Examkin

Soru

Zorluk: ZorCümlelerin Yerini Değiştirme

(I) Fitoremediasyon; ağır metaller, radyoaktif elementler veya organik kirleticilerle kirlenmiş toprak ve su ortamlarının bitkiler yardımıyla temizlenmesini sağlayan ��evre dostu bir biyoteknolojik yöntemdir. (II) Bu süreçte kirleticiler, bitkilerin kök sistemleri vasıtasıyla topraktan emilerek gövde ve yaprak gibi hasat edilebilen toprak üstü kısımlarında biriktirilir. (III) Ne var ki fitoremediasyonda kullanılacak bitki türlerinin bölgenin iklim koşullarına dayanıklı olması ve hızlı büyümesi, temizleme verimliliğini belirleyen en kritik unsurdur. (IV) Toplanan bu bitki kısımları daha sonra kontrollü koşullarda yakılarak veya korunaklı depolama sahalarında muhafaza edilerek toksik maddelerin ekosisteme yeniden karışması önlenir. (V) Kirleticileri dokular��nda depolayan bitki örtüsü, gelişiminin belirli bir aşamasında biçilerek temizlik alanından uzaklaştırılır.

Bu parçadaki anlam bütünlüğünü sağlamak için numaralanmış cümlelerin hangileri birbiriyle yer değiştirmelidir?

  1. A
    I ve III
  2. B
    II ve IV
  3. C
    III ve IV
  4. III ve VCevap
  5. E
    IV ve V

Cevap

Üçüncü ve beşinci cümlelerin yer değiştirmesi
Paragrafın anlam bütünlüğünü sağlamak için üçüncü ve beşinci cümleler yer değiştirmelidir. İkinci cümlede bitkinin toprak üstü kısımlarında kirleticilerin biriktirildiğinden bahsedilmektedir. Beşinci cümlede yer alan 'Kirleticileri dokularında depolayan bitki örtüsü' ifadesi bu biriktirme eylemini devam ettirerek bitkilerin biçilip uzaklaştırıldığını anlatır. Dördüncü cümle ise 'Toplanan bu bitki kısımları' ifadesiyle bu biçme ve toplama işlemine atıfta bulunarak imha sürecini açıklar. Son olarak, yöntemin başarısını etkileyen genel şartı ifade eden üçüncü cümle paragrafın sonuna getirilmelidir. Bu değişim yapıldığında metin tamamen tutarlı ve kronolojik bir sıraya kavuşur.

Adım Adım Çözüm

1
Paragraftaki cümlelerin anlamsal ve kronolojik ilişkilerini inceleme
Birinci cümlede fitoremediasyon tanımlanmış, ikinci cümlede bu yöntemde kirleticilerin bitkinin toprak üstü kısımlarında biriktirildiği belirtilmiştir. Ancak üçüncü cümle birikim sürecinden sonraki aşamalara değinmeden doğrudan bitki seçimi koşuluna geçerek akışı kesmektedir.
Paragraftaki mantıksal boşlukları tespit etmek.
2
Dördüncü ve beşinci cümleler arasındaki geçişi ve zamir/işaret sıfatı bağlarını analiz etme
Dördüncü cümlede 'Toplanan bu bitki kısımları...' ifadesi yer almaktadır. Bu ifadenin anlamlı bir karşılık bulabilmesi için kendisinden önce bitkilerin biçilip toplanmasından bahsedilmelidir. Beşinci cümlede 'biçilerek temizlik alanından uzaklaştırılır' ifadesi bu boşluğu doldurmaktadır. Dolayısıyla beşinci cümle, dördüncü cümleden önce gelmelidir.
Cümleler arasındaki köprü ifadeleri bulmak.
3
İkinci cümle ile beşinci cümle arasındaki bağı kurma
İkinci cümlenin sonunda 'toprak üstü kısımlarında biriktirilir' denmiştir. Beşinci cümle 'Kirleticileri dokularında depolayan bitki örtüsü...' şeklinde başlayarak bu birikime doğrudan atıfta bulunur. Bu nedenle ikinci cümleden hemen sonra beşinci cümle gelmelidir.
Giriş ve gelişme cümlelerinin birbirine bağlanmasını sağlamak.
4
Üçüncü cümleyi uygun konuma yerleştirip paragrafı yeniden okuma
Süreç tamamlandıktan sonra, yöntemin verimliliğini etkileyen genel bir koşulu belirten üçüncü cümle en sona alınır. Böylece akış 'Tanım (I) -> Biriktirme (II) -> Biçme (V) -> Depolama/İmha (IV) -> Verimlilik Koşulu (III)' şeklinde tamamen tutarlı hale gelir.
Anlam akışının doğruluğunu teyit etmek.

Anahtar Kavram

Cümlelerin anlam ve mantık ilişkilerine göre sıralanması, işaretçi/köprü kelimelerin takibi
Bu soruyu puanla

Konular

Cümlelerin Yerini Değiştirme

Bu konudan daha fazla soru