Soru

Zorluk: ZorÖlüm Aylığının Paylaştırılması ve Kesilmesi

4/1a4/1-a (hizmet akdiyle çalışan) kapsamında sigortalı iken hayatını kaybeden bir kişinin geride kalan hak sahiplerine ilişkin durum şu şekildedir:

- Eşi: Herhangi bir işte çalışmamakta ve kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık almamaktadır.
- Oğlu: 2121 yaşındadır ve bir devlet üniversitesinde tıp fakültesi eğitimine devam etmektedir.
- Kızı: 2323 yaşındadır, bekardır ancak bir kamu kurumunda memur olarak göreve başlamıştır.
- Babası: 6767 yaşındadır, herhangi bir geliri yoktur ve sigortalının ölümü ile geçim darlığına düşmüştür.

55105510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'na göre, bu hak sahiplerinin ölüm aylığı alma durumları ve hisse oranları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Eşi, aylık alan çocuk bulunduğu için %50\%50; üniversite öğrencisi oğlu %25\%25; babası ise 6565 yaş üstünde olması sebebiyle artan hisse şartı aranmaksızın %25\%25 oranında aylık alır.Cevap
  2. B
    Eşi, kızı sigortalı işe girdiği için 'tek başına kalan eş' statüsüne geçer ve aylık oranı %75\%75'e yükselir.
  3. C
    Kızı, memur olsa dahi evlenmediği sürece 'hak sahibi kız çocuk' statüsünü korur ve %25\%25 oranında aylık almaya devam eder.
  4. D
    Babaya aylık bağlanabilmesi için eş ve çocuklardan artan bir hisse bulunması zorunlu olduğundan, bu senaryoda babaya aylık bağlanmaz.
  5. E
    Oğlu 1818 yaşını doldurduğu için öğrencilik durumuna bakılmaksızın aylığı kesilir ve bu pay eşe aktarılır.

Cevap

Eşin %50\%50, üniversite öğrencisi oğlun %25\%25 ve 6565 yaş üstü olan babanın artan hisse şartı aranmaksızın %25\%25 oranında aylık alması doğrudur.
Doğru ifadeye göre; eş, aylık alan bir çocuk bulunduğu için yasal oranı olan %50\%50'yi alır. Üniversite öğrencisi olan erkek çocuk 2525 yaşına kadar %25\%25 pay alma hakkına sahiptir. Sigortalının babası ise 6767 yaşında (6565 yaş üstü) olduğu için, eş ve çocuklardan pay artmasa bile (toplam %100\%100'ü geçmemek şartıyla) %25\%25 pay alabilir; bu senaryoda zaten %25\%25 artan pay mevcuttur.

Adım Adım Çözüm

1
Çocukların durumunu analiz et.
Oğul 2525 yaşını doldurmadığı ve üniversite öğrencisi olduğu için %25\%25 hisse alır. Kız çocuk ise sigortalı (memur) çalışmaya başladığı için hak sahibi olsa da aylık alamaz (%0\%0).
55105510 sayılı Kanun m. 3434 uyarınca çalışma durumu aylığı keser.
2
Eşin hisse oranını belirle.
Sistemde aylık alan bir çocuk (oğul) bulunduğu için eşin hissesi %50\%50 olarak kalır.
Eşin %75\%75 alabilmesi için aylık alan çocuk bulunmaması gerekir.
3
Annenin/Babanın durumunu ve özel istisnayı kontrol et.
Eş (%50\%50) + Oğul (%25\%25) toplamda %75\%75 eder. Geriye kalan %25\%25 hisse, 6565 yaş üstü olan ve geçim darlığı bulunan babaya verilir.
6565 yaş üstü anne/babada 'artan hisse olması' şartı aranmaz, sadece toplamın %100\%100'ü geçmemesi yeterlidir.

Anahtar Kavram

Ölüm aylığı paylaştırmasında hak sahiplerinin statüleri ve 6565 yaş üstü anne/baba istisnası.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla