Examkin

Soru

Zorluk: ZorZaman ve Vardiya Problemleri

Bir iş yerinde Pazartesi, Salı, Çarşamba ve Perşembe günleri; Sabah ve Akşam olmak üzere günde iki farklı vardiyada çalışılmaktadır. Bu iş yerinde Kerem, Leyla, Murat, Nalan ve Özgür adlı çalışanların vardiya düzeniyle ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:

* Her bir vardiyada sadece bir kişi çalışmaktadır.
* Hiç kimse aynı gün içinde iki vardiyada birden çalışmamıştır.
* Kerem ve Nalan sadece birer vardiyada çalışmışlardır ve bu vardiyalar farklı günlerin akşam vardiyalarıdır.
* Leyla ve Özgür ikişer vardiyada çalışmışlardır. Leyla'nın çalıştığı vardiyalar ardışık günlerde ve aynı vakittedir (Sabah veya Akşam).
* Murat, Pazartesi günü sabah vardiyasında çalışmıştır.
* Özgür'ün çalıştığı vardiyalardan biri Çarşamba akşamı, diğeri ise Perşembe sabahıdır.
* Kerem, Salı günü çalışmamıştır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

  1. Çarşamba günü sabah vardiyasında Leyla çalışmıştır.Cevap
  2. B
    Perşembe günü akşam vardiyasında Murat çalışmıştır.
  3. C
    Pazartesi günü akşam vardiyasında Kerem çalışmıştır.
  4. D
    Salı günü akşam vardiyasında Nalan çalışmıştır.
  5. E
    Leyla, Pazartesi günü akşam vardiyasında çalışmıştır.

Cevap

Çarşamba günü sabah vardiyasında Leyla çalışmıştır.
Çözüm adımlarında görüldüğü üzere, Leyla'nın ardışık günlerde ve aynı vakitte çalışabilmesi için tek seçenek Salı ve Çarşamba günlerinin sabah vardiyalarıdır. Pazartesi akşam ve Salı akşam seçeneği, Kerem ve Nalan'ın akşam vardiyası kurallarıyla çelişmektedir. Bu nedenle Çarşamba günü sabah vardiyasında Leyla'nın çalıştığı kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen bilgilere göre günleri (Pazartesi, Salı, Çarşamba, Perşembe) ve vardiyaları (Sabah, Akşam) içeren bir tablo oluşturulur.
Tabloda toplam 88 boş vardiya hücresi elde edilir. Kişilerin vardiya sayıları belirlenir: Leyla (22), Özgür (22), Murat (22), Kerem (11), Nalan (11); toplam 88 vardiya.
Değişkenleri ve kısıtlamaları net bir şekilde görmek için görsel bir taslak oluşturulması gerekir.
2
Kesin olan bilgiler tabloya yerleştirilir.
Murat'ın Pazartesi sabahı çalıştığı (P-Sabah: Murat) ve Özgür'ün Çarşamba akşamı ile Perşembe sabahı çalıştığı (Ç-Akşam: Özgür, Pe-Sabah: Özgür) yerleştirilir.
Sorunun çözümünü kolaylaştırmak için bilinen kesin verilerden başlanır.
3
Leyla'nın ardışık ve aynı vakitteki 22 vardiyası için olası durumlar analiz edilir.
Leyla ya (Salı sabah ve Çarşamba sabah) ya da (Pazartesi akşam ve Salı akşam) çalışmalıdır. Eğer Leyla Pazartesi akşam ve Salı akşam çalışırsa, geriye kalan akşam vardiyası sadece Perşembe akşamı olur. Ancak Kerem ve Nalan'ın her ikisinin de akşam vardiyasında çalışması gerektiği ve farklı günlerde olmaları gerektiği kuralı çelişki yaratır. Bu yüzden Leyla kesin olarak Salı sabah ve Çarşamba sabah çalışmıştır.
Çelişkileri eleyerek Leyla'nın vardiya günlerini ve vakitlerini kesinleştirmek gerekir.
4
Geriye kalan kişilerin (Kerem, Nalan, Murat) vardiyaları yerleştirilir ve olasılıklar değerlendirilir.
Kalan boş vardiyalar Pazartesi akşam, Salı akşam ve Perşembe akşamdır. Kerem Salı günü çalışmadığı için Pazartesi akşam veya Perşembe akşam çalışmıştır. Murat Pazartesi günü iki vardiyada birden çalışamayacağı için Pazartesi akşam çalışamaz; Salı akşam veya Perşembe akşam çalışmıştır. Bu durumda birden fazla geçerli olasılık ortaya çıkar ancak tüm olasılıklarda Leyla'nın Çarşamba sabahı çalıştığı sabittir.
Seçenekleri doğrulamak için kesin ve olası durumların ayrımı yapılır.

Anahtar Kavram

Sözel mantık sorularında zaman ve vardiya kısıtlamalarına göre tablo oluşturma, olasılıkları gruplandırma ve çelişki eleme yöntemi.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Zaman ve Vardiya Problemleri

Bu konudan daha fazla soru