Türk-İslam devletlerinde askeri teşkilatın iki temel dayanağını "Gulam Sistemi" ve "İkta Sistemi" oluşturmaktadır. Bu iki sistem, askerlerin kaynağı, eğitim süreçleri ve devletten aldıkları karşılıklar bakımından birbirinden farklılık gösterir. Buna göre, Gulam ordusunu İkta ordusundan ayıran en temel özellik aşağıdakilerden hangisidir?
- ASavaş zamanlarında orduya katılma zorunluluklarının bulunması
- Hükümdara doğrudan bağlı olup "bistegâni" denilen maaşı almalarıCevap
- CGeçimlerini kendilerine tahsis edilen toprakların vergi gelirleriyle sağlamaları
- DSadece Türkmen aşiretlerinden gelen gönüllü süvarilerden oluşmaları
- EDevletin taşradaki asayişini sağlamak ve vergi toplamakla görevli olmaları
Cevap
Gulam ordusu, İkta ordusundan farklı olarak hükümdara doğrudan bağlıdır ve "bistegâni" adı verilen düzenli maaş ile geçimini sağlar.
Türk-İslam devletlerinde Gulam sistemi, devlete veya sultana doğrudan bağlı profesyonel bir ordu yapısını ifade eder. Bu sistemdeki askerler, geçimlerini sağlamak için devlet hazinesinden veya özel fonlardan 'bistegâni' adı verilen düzenli bir maaş alırlar. İkta sistemindeki askerler ise devletten maaş almazlar; kendilerine tahsis edilen toprakların (ikta) vergi gelirleriyle geçinirler ve bu gelir karşılığında devlete asker (cebelü) yetiştirirler. Bu ekonomik ayrım, iki sistem arasındaki en temel farktır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Türk-İslam Askeri Teşkilatında Maaşlı ve Toprak Temelli Asker Ayrımı
İpuçları
1
Gulamların profesyonel birer 'saray askeri' olduğunu ve doğrudan merkeze bağlı olduklarını düşünün.
2
Askerlerin geçimlerini nasıl sağladığına odaklanın: Toprak mı yoksa nakit maaş mı?
3
Türk-İslam tarihinde 'üç aylık maaş' anlamına gelen ve Gulamlar için kullanılan özel terim 'bistegâni'dir.
Daha Fazla Pratik
İkta sisteminin sadece askeri değil, aynı zamanda ekonomik ve idari sonuçlarını da içeren bir soruyla pekiştirme yapabilirsiniz.
Alternatif Yöntem
Sistemleri 'Merkez' ve 'Taşra' olarak ayırırsanız; merkez ordusunun (Gulam/Hassa) her zaman nakit maaş (bistegâni), taşra ordusunun (İkta) ise her zaman toprak geliriyle beslendiğini hatırlayabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s