Soru

Zorluk: Çok zorMalullük Aylığı Bağlanması ve Kesilmesi

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında 4/1-(a) statüsünde sigortalı olan ve toplam 8 yıl sigortalılık süresi ile 1900 gün prim ödeme gün sayısı bulunan bir sigortalı, geçirdiği bir iş kazası neticesinde meslekte kazanma gücünü %75\%75 oranında kaybetmiş ve aynı zamanda başka birinin sürekli bakımına muhtaç olduğu yetkili sağlık kurullarınca tespit edilmiştir. Bu sigortalıya malullük aylığı bağlanması ve aylıkların birleşmesiyle ilgili aşağıdaki hukuki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Sigortalılık süresi 10 yılı doldurmadığı ve malullük hali bir iş kazasından kaynaklandığı için kişiye malullük aylığı bağlanamaz, yalnızca iş kazası ve meslek hastalığı sigortasından sürekli iş göremezlik geliri tahsis edilir.
  2. Sigortalının başka birinin sürekli bakımına muhtaç olması nedeniyle 10 yıllık sigortalılık süresi şartı aranmaksızın malullük aylığı bağlanır; iş kazası nedeniyle hak edilen sürekli iş göremezlik geliri ile bu aylığın birleşmesi durumunda yüksek olanın tamamı, düşük olanın ise yarısı ödenir.Cevap
  3. C
    Sigortalıya bağlanan malullük aylığı, kişinin daha sonra 4/1-(b) kapsamında kendi adına bağımsız çalışmaya başlaması halinde kesilmez; ancak yaşlılık aylığı alanlarda olduğu gibi sosyal güvenlik destek primi ödeme yükümlülüğü doğar.
  4. D
    Malullük aylığı bağlanan sigortalının kontrol muayenesi sonucunda malullük oranının %60\%60'ın altına düştüğü ancak %20\%20 seviyesinde kaldığı tespit edilirse, bu oran %10\%10'luk yasal sınırın üzerinde olduğu için aylık ödenmeye devam eder.
  5. E
    Başkasının bakımına muhtaçlık hali bulunsa dahi, malullük aylığı bağlanabilmesi için en az 10 yıl sigortalılık süresi ve 3600 gün prim ödeme gün sayısı şartlarının birlikte gerçekleşmesi zorunludur.

Cevap

Sigortalının bakıma muhtaç olması nedeniyle 10 yıllık sigortalılık süresi şartı aranmadan malullük aylığı bağlanır ve iş kazası geliri ile birleştiğinde 'yüksek olanın tamamı, düşük olanın yarısı' kuralı uygulanır.
Doğru değerlendirme, sigortalının başka birinin bakımına muhtaç olması nedeniyle 10 yıllık sigortalılık süresi aranmaksızın, 1800 prim gününü (mevcut 1900 gün) tamamladığı için malullük aylığına hak kazandığını ve iş kazasından kaynaklanan gelirle birlikte 'tam ++ yarım' kuralı çerçevesinde ödeme alacağını belirtmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Maluliyet oranını ve statüyü kontrol et.
%75\%75 kayıp, %60\%60 eşiğinin üzerindedir. Kişi malul sayılır.
5510 sayılı Kanun'a göre malullük aylığı için en az %60\%60 oranında kayıp şarttır.
2
Sigortalılık süresi ve prim gün şartlarını değerlendir.
Normalde 10 yıl ve 1800 gün gerekir ancak 'başkasının bakımına muhtaçlık' istisnası ile 10 yıl şartı kalkar.
Sigortalı 1900 gün prime sahip olduğundan 1800 gün şartını sağlamaktadır.
3
Aylık ve gelir birleşmesi kuralını uygula.
Hem malullük aylığı hem de sürekli iş göremezlik geliri (iş kazası) birleştiğinde 'Yüksek ++ Yarım' kuralı geçerlidir.
Kanun'un 54. maddesi uyarınca iş kazası geliri ile malullük aylığı aynı anda hak edilirse tam ve yarım ödeme yapılır.

Anahtar Kavram

Malullük Aylığı Şartları ve Aylık Birleşme Kuralları
Bu soruyu puanla