol açar. (III) Dış seslerin yokluğunda kendi biyolojik ritimleriyle baş başa kalan bireylerde, kısa sürede yön duygusunun kaybolması ve denge merkezinde bozulmalar gözlenir. (IV) Dolayısıyla mutlak sessizlik, zihni dinlendirmek bir yana, duyusal yoksunluk nedeniyle sinir sisteminde yoğun bir kaygı ve halüsinasyon eğilimi tetikler.

Buna göre, paragrafta numaralanmış cümleleri, bu cümlelerden çıkarılabilecek yardımcı düşüncelerle eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Eşleştirme şu şekildedir: I. Cümle ile 'Ortamdaki akustik düzenleme, algıda nesnel sınırların ötesinde bir sessizlik yanılsaması doğurur' ifadesi; II. Cümle ile 'Dış uyarıcıların kesilmesi, organizmanın kendi işleyişine dair farkındalığı olağan dışı düzeyde artırır' ifadesi; III. Cümle ile 'Duyusal girdilerin sınırlandırılması, bilişsel ve fizyolojik koordinasyon yetisini olumsuz etkiler' ifadesi; IV. Cümle ile 'Ses yalıtımının aşırılığı, zihinsel rahatlama sağlamak yerine psikolojik gerilimi besler' ifadesi.

Eşleştirme, paragraftaki her bir cümlenin taşıdığı anlamın, karşılarında yer alan ifadelerle doğru şekilde örtüştürülmesine dayanır. Birinci cümlede geçen sessizlik illüzyonu ifadesi sessizlik yanılsamasıyla; ikinci cümledeki içsel seslerin duyulabilir olması ifadesi kendi işleyişine dair farkındalıkla; üçüncü cümledeki yön ve denge kaybı ifadeleri koordinasyon bozukluklarıyla; dördüncü cümledeki zihni dinlendirmek bir yana kaygı tetiklemesi ifadesi ise zihinsel rahatlama yerine psikolojik gerilimi beslemesiyle örtüşür.

Step-by-Step Solution

1

Paragrafın birinci cümlesi olan 'Bu odalarda ortam gürültüsü desibel ölçeğinde sıfırın altına inerek mutlak bir sessizlik illüzyonu yaratır.' ifadesini analiz etmek.

Bu cümlenin 'Ortamdaki akustik düzenleme, algıda nesnel sınırların ötesinde bir sessizlik yanılsaması doğurur.' ifadesiyle eşleştiği belirlenir.

Cümledeki 'desibel ölçeğinde sıfırın altına inme' akustik düzenleme ve nesnel sınırların ötesini, 'illüzyon' ise 'yanılsama' kelimesini karşılar.

2

Paragrafın ikinci cümlesi olan 'Ancak bu yapay yalıtım, insan beyninin dış dünyadan referans alma alışkanlığını kesintiye uğratarak içsel seslerin duyulabilir hale gelmesine yol açar.' ifadesini çözümlemek.

Bu cümlenin 'Dış uyarıcıların kesilmesi, organizmanın kendi işleyişine dair farkındalığı olağan dışı düzeyde artırır.' yargısıyla eşleştiği saptanır.

Dış dünyadan referansın kesilmesi 'dış uyarıcıların kesilmesi' ile, içsel seslerin duyulması ise 'organizmanın kendi işleyişinin farkına varması' ile örtüşür.

3

Paragrafın üçüncü cümlesi olan 'Dış seslerin yokluğunda kendi biyolojik ritimleriyle baş başa kalan bireylerde, kısa sürede yön duygusunun kaybolması ve denge merkezinde bozulmalar gözlenir.' ifadesini değerlendirmek.

Bu cümlenin 'Duyusal girdilerin sınırlandırılması, bilişsel ve fizyolojik koordinasyon yetisini olumsuz etkiler.' ifadesiyle eşleştiği görülür.

Yön duygusunun kaybı bilişsel, denge merkezinin bozulması ise fizyolojik koordinasyonun bozulmasına işaret eder.

4

Paragrafın dördüncü cümlesi olan 'Dolayısıyla mutlak sessizlik, zihni dinlendirmek bir yana, duyusal yoksunluk nedeniyle sinir sisteminde yoğun bir kaygı ve halüsinasyon eğilimi tetikler.' ifadesini incelemek.

Bu cümlenin 'Ses yalıtımının aşırılığı, zihinsel rahatlama sağlamak yerine psikolojik gerilimi besler.' yargısıyla eşleştiği anlaşılır.

Zihni dinlendirmemesi 'zihinsel rahatlama sağlamaması' ile, kaygı ve halüsinasyon tetiklemesi ise 'psikolojik gerilimi beslemesi' ile paralellik gösterir.

Key Concept

Paragrafta Yardımcı Düşünceler

Estimated Time:2m 0s

Question 639Question →

Aşağıdaki parçada restoratif (onaracı) adalet anlayışı ele alınmaktadır.

(I) Restoratif adalet, suç eylemini yalnızca soyut yasalara karşı işlenmiş bir kural ihlali olarak görmeyip bireyler ve toplumsal ilişkiler üzerinde doğrudan yaratılan bir hasar olarak tanımlar. (II) Bu anlayış doğrultusunda, geleneksel ceza sistemlerinin cezalandırma odaklı yapısının aksine, öncelikle mağdurun uğradığı maddi ve manevi zararların telafi edilmesine öncelik verir. (III) Süreç boyunca suç işleyen kişinin eylemlerinin sorumluluğunu üstlenmesini sağlayarak onun topluma sağlıklı bir şekilde yeniden entegre edilmesini ve mükerrer suç davranışlarının önlenmesini hedefler. (IV) Mağdur ile faili güvenli ve eşitlikçi bir zeminde buluşturan bu barışçıl diyalog ortamı, taraflar arasındaki empati bağını kuvvetlendirirken geniş ölçekte toplumsal huzurun yeniden inşasına zemin hazırlar.

Bu parçada numaralanmış cümleleri, aşağıda verilen yardımcı düşüncelerle eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Eşleştirmeler sırasıyla şu şekildedir: I. cümle - Suçun sadece mevzuat ihlali olarak değil, insan ilişkilerinde açılan bir yara olarak ele alınması; II. cümle - Suçlunun cezalandırılmasından çok, zarar gören tarafın mağduriyetinin giderilmesine odaklanılması; III. cümle - Suç faillerinin sorumluluk bilinci kazanarak tekrar suça yönelmesinin engellenmeye çalışılması; IV. cümle - Taraflar arasındaki iletişimin karşılıklı anlayışı artırarak genel toplumsal barışa katkı sunması.

Parçada numaralanmış her bir cümle, restoratif adalet anlayışının farklı bir boyutunu ele almaktadır. Birinci cümle suçun insan ilişkilerindeki tahrip edici yönünü; ikinci cümle cezalandırma yerine mağdurun zararının giderilmesini; üçüncü cümle suçlunun sorumluluk üstlenip tekrar suça bulaşmamasını; dördüncü cümle ise taraflar arasındaki empati ortamının toplumsal huzura katkısını açıklar. Eşleşen ifadeler bu cümlelerin birebir anlamca sadeleştirilmiş ve yakın anlamlı halleridir.

Step-by-Step Solution

1

Paragrafın birinci cümlesi okunarak suçun yasa ihlali olmanın ötesinde 'bireyler ve toplumsal ilişkiler üzerindeki hasar' olarak tanımlandığı tespit edilir.

Bu ifade, 'Suçun sadece mevzuat ihlali olarak değil, insan ilişkilerinde açılan bir yara olarak ele alınması' yardımcı düşüncesiyle eşleştirilir.

Cümledeki 'hasar' ve 'ilişkiler' vurgusu, seçenekteki 'insan ilişkilerinde açılan yara' ifadesiyle doğrudan örtüşmektedir.

2

İkinci cümle incelenerek 'cezalandırma odaklı yapı yerine mağdurun maddi ve manevi zararlarının telafi edilmesi' yönelimi belirlenir.

Bu ifade, 'Suçlunun cezalandırılmasından çok, zarar gören tarafın mağduriyetinin giderilmesine odaklanılması' yardımcı düşüncesiyle eşleştirilir.

Zararların telafi edilmesi mağduriyetin giderilmesini, cezalandırma karşıtlığı ise cezalandırmaktan ziyade bu amaca yönelmeyi ifade eder.

3

Üçüncü cümle analiz edilerek 'suçlunun sorumluluk üstlenmesi ve mükerrer (tekrarlanan) suçların önlenmesi' hedefleri saptanır.

Bu ifade, 'Suç faillerinin sorumluluk bilinci kazanarak tekrar suça yönelmesinin engellenmeye çalışılması' yardımcı düşüncesiyle eşleştirilir.

Mükerrer suçun önlenmesi 'tekrar suça yönelmenin engellenmesi' anlamına gelir; sorumluluk üstlenme ise 'sorumluluk bilinci kazanma' ile eşdeğerdir.

4

Dördüncü cümle incelenerek 'mağdur-fail diyaloğunun empatiyi güçlendirmesi ve toplumsal huzuru inşa etmesi' hususu belirlenir.

Bu ifade, 'Taraflar arasındaki iletişimin karşılıklı anlayışı artırarak genel toplumsal barışa katkı sunması' yardımcı düşüncesiyle eşleştirilir.

Empati kurmak karşılıklı anlayışa karşılık gelirken, toplumsal huzur ifadesi genel toplumsal barış ile eşleşmektedir.

Key Concept

Paragrafta Yardımcı Düşünceler

Estimated Time:2m 0s

Question 640Question →

Arkeolojide çığır açan LiDAR (Işık Algılama ve Menzil Belirleme) teknolojisi, lazer darbeleri kullanarak yeryüzünün üç boyutlu topografik haritasını çıkarmaktadır. Yoğun bitki örtüsüyle kaplı bölgelerde geleneksel yöntemlerle tespit edilmesi neredeyse imkânsız olan antik yerleşim kalıntıları, bu yöntemle saniyeler içinde görünür kılınabilmektedir. Havadan yapılan taramalar sayesinde, orman örtüsünün altındaki engebeler filtrelenmekte ve yüzeyin mikrotipografik yapısı net bir şekilde ortaya konmaktadır. Bu durum, sadece yeni arkeolojik alanların keşfini hızlandırmakla kalmamış; aynı zamanda antik medeniyetlerin tarım sistemleri, yol ağları ve su yönetimi gibi geniş ölçekli altyapı çalışmalarını da bütüncül bir perspektifle analiz etmeye olanak tanımıştır. Dolayısıyla LiDAR, arkeolojiyi yalnızca geçmişi kazan bir bilim olmaktan çıkarıp onu uzamsal ilişkileri çözümleyen dinamik bir disipline dönüştürmüştür.

Buna göre, sol sütunda verilen metne ait alıntıları, sağ sütunda verilen ve bu alıntılardan çıkarılabilecek yardımcı düşüncelerle eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Yoğun bitki örtüsü altındaki kalıntıların görünür kılınması ifadesi LiDAR'ın klasik metotlara göre fiziki engellerde üstünlük sağladığıyla; havadan tarama ile engebelerin filtrelenmesi ifadesi yeryüzü şekillerinin detaylı incelenebildiğiyle; tarım, yol ve su gibi altyapıların analizi ifadesi geçmiş toplulukların sosyo-ekonomik ve fiziksel sistemlerinin anlaşıldığıyla; arkeolojinin kazı bilimi olmaktan çıkıp uzamsal ilişkileri çözümlemesi ifadesi ise bilimsel nitelik ve sınırların dönüştüğüyle eşleşmektedir.

Sol sütundaki alıntılar sırasıyla; geleneksel yöntemlerin yetersiz kaldığı ormanlık/engelli arazilerde LiDAR'ın üstünlüğünü (fiziki engellerde üstünlük), havadan veri toplama yoluyla yeryüzünün engebeli detaylarının filtrelenerek gösterilmesini (arazi engebelerinin hassas analizi), tarım, su ve yol gibi altyapı tesislerinin incelenebilmesini (geçmiş toplumların sosyo-ekonomik ve fiziksel düzeneklerinin anlaşılması) ve arkeolojinin kazı sınırlarını aşarak uzamsal bir disipline evrilmesini (arkeolojinin geleneksel sınırlarını aşması) ifade etmektedir. Bu doğrultuda yapılan eşleştirmeler metnin yardımcı düşüncelerini tam olarak yansıtmaktadır.

Step-by-Step Solution

1

Paragraftaki ilk ifadeyi analiz etme

Yoğun bitki örtüsü nedeniyle klasik metotların yetersiz kaldığı durumlarda LiDAR'ın saniyeler içinde sonuç verdiği belirtilmiştir. Bu durum, fiziki engellerin bulunduğu alanlarda klasik metotlara göre üstünlük sağlandığını gösterir.

Metindeki fiziksel zorluklar ile geleneksel yöntemlerin sınırlılığı arasındaki ilişkiyi kurmak için.

2

Paragraftaki ikinci ifadeyi analiz etme

Havadan yapılan taramaların yeryüzünün mikrotipografik yapısını (mikro düzeydeki engebelerini) netleştirdiği ifade edilmiştir. Bu, arazi yapısının hassas biçimde analiz edilebildiğini doğrular.

Havadan tarama ile yeryüzü şekillerinin detaylı analizi arasındaki anlam ortaklığını belirlemek için.

3

Paragraftaki üçüncü ifadeyi analiz etme

Yol, tarım ve su yönetimi gibi büyük altyapıların analiz edildiği vurgulanmıştır. Bu altyapılar, geçmiş medeniyetlerin sosyo-ekonomik ve fiziksel düzeneklerini doğrudan temsil eder.

Tarihsel altyapıların analiz edilmesinin sosyo-ekonomik ve fiziksel sistemleri anlama üzerindeki etkisini kavramak için.

4

Paragraftaki dördüncü ifadeyi analiz etme

Arkeolojinin sadece kazı yapan statik bir dal olmaktan çıkıp uzamsal çözümleme yapan dinamik bir disipline dönüştüğü söylenmiştir. Bu da bilimin geleneksel sınırlarını aşarak niteliksel bir değişim yaşadığını gösterir.

Bilim dalının geçirdiği disipliner değişimin ve sınır aşımının tespiti için.

Key Concept

Paragraftaki cümlelerin anlamca çözümlenmesi ve bu cümlelerden hareketle yardımcı düşüncelere (çıkarımlara) ulaşılması.

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept