Soru

Zorluk: KolayLozan Barış Antlaşması

Lozan Barış Konferansı'nda Türk heyeti, ülke sınırları içerisinde faaliyet gösteren yabancı okulların birer fesat yuvası haline gelmesini önlemek ve bu okulların Türk egemenlik haklarına aykırı hareket etmesini engellemek için kararlı bir tutum sergilemiştir.

Buna göre, Lozan Barış Antlaşması'nda yabancı okullar konusunda alınan temel karar aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Okulların yönetimi ve denetiminin Milletler Cemiyetine bırakılması
  2. B
    Tüm yabancı okulların kapatılarak binalarının hazineye devredilmesi
  3. Bu okulların Türk kanunlarına ve yönetmeliklerine tabi tutulmasıCevap
  4. D
    Okulların dini eğitim verme ve özerk yönetim haklarının korunması
  5. E
    Yabancı okulların sadece kendi ülke vatandaşlarını kabul etmesi

Cevap

Yabancı okulların Türk kanunlarına ve yönetmeliklerine tabi tutulması
Lozan Barış Antlaşması ile yabancı okullar konusu Türkiye'nin egemenlik hakları çerçevesinde bir iç mesele olarak kabul edilmiştir. Bu doğrultuda, okulların Türk kanunlarına, yönetmeliklerine ve Milli Eğitim Bakanlığı'nın denetimine tabi olması karara bağlanmıştır. Bu durum, Türkiye'nin tam bağımsızlık anlayışının bir sonucudur.

Adım Adım Çözüm

1
Lozan'da yabancı okullar meselesinin niteliğini analiz etmek
Bu konu Türkiye tarafından bir 'iç mesele' olarak savunulmuştur.
Yabancı devletlerin eğitim aracılığıyla iç işlerimize karışmasını engellemek.
2
Okulların bağlı olacağı makamı belirlemek
Tüm okulların Milli Eğitim Bakanlığı (Maarif Vekaleti) müfredat ve denetimine girmesi kararlaştırılmıştır.
Eğitimde birliği sağlamak ve devlet denetimini tesisi etmek.

Anahtar Kavram

Tam Bağımsızlık ve Devlet Egemenliği

İpuçları

1
Türkiye'nin bu konuyu bir 'iç mesele' olarak gördüğünü hatırlayın.
2
Tam bağımsızlık ilkesi gereği, bir ülkedeki kurumlar o ülkenin kendi yasalarına uymalıdır.
3
Bu okullar bugün hala Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı olarak faaliyet göstermektedir.

Daha Fazla Pratik

Lozan sonrasında Fransız okullarıyla yaşanan 'Yabancı Okullar Sorunu' (1924) ve Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun bu sürece etkisini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Mantık yürütme: Eğer bir seçenek yabancı bir devlete veya kuruma (Fransa, Milletler Cemiyeti vb.) yetki veriyorsa, bu 'Tam Bağımsızlık' ilkesine aykırıdır ve Lozan'ın ruhuna uymaz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla