"ki" Bağlacı ve Ekinin Yazımı

14 questions

Question 1Question

Aşağıdaki cümlede boş bırakılan yerleri, yay ayraç içinde verilen sözcükleri ve "ki" unsurunu yazım kurallarına uygun biçimde birleştirerek doldurunuz.

Fill in the blanks below

(geçmişte) hatalardan ders almalısın, (yeter) geleceğe daha emin adımlarla ilerleyebilesin.
Show answer & explanation

Answer

İlk boşluk sıfat yapan -ki eki getirilerek "geçmişteki" şeklinde bitişik; ikinci boşluk ise bağlaç olan ki getirilerek "yeter ki" şeklinde ayrı yazılmalıdır.
İlk boşlukta yer alan "-ki" eki sıfat yapan ek işlevindedir ve eklendiği "geçmişte" sözcüğüne bitişik yazılması gerekir. İkinci boşlukta ise bir fiilden sonra gelen ve cümleye koşul/istek anlamı katan bağlaç olan "ki" yer almaktadır ve bu bağlaç ayrı yazılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
İlk boşluktaki "geçmişte" sözcüğünü inceleyiniz.
"Geçmişte" sözcüğüne gelen "-ki", bir ismin (hatalar) önüne gelerek onu işaret eden/niteleyen bir sıfat kurmaktadır (sıfat yapan -ki).
Sıfat yapan "-ki" bir yapım eki olduğundan eklendiği sözcüğe bitişik yazılır ve "geçmişteki" biçimini alır.
2
İkinci boşluktaki "yeter" sözcüğünü inceleyiniz.
"Yeter" yükleminden/sözcüğünden sonra gelen "ki" unsuru, cümleleri veya ögeleri birbirine bağlayan bir bağlaçt��r.
Bağlaç olan "ki" bağımsız bir sözcük kabul edildiğinden kendinden önceki sözcükten ayrı yazılır ve "yeter ki" biçimini alır.

Key Concept

Türkçede ek olan "-ki" (sıfat yapan ve ilgi zamiri olan) eklendiği sözcüğe bitişik yazılırken, bağlaç olan "ki" sözcüklerden ayrı yazılır.
Estimated Time:45s
Question 2Question

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'ki'nin yaz��mıyla ilgili bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Bireyin toplum içindeki konumunu belirleyen yegâne unsur mesleki başarısı değildir; yeterki kendisini ahlaki ve insani değerlerle de donatabilsin.

Answer

Bireyin toplum içindeki konumunu belirleyen yegâne unsur mesleki başarısı değildir; yeterki kendisini ahlaki ve insani değerlerle de donatabilsin.
Yazım hatası barındıran cümle, 'yeterki' kelimesinin yer aldığı cümledir. Türkçede bağlaç olan 'ki' ayrı yazılır. Ancak 'sanki, oysaki, mademki, belki, halbuki, çünkü, meğerki, illaki' gibi sözcüklerde 'ki' bağlacı kalıplaşarak bitişik yazılmaktadır. 'Yeter ki' ifadesindeki 'ki' bu kalıplaşmış istisnalardan biri olmadığı için bağlaç görevindedir ve ayrı yazılması gerekir. Cümlede 'yeterki' şeklinde bitişik yazılarak yazım hatası yapılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki 'ki' bağlacı ve '-ki' eki alan tüm kelimeleri tespit etmek.
Seçeneklerde geçen 'kitabındaki', 'akıcı ki', 'oysaki', 'Kütüphanedeki', 'fark ettim ki', 'tarihimizdeki', 'sınavdaki', 'illaki', 'içindeki', 'yeterki', 'Farz et ki', 'eldeki' kelimeleri belirlenir.
Analiz edilecek kelimelerin doğru belirlenmesi, inceleme sürecinin temel adımıdır.
2
Kelime ve bağlaçların dil bilgisel işlevlerini belirleyerek yazım kurallarına uygunluğunu kontrol etmek.
Kalıplaşmış bağlaçlar (oysaki, illaki) ve sıfat yapan eklerin (-ki) bitişik; fiillerden veya diğer kelimelerden sonra gelen bağlaçların (akıcı ki, fark ettim ki, Farz et ki) ayrı yazıldığı görülür.
Türkçe yazım kurallarına göre bağlaç olan ve ek olan 'ki'lerin işlevsel ayrımını yapmak gerekir.
3
Hatalı yazımı bulmak için 'yeterki' sözcüğünü incelemek.
'Yeter ki' ifadesindeki 'ki' bağlaçtır ve kalıplaşmış bağlaçlar grubunda yer almadığı için ayrı yazılmalıdır. Dolayısıyla 'yeterki' yazımı yanlıştır.
Yazım hatası barındıran cümlenin belirlenmesi ve hatanın gerekçelendirilmesi için bu adım gereklidir.

Key Concept

'ki' Bağlacı ve Ekinin Yazımı
Question 3Question

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "ki" bağlacı veya ekinin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Edebiyat eleştirmenleri, romancının son eserinde kurgusal derinliğe önem verdiğini belirtse de şairin ki gibi akıcı bir dil yakalayamadığını savunuyor.

Answer

Şairin ki yerine şairinki şeklinde bitişik yazılması gereken ilgi zamirinin ayrı yazıldığı cümle yanlışlık barındırmaktadır.
Şairin ki şeklinde ayrı yazılan ifadedeki '-ki', bir ismin (dilin, eserin) yerini tutan ilgi zamiridir. İlgi zamiri olan '-ki' ek durumundadır ve sözcüğe her zaman bitişik yazılmalıdır. Dolayısıyla doğru yazımı 'şairinki' şeklinde olmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki tüm 'ki' kullanımları ve işlevleri belirlenir.
Seçeneklerde 'görünen o ki', 'halbuki', 'toplumdaki', 'yarınki', 'hazırlamış ki', 'konudaki', 'şairin ki', 'öyle ki' ve 'illaki' kullanımları saptanmıştır.
Yazım kurallarına uygunluğu denetlemek için her bir 'ki'nin ek mi yoksa bağlaç mı olduğunu belirlemek gerekir.
2
Sıfat yapan eklerin ve ilgi zamirlerinin yazımı kontrol edilir.
'toplumdaki', 'yarınki' ve 'konudaki' sözcüklerindeki '-ki' sıfat yapan ektir ve bitişik yazılmıştır. 'şairin ki' ifadesinde ise '-ki' eki ilgi zamiridir, bir ismin yerini tutmaktadır ve bitişik yazılması gerekirken ayrı yazılmıştır.
Ek olan '-ki'ler (sıfat yapan ve ilgi zamiri olan) kendinden önceki sözcüğe bitişik yazılır.
3
Bağlaç olan 'ki'lerin yazımı kontrol edilir.
'görünen o ki', 'hazırlamış ki' ve 'öyle ki' kullanımları bağlaçtır ve ayrı yazılmıştır. Kalıplaşmış olan 'halbuki' ve 'illaki' sözcükleri ise bitişik yazılmıştır. Bu kullanımlar doğrudur.
Bağlaç olan 'ki'ler ayrı yazılır ancak bazı bağlaçlar kalıplaşarak bitişik yazılmaktadır.

Key Concept

Türkçede ek olan '-ki'ler (ilgi zamiri ve sıfat yapan ek) bitişik yazılırken, bağlaç olan 'ki' ayrı yazılır. Bazı bağlaçlar ise kalıplaşmış olarak bitişik yazılır.
Question 4Question

Aşağıdaki cümleleri, içerdikleri "ki" bağlacı ve ekinin yazımıyla ilgili yazım hatası sayısına göre en çok hata barındırandan en az hata barındırana doğru sıralayınız.

Drag items to arrange them in the correct order

Show answer & explanation

Answer

Doğru sıralama: İki hata içeren birinci cümle, ardından bir hata içeren ikinci cümle ve son olarak hiç hata içermeyen üçüncü cümledir.
En çok hata barındıran cümle, hem 'öyle ki' hem de 'yarınki' sözcüklerinde 'ki'nin yazımıyla ilgili iki hata içeren birinci cümledir. İkinci sırada kalıplaşmış 'mademki' bağlacının ayrı yazılmasıyla tek hata içeren ikinci cümle gelir. En az hata barındıran (hiç hata içermeyen) ise üçüncü cümledir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki 'ki' bağlacı ve ekinin kullanımlarını inceleyerek hata sayılarını belirlemek.
Birinci cümlede 'öyleki' (doğrusu: öyle ki) ve 'yarın ki' (doğrusu: yarınki) olmak üzere 2 hata; ikinci cümlede 'Madem ki' (doğrusu: Mademki) olmak üzere 1 hata bulunur. Üçüncü cümlede 'duvardaki' ve 'anladım ki' kullanımları doğrudur (0 hata).
Sıralamayı doğru yapabilmek için her cümlenin yazım hatası sayısının tespit edilmesi gerekir.
2
Cümleleri en çok hata barındırandan en az hata barındırana doğru sıralamak.
Hata sayıları sırasıyla 2, 1 ve 0 olduğundan doğru sıralama birinci cümle, ikinci cümle ve üçüncü cümle şeklindedir.
Soruda en çok hata barındırandan en az hata barındırana doğru bir sıralama yapılması istenmiştir.

Key Concept

Türkçede 'ki' bağlacının, ekinin ve kalıplaşmış bağlaçların yazım kuralları
Question 5Question

(I) Şiirlerindeki gizemli hava, okuru ilk dizelerden itibaren sarmalayıp kendi içine çeken mistik bir güce sahiptir.
(II) Öyle ki bu şiir dünyasına bir kez adım atan kişi, gerçekliğin sıkıcı sınırlarından kolayca sıyrılıverir.
(III) Halbuki modern insanın en büyük açmazı, düş gücünü tamamen yitirip rasyonel dünyanın esiri olmasıdır.
(IV) Sanatçı da bunun farkındadır ve yapıtlarında bireyin iç dünyasındaki bu çelişkileri gözler önüne serer.
(V) Bizim ki yalnızca dış dünyayı izlemekle yetinen, kendi derinliklerine inmekten çekinen yüzeysel bir sanat anlayışına karşı bir başkaldırıdır.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde "ki"nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: V

Answer

Beş numaralı cümledeki 'Bizim ki' ifadesinin 'Bizimki' şeklinde bitişik yazılması gerekir.
Beş numaralı cümlede yer alan 'Bizim ki' ifadesindeki '-ki', kendisinden önceki 'bizim' tamlayanıyla birleşerek 'bizim sanat anlayışımız' anlamını karşılamakta ve bir ismin yerini tutmaktadır. Bu işleviyle bir ilgi zamiridir. İlgi zamiri olan '-ki' bir ek olduğu için sözcüğe bitişik yazılmalı ve 'Bizimki' biçiminde gösterilmelidir. Ayrı yazılması yazım hatasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Parçada yer alan tüm 'ki' ek ve bağlaçları tespit edilir.
I. cümlede 'Şiirlerindeki', II. cümlede 'Öyle ki', III. cümlede 'Halbuki', IV. cümlede 'dünyasındaki' ve V. cümlede 'Bizim ki' ifadeleri belirlenir.
Yazım kurallarına uygunluğu denetlemek için öncelikle hedef yapıların konumları saptanmalıdır.
2
Tespit edilen 'ki'lerin görevleri ve türleri (sıfat yapan ek, ilgi zamiri eki, bağlaç) incelenir.
'Şiirlerindeki' ve 'dünyasındaki' sözcüklerinde sıfat yapan '-ki' eki; 'Öyle ki' ifadesinde bağlaç olan 'ki'; 'Halbuki' sözcüğünde kalıplaşmış bağlaç; 'Bizim ki' ifadesinde ise ilgi zamiri olan '-ki' bulunmaktadır.
Türkçede 'ki'nin yazımı, üstlendiği dil bilgisel göreve göre (ek veya bağlaç olması) şekillenir.
3
Ek ve bağlaçların yazım kuralları uygulanarak doğruluk kontrolü yapılır.
Sıfat yapan eklerin bitişik yazımı (Şiirlerindeki, dünyasındaki), bağlaç olan 'ki'nin ayrı yazımı (Öyle ki) ve kalıplaşmış bağlacın bitişik yazımı (Halbuki) doğrudur. Ancak ilgi zamiri eki olan '-ki'nin ayrı yazılması (Bizim ki) yanlıştır.
Ek olan '-ki' her zaman bitişik, bağlaç olan 'ki' (kalıplaşmış durumlar hariç) her zaman ayrı yazılır.

Key Concept

Ek olan '-ki' (sıfat yapan ve ilgi zamiri) ile bağlaç olan 'ki'nin yazım ayırt ediciliği ve istisnai kalıplaşmış bağlaçlar.
Question 6Question

Türkçede ek olan "-ki" (sıfat yapım eki ve ilgi zamiri) eklendiği sözcüğe bitişik yazılırken, bağlaç olan "ki" sözcüklerden ayrı yazılır. Ayrıca bazı bağlaçlarda "ki" sesi kalıplaşarak bitişik yazılır.

Bu açıklamaya göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Bizim sınıfta ki bazı panoların acilen yenilenmesi gerekiyor.

Answer

Bizim sınıfta ki bazı panoların acilen yenilenmesi gerekiyor.
"Bizim sınıfta ki bazı panoların acilen yenilenmesi gerekiyor." cümlesinde yer alan "sınıfta ki" ifadesindeki "-ki", işaret/sıfat işlevli bir ektir. İsmin durum ekinden sonra gelerek sıfat türetmiştir (sınıftaki panolar). Ek olan "-ki" her zaman bitişik yazılmalıdır, dolayısıyla bu cümlenin doğru yazımı "sınıftaki" şeklinde olmalıdır. Bu nedenle yazım yanlışı yapılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki 'ki' kullanımlarını ve görevlerini belirleme
"masadaki" -> sıfat yapan ek, "mademki" -> kalıplaşmış bağlaç, "anlattı ki" -> bağlaç, "sınıfta ki" -> sıfat yapan ek, "bizimkiler" -> ilgi zamiri.
Yazım kurallarını uygulayabilmek için her bir 'ki'nin ek mi yoksa bağlaç mı olduğunu tespit etmek gerekir.
2
Yazım kurallarını kontrol etme
Sıfat yapan eklerin ve ilgi zamirlerinin bitişik, bağlaçların ise ayrı yazılması kuralı uygulanır. "sınıfta ki" ifadesinde sıfat yapan ek olmasına rağmen ayrı yazıldığı görülür. Doğru yazımı "sınıftaki" olmalıdır.
Yazım yanlışı barındıran seçeneği belirlemek amacıyla kurallar ile cümledeki kullanımlar karşılaştırılır.

Key Concept

"ki" Bağlacı ve Ekinin Yazımı
Question 7Question

Aşağıdaki parçada numaralanmış boşlukları, parantez içinde verilen sözcükleri ve "ki" unsurunu yazım kurallarına uygun biçimde birleştirerek veya ayrı yazarak doldurunuz.

Fill in the blanks below

Edebiyat tarihimizdeki kimi eserler vardır (ki) zamanın yıpratıcı etkisine meydan okur. Yazarın bu son romanı da (bizim + ki) gibi kütüphanelerin başköşesinde yerini almaya adaydır. (madem + ki) klasikler arasına girmeyi hedefliyorsun, üslubunu sadeleştirmelisin; aksi takdirde (yarın + ki) kuşaklar seni anlamakta güçlük çekecektir.
Show answer & explanation

Answer

Boşluklar sırasıyla "ki", "bizimki", "Mademki" ve "yarınki" şeklinde doldurulmalıdır.
Parçadaki boşluklardan birincisine bağlaç olan ve ayrı yazılması gereken "ki"; ikincisine ilgi zamiri olan ve bitişik yazılan "-ki" ekiyle türetilmiş "bizimki"; üçüncüsüne kalıplaşmış olarak bitişik yazılan "Mademki"; dördüncüsüne ise sıfat yapan ve bitişik yazılan "-ki" ekiyle türetilmiş "yarınki" sözcüğü getirilmelidir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci boşluğun incelenmesi
"ki" bağlacının tespiti
"Eserler vardır ki" ifadesinde "ki" unsuru iki cümleyi birbirine bağlayan bir bağlaç görevindedir. Türkçede bağlaç olan "ki" ayrı yazılır. Bu nedenle ilk boşluğa ayrı bir sözcük olarak "ki" getirilmelidir.
2
İkinci boşluğun incelenmesi
"bizimki" ilgi zamirinin yazımı
"Bizim romanımız" yerine "bizimki" denilerek ismin yerini tutan bir ilgi zamiri kullanılmıştır. İlgi zamiri olan "-ki" eklendiği sözcüğe her zaman bitişik yazılır. Dolayısıyla ikinci boşluğa "bizimki" yazılmalıdır.
3
Üçüncü boşluğun incelenmesi
"Mademki" kalıplaşmış bağlacının yazımı
"Madem" ve "ki" unsurlarının birleşmesiyle oluşan bağlaç, Türkçede kalıplaşarak bitişik yazılan bağlaçlardan biridir (SOMBAHÇEM kodlamasındaki "M" harfi). Cümle başında olduğu için büyük harfle "Mademki" şeklinde yazılmalıdır.
4
Dördüncü boşluğun incelenmesi
"yarınki" sıfat yapan ekinin yazımı
"Yarınki kuşaklar" ifadesindeki "-ki" eki, zaman bildiren bir sözcüğe eklenerek sıfat türetmiştir (sıfat yapan "-ki"). Sıfat yapan "-ki" eklendiği sözcüğe bitişik yazılır. Bu yüzden dördüncü boşluğa "yarınki" yazılmalıdır.

Key Concept

Türkçede "ki" bağlacı ayrı yazılırken, ilgi zamiri ve sıfat yapan "-ki" ekleri bitişik yazılır. Ayrıca bazı bağlaçlar kalıplaşmış olarak bitişik yazılır.
Question 8Question

Aşağıdaki cümleleri, içerdikleri "ki" bağlacı ve ekinin yazımıyla ilgili yazım yanlışı sayısına göre en çok olandan en az olana doğru sıralayınız.

Drag items to arrange them in the correct order

Show answer & explanation

Answer

Cümlelerin yazım yanlışı sayısına göre çoktan aza doğru sıralaması I - II - III - IV şeklindedir.
Cümlelerdeki yazım hataları analiz edildiğinde; birinci cümlede üç hata (olurki, oysa ki, yarın ki), ikinci cümlede iki hata (Madem ki, yeterki), üçüncü cümlede bir hata (anlarsınki) bulunurken dördüncü cümlede hiç hata bulunmamaktadır. Dolayısıyla çoktan aza doğru sıralama I - II - III - IV şeklinde olmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Birinci cümledeki 'ki' içeren kullanımları analiz etmek
'olurki' (yanlış), 'oysa ki' (yanlış) ve 'yarın ki' (yanlış) olmak üzere toplam 3 hata belirlendi.
Bağlaç olan 'ki' ayrı, kalıplaşmış 'oysaki' ve sıfat yapan '-ki' bitişik yazılmalıdır.
2
İkinci cümledeki 'ki' içeren kullanımları analiz etmek
'Madem ki' (yanlış) ve 'yeterki' (yanlış) olmak üzere toplam 2 hata belirlendi. 'önümüzdeki' sözcüğü ise doğrudur.
Kalıplaşmış 'mademki' bitişik, bağlaç olan 'yeter ki' ayrı yazılmalıdır.
3
Üçüncü cümledeki 'ki' içeren kullanımları analiz etmek
'anlarsınki' (yanlış) olmak üzere 1 hata belirlendi. 'Belki' ve 'hayatındaki' sözcükleri ise doğrudur.
Bağlaç olan 'ki' ayrı yazılmalıdır.
4
Dördüncü cümledeki 'ki' içeren kullanımları analiz etmek
Hata bulunamadı. 'Halbuki' ve 'bizimkiyle' sözcükleri doğru yazılmıştır.
Kalıplaşmış 'halbuki' ve ilgi zamiri olan '-ki' bitişik yazılır.

Key Concept

"ki" Bağlacı ve Ekinin Yazımı
Question 9Question

Aşağıdaki cümleleri, içlerinde yer alan "ki / -ki" unsurlarından yazımı doğru olanların sayısı bakımından en çok olandan en az olana doğru sıralayınız.

Drag items to arrange them in the correct order

Show answer & explanation

Answer

Doğru sıralama ikinci cümle, dördüncü cümle, birinci cümle ve üçüncü cümle şeklindedir. Cümlelerdeki doğru yazılmış "ki / -ki" sayıları sırasıyla 4, 3, 2 ve 1'dir.
İkinci cümlede yer alan tüm "ki" unsurları (anlaşılıyor ki, üzerindeki, geçen yılki, halbuki) kurallara uygundur ve 4 doğrusu vardır. Dördüncü cümlede sadece "inceleki" kelimesi hatalıdır (3 doğru). Birinci cümlede "yeterki" ve "kilitte ki" hatalı yazılmıştır (2 doğru). Üçüncü cümlede ise "kafasında ki", "elinde ki" ve "vardıki" kelimeleri yanlış yazılmış, sadece "Sanki" kelimesi doğru yazılmıştır (1 doğru). Dolayısıyla doğru sıralama çoktan aza doğru ikinci cümle, dördüncü cümle, birinci cümle ve üçüncü cümle biçimindedir.

Step-by-Step Solution

1
Her cümledeki "ki" bağlacı ve eklerinin tek tek tespit edilmesi
Tüm cümlelerde dörder adet "ki" unsuru belirlenmiştir.
Yazım kurallarına uygunluğu denetlemek için öncelikle incelenecek hedef sözcüklerin ortaya konması gerekir.
2
Tespit edilen kelimelerin dil bilgisi işlevlerine göre yazım doğruluğunun kontrol edilmesi
İkinci cümlede 4, dördüncü cümlede 3, birinci cümlede 2, üçüncü cümlede ise 1 adet doğru yazım bulunmuştur.
Bağlaç olan "ki"nin (kalıplaşmış olanlar hariç) ayrı, sıfat yapan ve ilgi zamiri olan "-ki" eklerinin ise bitişik yazılması kuralları esas alınmıştır.
3
Elde edilen doğru sayılarına göre cümlelerin çoktan aza doğru sıralanması
Sıralama ikinci cümle (4 doğru) -> dördüncü cümle (3 doğru) -> birinci cümle (2 doğru) -> üçüncü cümle (1 doğru) şeklinde olur.
Soru kökünde belirtilen "en çok olandan en az olana doğru" yönergesi yerine getirilmiştir.

Key Concept

Türkçede bağlaç olan "ki"nin ayrı yazılması (kalıplaşmış olanlar hariç), sıfat yapan ve ilgi zamiri olan "-ki" eklerinin ise eklendiği sözcüğe bitişik yazılması kuralıdır.
Question 10Question

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'ki'nin yazımında bir yanlışlık yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Onun bu umursamaz tavrı bizi öyle çok yıprattıki artık ne yapacağımızı şaşırmış durumdayız.

Answer

Onun bu umursamaz tavrı bizi öyle çok yıprattıki artık ne yapacağımızı şaşırmış durumdayız.
Yıprattı sözcüğü bir fiildir ve bu fiilden sonra gelen 'ki' bağlaç görevindedir. Türkçede bağlaç olan 'ki' her zaman ayrı yazılır. Dolayısıyla bu ifadenin ayrı yazılması gerekirken bitişik yazılması yazım hatası oluşturmuştur.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki tüm 'ki' unsurlarını tespit edin.
Cümlelerde 'şirketinki', 'Mademki', 'yıprattıki', 'Gözlerindeki', 'Zihnindekileri', 'getirmeli ki' ve 'aradaki' sözcüklerinde 'ki' unsurları bulunmaktadır.
Hangi sözcüklerin yazım kuralına tabi olduğunu belirlemek için.
2
Tespit edilen 'ki' unsurlarının işlevlerini ve kurallara uygunluğunu inceleyin.
'şirketinki' ilgi zamiridir (bitişik, doğru); 'Mademki' kalıplaşmış bağlaçtır (bitişik, doğru); 'Gözlerindeki' ve 'aradaki' sıfat yapan ektir (bitişik, doğru); 'getirmeli ki' fiilden sonra gelen bağlaçtır (ayrı, doğru); 'yıprattıki' ise fiilden sonra gelen bağlaçtır.
'ki'nin eklendiği kelimenin türü ve cümledeki anlamı, yazım şeklini belirler.
3
Yazım kurallarına aykırı olan kullanımı saptayın.
Fiil olan 'yıprattı' sözcüğünden sonra gelen 'ki' bağlacı bitişik yazılarak yazım hatası yapılmıştır. Doğru yazımı 'yıprattı ki' şeklinde ayrı olmalıdır.
Bağlaç olan 'ki'nin ayrı yazılması kuralını ihlal eden seçeneği bulmak için.

Key Concept

"ki" Bağlacı ve Ekinin Yazımı
Estimated Time:2m 0s
Question 11Question

Aşağıdaki metinde parantez içinde belirtilen kelime gruplarının 'ki' eki veya bağlacıyla kurulan doğru yazımlarını boşluklara yazınız.

Fill in the blanks below

Sanatçının son eserinde (öyle + ki) dil oldukça yalındır; (demek + ki) yazar bu kez geniş kitlelere ulaşmayı hedeflemiş. (Oysa + ki) önceki romanlarında oldukça ağır ve sanatlı bir üslup tercih etmişti.
Show answer & explanation

Answer

Sırasıyla: "öyle ki", "demek ki", "oysaki"
Türkçede bağlaç olan "ki" sözcüklerden ayrı yazılırken, bazı sözcüklerde kalıplaşarak bitişik yazılır (oysaki, sanki, mademki vb.). "öyle ki" ve "demek ki" ifadelerindeki "ki" bağlaç olup ayrı yazılır; "oysa" sözcüğüne gelen "ki" ise kalıplaştığı için bitişik ("oysaki") yazılır.

Step-by-Step Solution

1
İlk boşluktaki (öyle + ki) ifadesinin yapısını incelemek.
"öyle ki" şeklinde ayrı yazılmalıdır.
Türkçede "öyle ki" ifadesindeki "ki" bağlaç görevindedir ve kalıplaşmış olmadığından ayrı yazılması gerekir.
2
İkinci boşluktaki (demek + ki) ifadesinin yapısını incelemek.
"demek ki" şeklinde ayrı yazılmalıdır.
"demek ki" ifadesindeki "ki" bağlaçtır ve kalıplaşmış sözcükler (oysaki, sanki vb.) arasında yer almadığı için ayrı yazılır.
3
Üçüncü boşluktaki (oysa + ki) ifadesinin yapısını incelemek.
"oysaki" şeklinde bitişik yazılmalıdır.
"oysaki" sözcüğündeki "ki" bağlacı, Türkçede kalıplaşmış olarak bitişik yazılan bağlaçlardan biridir (SOMB BAHÇEM kuralı).

Key Concept

"ki" bağlacı ve ekinin yazımı ile kalıplaşmış bağlaçların yazım kuralları.
Question 12Question

Türkçedeki 'ki'nin kullanımı göz önünde bulundurulduğunda, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım hatası yapılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: Öyle bir sessizlik çöktüki odaya, kimse nefes almaya bile cesaret edemiyordu.

Answer

Öyle bir sessizlik çöktüki odaya, kimse nefes almaya bile cesaret edemiyordu.
Doğru yanıt 'Öyle bir sessizlik çöktüki odaya, kimse nefes almaya bile cesaret edemiyordu.' cümlesidir. Bu cümledeki 'çöktü' eylemi çekimli bir fiildir. Türkçede fiillerden sonra gelen 'ki' her zaman bağlaç görevindedir ve bağlaç olan 'ki' kendinden önceki kelimeden ayrı yazılmalıdır. Dolayısıyla kelimenin 'çöktü ki' şeklinde ayrı yazılması gerekirdi.

Step-by-Step Solution

1
Kalıplaşmış olan 'ki' bağlaçlarını içeren cümleleri belirlemek ve bunların yazımını incelemek.
Birinci cümledeki 'Mademki' ve beşinci cümledeki 'Oysaki' kelimelerinin kalıplaştığı için biti��ik yazılması gerektiği ve doğru yazıldığı görülür.
Türkçede 'sanki, oysaki, mademki, belki, halbuki, çünkü, meğerki, illaki' sözcüklerindeki 'ki' bağlaçları kalıplaştığından bitişik yazılmalıdır.
2
Ek olan '-ki'nin (sıfat yapan ek ve ilgi zamiri) kullanıldığı kelimeleri incelemek.
İkinci cümledeki 'Evdeki' (sıfat yapan ek) ve üçüncü cümledeki 'Seninki' (ilgi zamiri) ile 'her zamanki' (sıfat yapan ek) kelimeleri bitişik yazılmış ve doğru yazılmıştır.
Sıfat yapan ek olan '-ki' ile ilgi zamiri olan '-ki' eklendiği sözcüğe daima bitişik yazılır.
3
Dördüncü cümledeki 'çöktüki' kelimesinin yapısını ve 'ki'nin işlevini değerlendirmek.
'Çöktü' çekimli bir fiildir ve fiilden sonra gelen 'ki' bir bağlaçtır. Ayrı yazılması gerekirken bitişik yazıldığı için yazım yanlışı yapılmıştır.
Türkçede fiillerden sonra gelen 'ki' her zaman bağlaçtır ve ayrı yazılması zorunludur.

Key Concept

Türkçede 'ki' bağlacı ve '-ki' ekinin (ilgi zamiri ve sıfat yapan ek) yazım kuralları.
Question 13Question

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "ki" bağlacı veya ekinin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmamıştır?

Show answer & explanation

Answer: Oysaki bu eski konağın restorasyon çalışmaları henüz tamamlanmamıştı.

Answer

Oysaki bu eski konağın restorasyon çalışmaları henüz tamamlanmamıştı.
Doğru seçenekte yer alan 'oysaki' sözcüğü, Türkçede kalıplaşmış olduğu için her zaman bitişik yazılan bağlaçlardan biridir (oysaki, sanki, mademki, belki, halbuki, çünkü, meğerki, illaki). Cümledeki kullanımı tamamen doğrudur ve başka bir yazım hatası bulunmamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerde yer alan 'ki' unsurlarının işlevlerini ve türlerini belirlemek.
İlk cümlede fiilden sonra gelen bağlaç, ikinci cümlede sıfat yapan ek, üçüncü cümlede kalıplaşmış bağlaç, dördüncü cümlede ilgi zamiri, beşinci cümlede ise pekiştirme görevli bağlaç tespit edilmiştir.
Yazım kurallarını doğru uygulayabilmek için öncelikle dil bilgisi işlevinin saptanması gerekir.
2
İşlevi belirlenen 'ki' unsurlarının yazım kurallarına uygunluğunu denetlemek.
Kalıplaşmış olan 'oysaki' ifadesinin bitişik yazımı doğruyken; 'fark ettimki' (fark ettim ki olmalı), 'zihnimde ki' (zihnimdeki olmalı), 'bizim ki' (bizimki olmalı) ve 'öyleki' (öyle ki olmalı) kullanımları yanlıştır.
Hatalı kullanımları eleyerek doğru yazılmış olan seçeneği bulmak için.

Key Concept

Türkçede 'ki' bağlacı, ilgi zamiri olan '-ki' ve sıfat yapan '-ki' ekinin yazımı ile kalıplaşmış istisnalar.
Question 14Question

Aşağıdaki cümleleri, içlerinde yer alan "ki" bağlacı veya ekinin yazımıyla ilgili yapılan yazım hatası sayısına göre en az olandan en çok olana doğru sıralayınız.

Drag items to arrange them in the correct order

Show answer & explanation

Answer

Sıralama; hiç hatası olmayan birinci cümleyle başlamalı, ardından sırasıyla bir hatası olan ikinci cümle, iki hatası olan üçüncü cümle ve üç hatası olan dördüncü cümle şeklinde devam etmelidir.
Yazım hatası bulunmayan birinci cümle, 1 hata içeren ikinci cümle, 2 hata içeren üçüncü cümle ve 3 hata içeren dördüncü cümle şeklinde yapılan sıralama doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki "ki" ekinin ve bağlacının kullanımlarını ve kalıplaşmış durumları belirlemek.
Birinci cümlede sırasıyla "mademki" (doğru, kalıplaşmış), "oysaki" (doğru, kalıplaşmış) ve "duydum ki" (doğru, bağlaç) ifadeleri incelenmiş ve 0 hata tespit edilmiştir.
Cümlelerin doğru hata sayısını bulmak için ilk olarak doğru kullanımları ayırt etmek gerekir.
2
İkinci ve üçüncü cümlelerdeki hatalı kullanımları belirlemek.
İkinci cümlede "öyleki" (yanlış, ayrı yazılmalı) ifadesiyle 1 hata; üçüncü cümlede "geçmişte ki" (yanlış, bitişik yazılmalı) ve "gelirki" (yanlış, ayrı yazılmalı) ifadeleriyle 2 hata tespit edilmiştir.
Hatalı kullanımları tespit ederek her cümlenin net hata skoruna ulaşmak.
3
Dördüncü cümledeki hatalı kullanımları belirlemek ve tüm cümleleri hata sayısına göre küçükten büyüğe sıralamak.
Dördüncü cümlede "Duvar daki" (yanlış, bitişik yazılmalı), "beğenmişki" (yanlış, ayrı yazılmalı) ve "oysa ki" (yanlış, bitişik yazılmalı) ifadeleriyle 3 hata tespit edilmiş; sıralama en az hatadan en çok hataya doğru yapılmıştır.
Tüm verileri toplayarak sorunun kökündeki yönergeye uygun sıralamayı elde etmek.

Key Concept

"ki" bağlacı ayrı yazılırken, sıfat yapan ve ilgi zamiri olan "-ki" ekleri bitişik yazılır. Ayrıca "som bahçem" (sanki, oysaki, mademki, belki, halbuki, çünkü, meğerki, illaki) formülüyle kalıplaşmış olan bağlaçlar da bitişik yazılır.
"ki" Bağlacı ve Ekinin Yazımı Practice Questions — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi) | Examkin