Eşleştirme Problemleri

52 soru

Soru 41Soru

Derya, Emre, Fırat ve Gamze adlı dört mimar; Ankara, İstanbul, İzmir ve Antalya şehirlerinde yapılacak olan okul, hastane, müze ve kütüphane projelerinde görevlendirilmiştir. Her mimar farklı bir şehirdeki farklı bir projeden sorumludur.

Bu mimarların görevlendirildiği şehirler ve projelerle ilgili şunlar bilinmektedir:
* İstanbul'da okul projesi yapılacaktır.
* Fırat, İzmir'deki projeden sorumludur.
* Derya'nın projesi kütüphane değildir.
* Gamze, Antalya'daki projeden sorumludur ve projesi müze değildir.
* Emre, müze projesinden sorumludur.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Derya okul projesinden sorumludur.

Cevap

Derya okul projesinden sorumludur.
Derya'nın İstanbul'daki okul projesinden sorumlu olduğu kesin olarak çıkarılır. Şehirler elendiğinde Emre'nin Ankara'da müze projesinde çalıştığı bulunur. Geriye kalan tek şehir olan İstanbul, Derya ile eşleşir. İstanbul'da okul projesi yapılacağından, Derya okul projesinden sorumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen kesin bilgileri belirleyin.
İstanbul'da okul projesi yapılacağı, Fırat'ın İzmir'de, Gamze'nin Antalya'da olduğu ve Emre'nin müze projesinden sorumlu olduğu bilinmektedir.
Eşleştirme tablosunun temel elemanlarını yerleştirmek için.
2
Emre'nin görev yapacağı şehri eleme yöntemiyle bulun.
Emre müze projesinden sorumludur. İstanbul'da okul projesi yapılacağından Emre İstanbul'da olamaz. Fırat İzmir'de, Gamze ise Antalya'da olduğundan Emre bu şehirlerde de olamaz. Geriye kalan tek şehir olan Ankara, Emre ile eşleşir.
Mevcut şehir ve proje kısıtlamalarını kullanarak bilinmeyen bir değişkeni kesinleştirmek için.
3
Derya'nın görev alacağı şehri ve projeyi belirleyin.
Şehirlerden Ankara (Emre), İzmir (Fırat) ve Antalya (Gamze) eşleştiği için geriye kalan İstanbul şehri Derya ile eşleşir. İstanbul'da okul projesi yapılacağı için Derya'nın projesi de okul olur.
Kalan değişkenleri birbiriyle eşleştirerek kesin sonuca ulaşmak için.
4
Fırat ve Gamze'nin olası projelerini inceleyin.
Geriye kalan hastane ve kütüphane projeleri Fırat ve Gamze arasında paylaşılır. Ancak hangisinin hangi projeden sorumlu olduğu kesin olarak belirlenemez.
Diğer seçeneklerin neden kesin doğru olamayacağını doğrulamak için.

Anahtar Kavram

Verilen kısıtlar doğrultusunda eleme yöntemi kullanarak kesin eşleşmeleri bulma.
Soru 42Soru

Bir kafeye giden Aylin, Burak ve Ceren; çay, kahve ve limonata içeceklerinden farklı birer tanesini sipariş etmiştir. Bu kişilerin sipariş ettiği içeceklerle ilgili şunlar bilinmektedir:

* Aylin, kahve veya çay sipariş etmemiştir.
* Burak, çay sipariş etmemiştir.

Buna göre Aylin, Burak ve Ceren'in sipariş ettiği içecekler sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Limonata - Kahve - Çay

Cevap

Aylin'in limonata, Burak'ın kahve ve Ceren'in çay içti��i seçenek doğrudur.
Aylin kahve veya çay içmediği için limonatayı içmiştir. Burak çay içmediği ve limonata da Aylin tarafından içildiği için kahve içmiştir. Sonuç olarak Ceren'e çay kalmıştır. Bu eşleşme sırasıyla Limonata - Kahve - Çay şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

1
Aylin ile ilgili verilen öncülü incelemek.
Aylin kahve veya çay sipariş etmediğine göre geriye kalan tek seçenek olan limonatayı içmiştir.
Soruda her kişinin farklı bir içecek sipariş ettiği belirtilmiştir.
2
Burak ile ilgili verilen öncülü ve Aylin'in durumunu birleştirmek.
Limonatayı Aylin içtiği için Burak'a çay veya kahve seçeneği kalır. Burak çay içmediğine göre kahve içmiştir.
Burak'ın çay içmediği öncülde açıkça belirtilmiştir.
3
Kalan son içeceği Ceren ile eşleştirmek.
Limonata ve kahve içildiğine göre Ceren'e sadece çay kalır.
Herkesin farklı bir içecek içmesi kuralı gereği son kalan içecek Ceren'e aittir.

Anahtar Kavram

Eşleştirme mantığı ve öncüllerin tabloya yerleştirilmesi
Soru 43Soru

Bir üniversitede görevli Ömer, Pınar, Rıza ve Sude adl�� koordinatörler; Biyoteknoloji, Nanoteknoloji, Temiz Enerji ve Yapay Zeka alanlarındaki projeleri yürütmektedir. Bu projeler Avrupa Birliği (AB), Kalkınma Ajansı (KA), KOSGEB ve TÜBİTAK kurumları tarafından desteklenmektedir.

Projeler, koordinatörler ve destekleyen kurumlara ilişkin bazı bilgiler şu şekildedir:
* Her bir koordinatör farklı bir projeyi yürütmekte ve her proje farklı bir kurum tarafından desteklenmektedir.
* Nanoteknoloji projesini yürüten koordinatör erkek değildir.
* AB tarafından desteklenen projenin koordinatörü Ömer'dir.
* Pınar'ın yürüttüğü proje KOSGEB tarafından desteklenmektedir.
* Temiz Enerji projesi TÜBİTAK tarafından desteklenmektedir.
* Rıza'nın projesi Biyoteknoloji veya Temiz Enerji değildir.

Buna göre, a��ağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Biyoteknoloji projesini Ömer yürütmektedir.

Cevap

Biyoteknoloji projesini Ömer yürütmektedir.
Tüm öncüller bir mantık tablosuna yerleştirilip elendiğinde; Sude'nin Temiz Enerji projesini yürüttüğü ve TÜBİTAK tarafından desteklendiği, Rıza'nın Yapay Zeka projesini yürüttüğü ve Kalkınma Ajansı tarafından desteklendiği, Pınar'ın Nanoteknoloji projesini yürüttüğü ve KOSGEB tarafından desteklendiği, Ömer'in ise Biyoteknoloji projesini yürüttüğü ve AB tarafından desteklendiği kesin olarak bulunur. Dolayısıyla Biyoteknoloji projesini Ömer'in yürüttüğü ifadesi kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen temel eşleştirmeleri belirleme
Ömer'in projesi AB tarafından, Pınar'ın projesi ise KOSGEB tarafından desteklenmektedir.
Öncüllerde doğrudan verilen bu bilgiler, diğer değişkenleri yerleştirmek için temel oluşturur.
2
Destekleyen kurumları ve koordinatörleri eşleştirme
Ömer (AB) ve Pınar (KOSGEB) eşleştiği için geriye kalan kurumlar TÜBİTAK ve Kalkınma Ajansı'dır (KA). Bu kurumlar Rıza ve Sude ile eşleşmelidir. Temiz Enerji projesinin TÜBİTAK tarafından desteklendiği bilindiğinden ve Rıza'nın projesi Temiz Enerji olamayacağından, Temiz Enerji projesi TÜBİTAK desteğiyle Sude'ye eşleşir. Geriye kalan Rıza ise Kalkınma Ajansı (KA) desteğini alır.
Kısıtlamaları kullanarak geriye kalan kurum-kişi eşleşmelerini kesinleştirmek gerekir.
3
Projeleri koordinatörlerle eşleştirme
Sude Temiz Enerji projesini yürütmektedir. Geriye kalan projeler Yapay Zeka, Nanoteknoloji ve Biyoteknoloji'dir. Rıza'nın projesi Biyoteknoloji olamaz ve Nanoteknoloji projesini yürüten kişi kadın olmak zorundadır. Rıza erkek olduğundan Nanoteknoloji projesini yürütemez. Dolayısıyla Rıza Yapay Zeka projesini yürütür. Geriye kalan Nanoteknoloji ve Biyoteknoloji projeleri için Ömer ve Pınar kalmıştır. Nanoteknoloji projesini yürüten kişi kadın olmak zorunda olduğundan ve Ömer erkek olduğundan, Nanoteknoloji projesini Pınar yürütür. Biyoteknoloji projesini ise Ömer yürütür.
Cinsiyet kısıtlamasını ve dışlama kurallarını uygulayarak tüm projeleri koordinatörlere tam olarak dağıtmak.

Anahtar Kavram

Çok değişkenli mantıksal eşleştirme problemlerinde kısıtlamaları (cinsiyet, olumsuzlama öncülleri vb.) tablo yöntemiyle eleyerek kesin sonuçlara ulaşma.
Soru 44Soru

Selim, Tülay ve Vedat adlı üç arkeolog; Çatalhöyük, Alacahöyük ve Truva kazı alanlarında çalışmakta ve Neolitik Çağ, Kalkolitik Çağ ve Tunç Çağı dönemlerini araştırmaktadır. Her bir arkeolog farklı bir kazı alanında çalışmakta ve farklı bir dönemi araştırmaktadır.

Bu kişilerin çalıştıkları alanlar ve araştırdıkları dönemlere ilişkin bazı bilgiler şu şekildedir:
* Truva kazı alanında Tunç Çağı dönemi araştırılmaktadır.
* Selim, Çatalhöyük kazı alanında çalışmamaktadır.
* Vedat'ın araştırdığı dönem Kalkolitik Çağ'dır.
* Tülay, Truva kazı alanında çalışmamaktadır.
* Neolitik Çağ, Çatalhöyük kazı alanında araştırılmaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Vedat, Alacahöyük kazı alanında çalışmaktadır.

Cevap

Vedat, Alacahöyük kazı alanında çalışmaktadır.
Yapılan mantıksal eşleştirmede Vedat'ın Kalkolitik Çağ dönemini araştırdığı bilinmektedir. Truva'da Tunç Çağı araştırıldığı için Vedat Truva'da çalışamaz. Neolitik Çağ Çatalhöyük'te araştırıldığı için Vedat Çatalhöyük'te de çalışamaz. Dolayısıyla Vedat'a geriye kalan tek kazı alanı olan Alacahöyük kalmaktadır. Bu nedenle Vedat'ın Alacahöyük kazı alanında çalıştığı ifade kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Vedat'ın araştırdığı dönemin Kalkolitik Çağ olduğu bilgisinden hareketle eşleştirmeye başlanır.
Vedat = Kalkolitik Çağ.
Öncüllerde doğrudan verilen kesin bir bilgidir.
2
Truva kazı alanında Tunç Çağı'nın araştırıldığı ve Tülay'ın Truva'da çalışmadığı bilgileri değerlendirilir.
Vedat'ın dönemi Kalkolitik Çağ olduğundan Vedat da Truva'da (Tunç Çağı) çalışamaz. Bu durumda Truva'da çalışan tek aday Selim kalır. Dolayısıyla Selim = Truva = Tunç Çağı eşleşmesi elde edilir.
Tülay ve Vedat elendiğinde Truva kazı alanında çalışabilecek tek kişi Selim'dir.
3
Geriye kalan arkeolog Tülay ve kalan kazı alanları ile dönemler eşleştirilir.
Tülay'ın araştırdığı dönem Neolitik Çağ olarak kalır. Öncüle göre Neolitik Çağ Çatalhöyük'te araştırıldığından Tülay = Çatalhöyük = Neolitik Çağ eşleşmesi sağlanır. Geriye kalan Vedat ise Alacahöyük'te çalışmaktadır (Vedat = Alacahöyük = Kalkolitik Çağ).

ArkeologKazı AlanıAraştırılan Dönem
SelimTruvaTunç Çağı
TülayÇatalhöyükNeolitik Çağ
VedatAlacahöyükKalkolitik Çağ
Tüm değişkenlerin tek bir şekilde yerleşmesini sağlamak amacıyla kalan son alanlar ve dönemler atanır.

Anahtar Kavram

Eşleştirme Problemleri
Soru 45Soru

Bir hastanede çalışan Kemal, Lale ve Murat adlı doktorlar; dahiliye, kardiyoloji ve nöroloji bölümlerinde görev yapmaktadır. Bu doktorların görev yaptığı bölümlerle ilgili şunlar bilinmektedir:

* Her doktor farklı bir bölümde çalışmaktadır.
* Lale, nöroloji bölümünde çalışmamaktadır.
* Kemal, kardiyoloji veya nöroloji bölümünde çalışmamaktadır.

Buna göre, kardiyoloji bölümünde çalışan doktor aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Lale

Cevap

Kardiyoloji bölümünde çalışan doktor Lale'dir.
Kemal'in kardiyoloji ve nöroloji bölümlerinde çalışmadığı kesin olarak verildiğinden dahiliye bölümünde çalıştığı bulunur. Lale nöroloji bölümünde çalışmadığına ve dahiliye bölümü de Kemal tarafından doldurulduğuna göre, Lale kardiyoloji bölümünde çalışmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Kemal'in görev yaptığı bölümü belirleme.
Kemal dahiliye bölümünde çalışmaktadır.
Öncülde Kemal'in kardiyoloji veya nöroloji bölümünde ��alışmadığı belirtilmiştir. Üç bölüm arasından bu ikisi elendiğinde Kemal'e yalnızca dahiliye bölümü kalır.
2
Lale'nin görev yaptığı bölümü belirleme.
Lale kardiyoloji bölümünde çalışmaktadır.
Kemal dahiliye bölümünde çalıştığı için geriye kardiyoloji ve nöroloji bölümleri kalır. Öncülde Lale'nin nöroloji bölümünde çalışmadığı belirtildiğinden, Lale kardiyoloji bölümünde çalışmak zorundadır.
3
Murat'ın görev yaptığı bölümü belirleme.
Murat nöroloji bölümünde çalışmaktadır.
Kemal dahiliye ve Lale kardiyoloji bölümlerinde çalıştığına göre, kalan son bölüm olan nöroloji bölümü Murat'a ait olur.

Anahtar Kavram

Eşleştirme Problemlerinde Doğrudan Eleme Yöntemi
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 46Soru

Bir semt pazarında Kaan, Leyla, Murat ve Nalan adlı dört üretici; Pazartesi, Salı, Çarşamba ve Perşembe günlerinde Bal, Peynir, Zeytin ve Reçel stantlarından birer tanesini açmıştır. Bu üreticilerin stant açtıkları günler ve ürünlerle ilgili bilinenler şunlardır:

* Her üretici farklı bir günde ve farklı bir ürün standında görev yapmaktadır.
* Murat, Salı günü görev yapmaktadır.
* Peynir standı Pazartesi günü kurulmaktadır.
* Kaan, Zeytin standında görev yapmaktadır ve görev günü Pazartesi değildir.
* Reçel standında görev yapan kişi Çarşamba günü çalışmaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Murat, Bal standında görev yapmaktadır.

Cevap

Murat, Bal standında görev yapmaktadır.
Verilen bilgilere göre Pazartesi günü Peynir, Çarşamba günü Reçel standı kurulmaktadır. Kaan Zeytin standında çalıştığına ve Pazartesi günü çalışmadığına göre Kaan Salı ya da Perşembe günü çalışmalıdır. Salı günü Murat çalıştığı için Kaan kesin olarak Perşembe günü çalışmaktadır. Bu durumda Salı gününe kalan tek ürün olan Bal kalır ve Salı günü çalışan Murat, Bal standında görev yapmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Günler ve ürünler arasındaki doğrudan eşleştirmeleri belirleme.
Pazartesi günü Peynir standı, Çarşamba günü ise Reçel standı kurulmaktadır.
Üçüncü ve beşinci öncüllerde gün ve ürün eşleşmeleri doğrudan verilmiştir.
2
Kaan'ın görev gününü tespit etme.
Kaan, Perşembe günü görev yapmaktadır.
Kaan Zeytin standında görev yapmaktadır. Pazartesi (Peynir) ve Çarşamba (Reçel) günleri dolu olduğundan Kaan Salı veya Perşembe günü çalışmalıdır. Ancak Salı günü Murat çalıştığı için Kaan ancak Perşembe günü çalışabilir. Bu durumda Perşembe günü Zeytin standı kurulur.
3
Murat'ın sattığı ürünü belirleme.
Murat, Bal standında görev yapmaktadır.
Geriye kalan tek gün Salı, Murat'a aittir. Geriye kalan tek ürün olan Bal da bu durumda Salı gününe ve dolayısıyla Murat'a kalmaktadır.

Anahtar Kavram

Eşleştirme problemlerinde verilen kısıtları tablo veya mantıksal eliminasyon yöntemiyle analiz ederek kesin olan durumları belirleme.
Soru 47Soru

Bir şirkette çalışan Arda, Beren, Ceyda ve Derin; Ankara, Antalya, İstanbul ve İzmir şehirlerindeki şubelere geçici görevle gönderilmiştir. Bu kişilerin gittikleri şehirler ve seyahat ederken kullandıkları ulaşım araçları (uçak, tren, otobüs, özel araç) ile ilgili bilgiler şu şekildedir:

* Her bir kişi farklı bir şehre farklı bir ulaşım aracıyla gitmiştir.
* Beren, Ankara'ya gitmiştir.
* Ceyda, özel araçla seyahat etmiştir.
* İzmir'e otobüs veya trenle gidilmemiştir.
* Uçakla seyahat eden kişi İstanbul'a gitmiştir.
* Arda, Antalya'ya gitmemiştir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ceyda, İzmir'e gitmiştir.

Cevap

Ceyda, İzmir'e gitmiştir.
Ceyda'nın İzmir'e gittiği ifadesi kesinlikle doğrudur. Öncüller analiz edildiğinde, İzmir'e tren veya otobüsle gidilmediği ve uçakla giden kişinin İstanbul'a gittiği bilindiğinden, İzmir için tek ulaşım aracı seçeneği özel araç olarak kalır. Ceyda'nın özel araçla seyahat ettiği belirtildiğinden, Ceyda'nın İzmir'e gittiği kesin bir şekilde çıkarılır.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen kesin bilgileri belirlemek ve listelemek.
Beren'in Ankara'ya gittiği (BerenAnkaraBeren \rightarrow Ankara) ve Ceyda'nın özel araçla seyahat ettiği (CeydaO¨zel Arac\cCeyda \rightarrow Özel\ Araç) belirlenir.
Çözüme en doğrudan ve kesin bilgilerle başlamak eşleştirmeyi kolaylaştırır.
2
İzmir şubesi için kullanılan ulaşım aracını tespit etmek.
İzmir'e özel araçla gidildiği (I˙zmirO¨zel Arac\cİzmir \rightarrow Özel\ Araç) ve bu kişinin Ceyda olduğu (CeydaI˙zmirCeyda \rightarrow İzmir) bulunur.
Uçakla giden kişinin İstanbul'a gittiği bilindiğinden İzmir'e uçakla gidilemez. Öncüle göre İzmir'e tren veya otobüsle de gidilmediğinden, İzmir için tek seçenek özel araçtır. Ceyda özel araç kullandığına göre İzmir'e giden kişi Ceyda'dır.
3
Arda'nın gittiği ��ehri ve kullandığı aracı tespit etmek.
Arda'nın İstanbul'a uçakla gittiği (ArdaI˙stanbulUc\cakArda \rightarrow İstanbul \rightarrow Uçak) bulunur.
Ceyda İzmir'e, Beren de Ankara'ya gittiğinden Arda ve Derin için kalan şehirler İstanbul ve Antalya'dır. Arda Antalya'ya gitmediğine göre İstanbul'a gitmiştir. Uçakla giden kişinin İstanbul'a gittiği bilindiğinden Arda uçakla seyahat etmiştir.
4
Derin'in gittiği şehri belirlemek.
Derin'in Antalya'ya gittiği (DerinAntalyaDerin \rightarrow Antalya) bulunur.
Arda, Beren ve Ceyda'nın gidecekleri şehirler kesinleştiğinden, Derin'e kalan tek şehir Antalya'dır.
5
Kalan ulaşım araçlarını eşleştirip seçenekleri değerlendirmek.
Beren ve Derin'in seyahat ettiği araçların tren ve otobüs olduğu belirlenir. Kesinlikle doğru olan ifadenin Ceyda'nın İzmir'e gittiği olduğu görülür.
Beren ve Derin'in araçları kendi aralarında yer değiştirebildiğinden onlar hakkındaki ifadeler kesinlik taşımaz. Ancak Ceyda'nın İzmir'e gittiği bilgisi kesin bir çıkarımdır.

Anahtar Kavram

Eşleştirme Problemleri

Alternatif Yöntem

Sorunun çözümünü kolaylaştırmak için satırlarında kişilerin, sütunlarında ise şehirlerin ve ulaşım araçlarının yer aldığı bir tablo çizilebilir. Öncüllerden elde edilen kesin bilgiler tabloya yerleştirildikten sonra elenen seçenekler üzerinden doğru eşleştirmelere ulaşılabilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 48Soru

Alp, Burak, Cemre ve Deniz adlı dört şef; fıstık, ceviz, fındık ve badem malzemelerini kullanarak baklava, künefe, kadayıf ve güllaç tatlılarını hazırlamışlardır. Her bir şef farklı bir tatlı hazırlamış ve her tatlıda farklı bir malzeme kullanılmıştır. Şeflerin hazırladıkları tatlılar ve kullandıkları malzemelere ilişkin bilgiler şu şekildedir:

* Cemre'nin hazırladığı tatlıda fındık kullanılmıştır.
* Baklava ve künefe tatlılarında fındık veya ceviz kullanılmamıştır.
* Alp, baklava hazırlamamıştır.
* Deniz, fıstık kullanılan bir tatlı hazırlamıştır.
* Burak, güllaç hazırlamıştır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Alp, badem kullanarak künefe hazırlamıştır.

Cevap

Alp, badem kullanarak künefe hazırlamıştır.
Eşleştirme tablosu oluşturulduğunda şeflerin hazırladığı tatlılar ve kullandıkları malzemeler şu şekildedir: Alp künefe (badem), Burak güllaç (ceviz), Cemre kadayıf (fındık), Deniz baklava (fıstık). Bu durumda Alp'in badem kullanarak künefe hazırladığı ifadesi kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Malzeme ve tatlı eşleştirmesini başlatmak üzere kısıtlamaları gruplandırın.
Baklava ve künefe tatlılarında fındık veya ceviz kullanılmadığına göre, bu iki tatlıda fıstık veya badem kullanılmalıdır. Dolayısıyla kadayıf ve güllaç tatlılarında fındık veya ceviz kullanılmalıdır.
Soruda verilen olumsuz kısıtlamalar, malzemelerin tatlılara dağılımını ikişerli gruplara ayırmamızı sağlar.
2
Cemre ve Burak'ın hazırladığı tatlılar ile malzemeleri eşleştirin.
Cemre'nin tatlısında fındık kullanılmıştır (kadayıf veya güllaç). Burak ise güllaç hazırlamıştır. Güllaç ve kadayıf tatlılarında fındık ve ceviz kullanıldığına ve Cemre fındık kullandığına göre, Burak'ın hazırladığı güllaçta ceviz kullanılmıştır. Böylece Cemre'nin fındıklı kadayıfı hazırladığı kesinleşir.
Kişilerin hazırladığı tatlılar ve malzemeler arasındaki çelişkileri çözerek kesin eşleştirmelere ulaşmak gerekir.
3
Geriye kalan şeflerin (Alp ve Deniz) tatlı ve malzemelerini belirleyin.
Geriye kalan tatlılar baklava ve künefe; malzemeler ise fıstık ve bademdir. Deniz fıstıklı bir tatlı hazırladığına göre, Alp bademli bir tatlı hazırlamıştır. Alp baklava hazırlamadığına göre bademli künefeyi hazırlamıştır. Deniz ise fıstıklı baklavayı hazırlamıştır.
Tüm değişkenler yerleştirildiğinde boşta kalan şef, tatlı ve malzeme eşleşmesi tek bir olasılığa düşer.

Anahtar Kavram

Öncüllerden yola çıkarak çoklu kategorileri (şef, tatlı, malzeme) birbiriyle çelişmeyecek şekilde eşleştirme mantığı.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 49Soru

Efe, Figen, Gamze ve Hakan adlı dört arkadaş; gitar, resim, seramik ve tiyatro kurslarına gitmektedir. Bu kursların yapıldığı günler Pazartesi, Çarşamba, Cuma ve Cumartesi'dir. Her bir kişi farklı bir kursa ve farklı bir günde gitmektedir.

Bu kişilerin gittikleri kurslar ve günlere ilişkin bazı bilgiler şu şekildedir:
* Efe, kursa Çarşamba günü gitmektedir.
* Resim kursuna giden kişi Hakan değildir ve bu kursun günü Cumartesi'dir.
* Gamze, Tiyatro kursuna gitmektedir ve kurs günü Pazartesi değildir.
* Gitar kursunun günü Pazartesi'dir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Seramik kursuna giden kişi Efe'dir.

Cevap

Seramik kursuna giden kişi Efe'dir.
Tüm öncüller yerleştirildiğinde Gamze'nin Cuma günü Tiyatro'ya, Figen'in Cumartesi günü Resim'ye, Hakan'ın Pazartesi günü Gitar'a ve Efe'nin Çarşamba günü Seramik kursuna gittiği bulunur. Dolayısıyla, seramik kursuna giden kişinin Efe olduğu ifadesi kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Gamze'nin kurs gününü belirlemek için kısıtlamaları incelemek.
Gamze, Tiyatro kursuna Cuma günü gitmektedir.
Gamze Tiyatro kursuna gittiği için Cumartesi günü olan Resim kursuna gidemez. Pazartesi günü de gitmediği ve Çarşamba günü Efe'ye ait olduğu için geriye sadece Cuma günü kalır.
2
Resim kursuna giden kişiyi belirlemek.
Resim kursuna Cumartesi günü giden kişi Figen'dir.
Resim kursunun günü Cumartesi'dir ve bu kişilerden biri Hakan değildir. Efe Çarşamba, Gamze ise Cuma günü gittiği için Cumartesi günü Resim kursuna gidebilecek tek kişi Figen kalır.
3
Hakan ve Efe'nin günlerini ve kurslarını eşleştirmek.
Hakan Pazartesi günü Gitar kursuna, Efe ise Çarşamba günü Seramik kursuna gitmektedir.
Geriye kalan günler Pazartesi ve Çarşamba'dır. Efe Çarşamba günü gittiğine göre, Hakan Pazartesi günü gitmelidir. Gitar kursunun günü Pazartesi olduğu için Hakan Gitar'a gider. Kalan son kurs olan Seramik ise Efe'ye kalır.

Anahtar Kavram

Eşleştirme problemlerinde kısıtlamaları kullanarak tablo yardımıyla kesin çıkarımlar yapma.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 50Soru

Bir üniversitede Pelin, Rıza, Sude ve Tolga adlı dört öğrenci; Ekoloji, Yapay Zekâ, Yenilenebilir Enerji ve Siber Güvenlik projelerinden birini seçmiştir. Bu öğrencilerin danışmanları ise Ahmet, Burak, Can ve Deniz adlı akademisyenlerdir. Her öğrencinin projesi ve danışmanı birbirinden farklıdır.

Bu kişilerin projeleri ve danışmanları ile ilgili şunlar bilinmektedir:
* Ekoloji projesini seçen kişi Pelin'dir ve danışmanı Burak'tır.
* Rıza, Yapay Zekâ projesini seçmiştir ve danışmanı Burak değildir.
* Siber Güvenlik projesini seçen kişinin danışmanı Deniz'dir.
* Tolga'nın projesi Yenilenebilir Enerji'dir ve danışmanı Ahmet değildir.

Buna göre, öğrenciler ve danışmanları ile ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Rıza'nın danışmanı Ahmet'tir

Cevap

Rıza'nın danışmanı Ahmet'tir.
Rıza'nın danışmanının Ahmet olduğunu belirten seçenek doğrudur. Pelin'in projesi Ekoloji (danışmanı Burak), Rıza'nın projesi Yapay Zekâ ve Tolga'nın projesi Yenilenebilir Enerji olarak verildiğinden, geriye kalan Siber Güvenlik projesi Sude'ye aittir. Siber Güvenlik projesinin danışmanı Deniz olduğuna göre Sude'nin danışmanı Deniz'dir. Tolga'nın danışmanı Ahmet olamadığına göre, kalan iki danışmandan (Ahmet ve Can) Can, Tolga'nın danışmanı olur. Bu durumda Rıza'nın danışmanı Ahmet olarak kalır.

Adım Adım Çözüm

1
Öğrencilerin seçtiği projeleri belirleyin.
Pelin Ekoloji, Rıza Yapay Zekâ, Tolga Yenilenebilir Enerji projelerini seçmiştir. Geriye kalan tek proje olan Siber Güvenlik projesini Sude seçmiştir.
Öncüllerde üç öğrencinin projesi doğrudan veya dolaylı olarak verilmiştir. Kalan son proje son öğrenciyle eşleşir.
2
Sude'nin danışmanını bulun.
Siber Güvenlik projesinin danışmanı Deniz olarak verilmiştir. Sude bu projeyi seçtiği için Sude'nin danışmanı Deniz'dir.
Siber Güvenlik projesini seçen kişinin danışmanı Deniz'dir öncülünü uygulamak için.
3
Kalan öğrencilerin danışmanlarını belirleyin.
Geriye kalan danışmanlar Ahmet ve Can'd��r. Tolga'nın danışmanı Ahmet olamadığına göre Tolga'nın danışmanı Can'dır. Bu durumda Rıza'nın danışmanı Ahmet olur.
Kalan danışmanlar ile kalan öğrenciler (Rıza ve Tolga) arasındaki kısıtlamaları (Tolga'nın danışmanı Ahmet değildir) değerlendirmek için.

Anahtar Kavram

Mantıksal öncüllerden yola çıkarak çoklu değişkenleri (öğrenci, proje, danışman) birbiriyle eşleştirme ve tablo yardımıyla eleme yöntemi.

İpuçları

1
Öncelikle öğrencilerin projelerini kesin olarak belirleyin. Pelin, Rıza ve Tolga'nın projeleri verildiğine göre Sude'nin projesini kolayca bulabilirsiniz.
2
Sude'nin projesini bulduktan sonra, 'Siber Güvenlik projesini seçen kişinin danışmanı Deniz'dir' öncülünü kullanarak Sude'nin danışmanını kesinleştirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 51Soru

Bir üniversitede çalışan Oğuz, Pelin, Rüzgar ve Selin adlı dört araştırmacı; Astrofizik, Klimatoloji, Nanoteknoloji ve Nörobilim alanlarında çalışmalar yapmaktadır. Bu araştırmacılar araştırma ve iş birli��i amacıyla Almanya, İtalya, Japonya ve Kanada ülkelerine gitmişlerdir.

Araştırmacıların çalışma alanları ve gittikleri ülkelere ilişkin bazı bilgiler şu şekildedir:
* Her bir araştırmacı farklı bir alanda çalışmakta ve farklı bir ülkeye gitmektedir.
* Pelin, İtalya'ya gitmemiştir ve çalışma alanı Klimatoloji veya Nörobilim değildir.
* Nanoteknoloji alanında çalışan araştırmacı Japonya'ya gitmiştir.
* Nörobilim alanında çalışan araştırmacı Almanya'ya gitmemiştir.
* Oğuz, Kanada'ya gitmiştir ve çalışma alanı Astrofizik değildir.
* Rüzgar'ın çalışma alanı Klimatoloji'dir.

Buna g��re, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Oğuz'un çalışma alanı Nörobilim'dir.

Cevap

Oğuz'un çalışma alanının Nörobilim olduğudur.
Oğuz'un çalışma alanının Nörobilim olduğu ifadesi kesinlikle doğrudur. Oğuz Kanada'ya gitmiştir. Rüzgar Klimatoloji alanında çalıştığı için Oğuz bu alanda çalışıyor olamaz. Nanoteknoloji alanında çalışan kişi Japonya'ya gittiği için, Kanada'ya giden Oğuz bu alanda da çalışıyor olamaz. Oğuz'un Astrofizik alanında çalışmadığı da soruda verildiğine göre, geriye kalan tek alan olan Nörobilim alanı Oğuz'a ait olmak zorundadır.

Adım Adım Çözüm

1
Oğuz'un çalışma alanını belirlemek için bilinen kısıtlamaları listelemek.
Oğuz Kanada'ya gitmiştir. Alanı Astrofizik değildir. Rüzgar'ın alanı Klimatoloji olduğundan Oğuz'un alanı Klimatoloji de olamaz.
Oğuz için olası çalışma alanlarını daraltmak.
2
Nanoteknoloji alanı ile ülke eşleştirmesini Oğuz için değerlendirmek.
Nanoteknoloji alanında çalışan araştırmacı Japonya'ya gitmiştir. Oğuz Kanada'ya gittiği için alanı Nanoteknoloji olamaz.
Oğuz'un gidemeyeceği ülkeye bağlı olan çalışma alanını elemek.
3
Kalan seçenekleri analiz ederek Oğuz'un alanını kesinleştirmek.
Oğuz'un alanı Astrofizik, Klimatoloji veya Nanoteknoloji olamaz. Geriye kalan tek seçenek olan Nörobilim, Oğuz'un kesin çalışma alanıdır.
Dört alandan üçü elendiği için kesin sonuca ulaşmak.
4
Oluşan iki farklı senaryoyu inceleyip diğer seçeneklerin kesinliğini test etmek.
Durum 1: Pelin Nanoteknoloji (Japonya) ise Selin Astrofizik (Almanya/İtalya) olur. Durum 2: Pelin Astrofizik (Almanya) ise Selin Nanoteknoloji (Japonya) olur. Her iki durumda da Oğuz kesinlikle Nörobilim alanındadır.
Diğer şıkların neden kesinlik taşımadığını doğrulamak.

Anahtar Kavram

Tablo ve eşleştirme problemlerinde değişkenlerin kısıtlamalarını eleyerek kesin durumu tespit etme.

İpuçları

1
Oğuz'un gittiği ülkeye (Kanada) ve çalışma alanıyla ilgili kısıtlamaya odaklanın.
2
Hangi çalışma alanının hangi ülke ile eşleştiğini bulup bu durumun Oğuz'u nasıl etkilediğine bakın.
3
Oğuz için Astrofizik, Klimatoloji ve Nanoteknoloji alanlarının neden olamayacağını tek tek açıklayın.

Daha Fazla Pratik

Benzer kısıtlamalara sahip 3 değişkenli sözel mantık soruları çözerek eşleştirme becerilerinizi pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Olası tüm durumları gösteren 2 adet tablo oluşturarak seçeneklerin doğruluğunu tablodan kontrol edebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 52Soru

Bir restorasyon projesinde; Alper, Büşra, Ceyhun ve Defne adlı dört mimar; Kervansaray, Kütüphane, Medrese ve Saat Kulesi eserlerinin restorasyonunu üstlenmiştir. Bu eserler; Bizans, Osmanlı, Roma ve Selçuklu dönemlerine aittir.

Mimarların üstlendikleri eserler ve bu eserlerin ait olduğu dönemlerle ilgili şunlar bilinmektedir:
* Her mimar yalnızca bir eserin restorasyonunu üstlenmiştir ve her eser farklı bir döneme aittir.
* Defne, Medrese'nin restorasyonunu üstlenmiştir.
* Kütüphane; Roma veya Bizans dönemine ait değildir.
* Ceyhun'un üstlendiği eser Selçuklu dönemine aittir.
* Büşra, Osmanlı dönemine ait bir eserin restorasyonunu üstlenmemiştir.
* Kervansaray, Bizans dönemine aittir.
* Saat Kulesi, Roma dönemine ait değildir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Medrese, Roma dönemine aittir.

Cevap

Medrese, Roma dönemine aittir.
Her iki olası durumda da Defne'nin üstlendiği Medrese, Roma dönemine ait olmaktadır. Bu durum her iki tabloda da değişmediği için kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Değişkenleri ve mimar-eser-dönem eşleştirmeleri için temel kuralları belirleyin.
Mimarlar: Alper (AA), Büşra (BB), Ceyhun (CC), Defne (DD). Eserler: Kervansaray (KvKv), Kütüphane (KtKt), Medrese (MM), Saat Kulesi (SKSK). Dönemler: Bizans (BiBi), Osmanlı (OO), Roma (RR), Selçuklu (SS).
Sorudaki tüm verilerin ve kısıtlar��n sistemli bir şekilde analiz edilebilmesi için temel bileşenleri ayrıştırmak gerekir.
2
Doğrudan verilen öncülleri kullanarak kesin eşleşmeleri yazın.
Defne Medrese'yi üstlenmiştir (D=MD = M). Ceyhun Selçuklu dönemi eserini üstlenmiştir (C=SC = S). Kervansaray Bizans dönemine aittir (Kv=BiKv = Bi).
Sorunun çözümünde en kesin ve doğrudan hareket noktalarını belirlemek olasılıkları azaltır.
3
Büşra'nın üstlendiği dönemi belirlemek için kısıtları analiz edin.
Büşra Osmanlı döneminde çalışmamaktadır (BOB \neq O) ve Ceyhun Selçuklu'dur. Kütüphane Roma veya Bizans olamaz. Büşra Roma döneminde çalışıyor olsaydı, eseri Roma veya Bizans olamayacak Kütüphane olamazdı, Saat Kulesi de Roma olamayacağı için olamazdı, Bizans olan Kervansaray da olamazdı. Bu durumda Büşra'ya eser kalmazdı. Dolayısıyla Büşra kesinlikle Bizans dönemindeki Kervansaray'ı üstlenmiştir (B=Kv(Bi)B = Kv (Bi)).
Dolaylı kısıtlardan yararlanarak diğer mimarların kesin durumlarını ortaya çıkarmak gerekir.
4
Geriye kalan mimarlar ve eserler için olasılık durumlarını oluşturun.
Büşra = Kervansaray (Bizans) ve Ceyhun = Selçuklu kesinleştikten sonra geriye Osmanlı ve Roma dönemleri ile Alper ve Defne kalır. Kütüphane Roma olamayacağına göre ya Selçuklu ya da Osmanlı'dır. Bu iki durumu incelediğimizde: 1. Durumda (Kütüphane Selçuklu ise) Alper = Saat Kulesi (Osmanlı), Ceyhun = Kütüphane (Selçuklu), Defne = Medrese (Roma) olur. 2. Durumda (Kütüphane Osmanlı ise) Alper = Kütüphane (Osmanlı), Ceyhun = Saat Kulesi (Selçuklu), Defne = Medrese (Roma) olur.
Kalan belirsizlikleri gidermek için mantıklı olasılık senaryolarını kurmak gerekir.
5
Her iki durumda da kesinlikle ortak olan doğru seçeneği bulun.
Her iki durumda da Defne, Roma dönemine ait Medrese'nin restorasyonunu üstlenmektedir.
Olasılıklı durumlardan bağımsız olarak kesin doğru olan yargıya ulaşmak sorunun nihai hedefidir.

Anahtar Kavram

Eşleştirme problemlerinde kısıtlar yardımıyla olasılık tabloları oluşturma ve kesin yargılara ulaşma.
ÖncekiSayfa 3 / 3
Eşleştirme Problemleri Alıştırma Soruları — ALES — Sayfa 3 | Examkin