Examkin

Soru

Zorluk: Kolayİsimler (Adlar)

Müdürlükteki (I) danışma görevlisi, (II) yazışma kurallarına uyulmadığı gerekçesiyle (III) dosyaları (IV) heyetin (V) masasına bıraktı.

Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    I. sözcük, fiilimsi ekini alarak bir yerin veya birimin adı haline gelmiş kalıcı bir isimdir.
  2. B
    II. sözcük, eylem anlamını koruyan ve bir sürecin adını bildiren bir isim-fiildir.
  3. C
    III. sözcük, hem çoğul eki hem de belirtme hâl eki almış somut bir isimdir.
  4. D
    IV. sözcük, biçimce tekil olduğu halde anlamca birden fazla kişiyi kapsayan bir topluluk ismidir.
  5. V. sözcük, iyelik eki almamış; sadece yönelme hâl eki almış bir isimdir.Cevap

Cevap

V numaralı 'masasına' sözcüğü iyelik eki almamış değil, aksine 'heyet' sözcüğüne ait olduğunu bildiren 3. tekil kişi iyelik eki (-sı) almıştır.
V numaralı 'masasına' sözcüğü, bir isim tamlamasının tamlananı durumundadır (heyetin masası). Bu tür kullanımlarda tamlanan eki (-sı) her zaman bir iyelik ekidir. Dolayısıyla sözcüğün iyelik eki almadığı iddiası yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Kalıcı isim ve fiilimsi ayrımını yapın.
'Danışma' bir yerin adı (kalıcı isim), 'yazışma' ise bir eylemin adı (isim-fiil) olarak kullanılmıştır.
Sözcüklerin cümledeki anlamı, fiilimsi mi yoksa kalıcı isim mi olduklarını belirler.
2
İsimlerin aldığı ekleri inceleyin.
'Dosyaları' (dosya-lar-ı) çoğul ve belirtme eki, 'heyetin' (heyet-in) tamlayan eki almıştır.
Eklerin görevlerini doğru saptamak ismin cümlede kazandığı anlamı anlamayı sağlar.
3
İyelik ve hâl eklerinin bir arada kullanımını kontrol edin.
'Masasına' sözcüğü 'masa-sı-n-a' şeklinde tahlil edilir. Burada '-sı' iyelik ekidir.
İsim tamlamalarında tamlanan eki her zaman iyelik ekidir.

Anahtar Kavram

İsimlerde Kalıcı Ad, Topluluk İsmi ve Çekim Ekleri

Alternatif Yöntem

İsim tamlaması kurgusuna odaklanarak 'heyetin masası' yapısındaki '-sı' ekinin her zaman iyelik (aitlik) bildirdiğini hatırlamak soruyu saniyeler içinde çözdürür.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla

Konular

İsimler (Adlar)

Bu konudan daha fazla soru