Examkin

Soru

Zorluk: ZorKarl Marx ve Artık Değer Teorisi

Karl Marx'ın "Artık Değer Teorisi" çerçevesinde; toplam iş günü süresinin (çalışma saati) yasal veya fiziksel sınırlara ulaşması nedeniyle daha fazla uzatılamadığı bir durumda, sermayedarın toplumsal emek verimliliğini artırarak gerekli emek zamanını kısaltması ve bu yolla artık değer miktarını yükseltmesi süreci aşağıdakilerden hangisiyle ifade edilir?

  1. A
    İş gününün mutlak olarak uzatılmasıyla elde edilen mutlak artık değer üretimi
  2. Gerekli emek zamanının daralmasıyla ortaya çıkan nispi (göreli) artık değer üretimiCevap
  3. C
    Ücretlerin nüfus hareketleri nedeniyle asgari geçim düzeyinde sabitlendiği Tunç Kanunu uygulaması
  4. D
    İşçilere denge ücretinin üzerinde ödeme yaparak verimliliği teşvik eden etkin ücret yaklaşımı
  5. E
    Eğitimin işçinin verimlilik potansiyelini sermayedara gösterdiği sinyal (eleme) teorisi süreci

Cevap

Gerekli emek zamanının daralmasıyla ortaya çıkan nispi (göreli) artık değer üretimi
Marx'ın teorisinde, toplam iş gününün uzunluğu değişmese bile, işçinin yaşamını sürdürebilmesi için gereken sürenin (gerekli emek zamanı) teknolojik ilerleme ve verimlilik artışıyla kısaltılması sonucu sermayedarın el koyduğu sürenin (artık emek zamanı) büyümesine nispi artık değer üretimi denir.

Adım Adım Çözüm

1
İş gününün bileşenlerini analiz etme
Marx'ın analizinde toplam iş günü, işçinin kendi ücretini karşıladığı 'gerekli emek' ve sermayedara kalan 'artık emek' olarak ikiye ayrılır.
Artık değerin kaynağını anlamak için iş gününün bu teorik ayrımını bilmek gerekir.
2
Kısıtları değerlendirme
Toplam iş günü süresi sabit (LL sabittir).
Süre uzatılamadığına göre mutlak artık değer yöntemi (iş gününü uzatma) devre dışı kalmıştır.
3
Mekanizmayı belirleme
Toplam süre sabitken artık emeği (ss) artırmanın tek yolu gerekli emek zamanını (vv) kısaltmaktır.
Gerekli emek zamanının kısalması, işçinin geçim araçlarının üretimindeki toplumsal verimlilik artışıyla mümkündür.
4
Terminolojik eşleştirme yapma
Verimlilik artışı sonucu gerekli emeğin kısalmasıyla elde edilen değere 'nispi artık değer' denir.
Bu süreç sonucunda artık değer oranı (s/vs/v) yani sömürü oranı artar.

Anahtar Kavram

Nispi Artık Değer (Relative Surplus Value)
Bu soruyu puanla

Konular

Karl Marx ve Artık Değer Teorisi

Bu konudan daha fazla soru