Lozan Boğazlar Sözleşmesi'nde yer alan "Boğazlar'ın yönetimi, başkanlığını bir Türk’ün yapacağı uluslararası bir komisyona bırakılacaktır." maddesi, yılında imzalanan Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile tamamen ortadan kaldırılmıştır.
Bu değişikliğin Türkiye açısından doğurduğu en temel hukuki ve siyasi sonuç aşağıdakilerden hangisidir?
- Boğazlar üzerinde 'sınırlı egemenlik' döneminin sona ererek tam hükümranlığın tesis edilmesiCevap
- BBoğazlar'ın savunmasının Karadeniz'e kıyısı olan devletlerin ortak askeri gücüne bırakılması
- CBoğazlar rejiminin denetimi konusunda Milletler Cemiyeti'nin tek yetkili merci haline gelmesi
- DGeçiş rejiminin yalnızca ticaret gemilerini kapsayacak şekilde daraltılarak savaş gemilerine kapatılması
- EBoğazlar'ın güvenliği için Balkan Antantı üyesi devletlerle ortak bir savunma hattı kurulması
Cevap
Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile Uluslararası Komisyon'un kaldırılması, Türkiye'nin Boğazlar üzerindeki sınırlı egemenliğini tam egemenliğe dönüştürmüştür.
Lozan Boğazlar Sözleşmesi'nde Boğazlar'ın yönetiminin uluslararası bir komisyona bırakılması, Türkiye'nin kendi toprakları üzerindeki otoritesini paylaştığı anlamına geliyordu. Montrö ile bu komisyonun tüm yetkileri Türkiye'ye devredilmiş, askersiz bölgelere Türk ordusunun girmesine izin verilmiştir. Bu durum, 'sınırlı egemenlik' dönemini kapatıp 'tam egemenlik' dönemini başlatmıştır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Tam Egemenlik ve Bağımsızlık
İpuçları
1
Lozan'daki 'komisyon' varlığının Türkiye'nin karar yetkisini nasıl etkilediğini düşünün.
2
Bir devletin kendi topraklarında bir uluslararası kurulun yönetimde olması egemenlik haklarıyla bağdaşır mı?
3
Montrö ile bu komisyonun kaldırılması, artık hiçbir yabancı kurulun Boğazlar'da söz hakkı kalmadığı anlamına gelir.
Daha Fazla Pratik
Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nin imzalanmasına zemin hazırlayan dünya siyasetindeki (İtalya ve Almanya'nın tutumu gibi) gelişmeleri inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s