Soru

Zorluk: OrtaMontrö Boğazlar Sözleşmesi

19361936 yılında imzalanan Montrö Boğazlar Sözleşmesi’nin 2424. maddesi ile, Lozan Antlaşması'ndan kalan ve başkanlığını bir Türk'ün yaptığı "Uluslararası Boğazlar Komisyonu"nun tüm görev ve yetkileri resmen sona erdirilerek Türk Hükümeti’ne devredilmiştir.

Bu hükmün Türkiye Cumhuriyeti açısından doğrudan doğurduğu sonuç aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Boğazlar üzerindeki kısıtlanmış egemenlik haklarının tam ve sınırsız hale gelmesiCevap
  2. B
    Boğazlar'ın yabancı ticaret gemilerine tamamen kapatılması
  3. C
    Misak-ı Milli sınırlarından yeni bir taviz verilmesi
  4. D
    Batılı devletlerle olan diplomatik ilişkilerin tamamen kopması
  5. E
    Boğazlar bölgesinde yeni bir uluslararası denetim mekanizması kurulması

Cevap

Boğazlar üzerindeki kısıtlanmış egemenlik haklarının tam ve sınırsız hale gelmesi
Lozan Antlaşması'nda öngörülen Boğazlar Komisyonu, Türkiye'nin kendi toprakları üzerindeki karar alma ve yönetim yetkisini bir uluslararası kurulla paylaştığı anlamına geliyordu. Bu durum egemenlik haklarının kısıtlanmasıydı. 1936 Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile bu komisyonun kaldırılması ve yetkilerinin tamamen Türk makamlarına devredilmesi, Boğazlar üzerindeki Türk egemenliğini tam, kayıtsız ve şartsız hale getirmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Lozan Boğazlar Sözleşmesi statüsünü analiz etme
Lozan'da Boğazlar'ın her iki yakası askerden arındırılmış ve yönetimi uluslararası bir komisyona bırakılmıştı.
Bu durum Türkiye'nin egemenliğini kısıtlayan bir unsurdu.
2
Montrö Sözleşmesi'ndeki değişikliği inceleme
Komisyon kaldırılmış ve yetkileri Türk Devleti'ne devredilmiştir.
Uluslararası bir kurulun varlığının sona ermesi, milli egemenliğin tam olarak sağlanması anlamına gelir.
3
Siyasi sonucu belirleme
Boğazlar meselesi Türkiye lehine kesin olarak çözülmüştür.
Komisyonun kalkması, Boğazlar üzerindeki Türk egemenliğinin önündeki son engeli kaldırmıştır.

Anahtar Kavram

Tam Egemenlik ve Uluslararası Boğazlar Komisyonu'nun Kaldırılması

İpuçları

1
Lozan'da kurulan Komisyon'un varlığı Türkiye'nin o bölgedeki kendi başına karar vermesini engelliyordu.
2
Bir devletin kendi topraklarında bir uluslararası kurulun denetimine tabi olması, o devletin egemenliği önündeki bir engeldir.
3
Komisyonun kaldırılmasıyla Türkiye, Boğazlar üzerinde 'tek otorite' haline gelmiştir.

Daha Fazla Pratik

Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nin imzalanmasına ortam hazırlayan 'Almanya ve İtalya'nın yayılmacı politikaları' konusuna göz atabilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla