Soru

Zorluk: Çok zorİdare Hukukuna Giriş ve Özellikleri

İdare hukuku, kamu gücüyle donatılmış idarenin faaliyetlerini, teşkilatlanmasını ve denetimini konu alan, kendine has kuralları ve ilkeleri olan bir kamu hukuku dalıdır.

Türk hukuk sistemi özelinde İdare Hukuku'nun özellikleri, kaynakları ve uygulanması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Özel hukuk dallarının aksine kökeni Roma hukukuna dayanmaz; tarihsel gelişim süreci açısından oldukça genç bir hukuk dalıdır.
  2. B
    Tedvin (kodifiye) edilmemiş bir hukuk dalıdır; yani idare hukukuna ilişkin tüm kural ve ilkeleri tek bir çatı altında toplayan genel bir temel kanun metni bulunmamaktadır.
  3. C
    İçtihadi nitelikte bir hukuk dalıdır; idari rejimin benimsendiği ülkemizde idare hukukunun pek çok temel prensibi Danıştay’ın kararlarıyla şekillenmiştir.
  4. D
    Statüsel (nesnel) niteliktedir; taraflar arasındaki hukuki ilişki kural olarak iradi anlaşmalarla değil, hukuk kurallarıyla önceden belirlenmiş statüler çerçevesinde kurulur.
  5. Tedvin edilmemiş (dağınık) ve içtihadi bir yapıda olması sebebiyle, idare hukukundaki uygulamalar 'kanuni idare' ilkesinden bağımsız olarak tamamen idari takdir ve yargı kararları çerçevesinde şekillenir.Cevap

Cevap

İdare hukukunun dağınık ve içtihadi olması, onun 'kanuni idare' ilkesinden bağımsız olduğu veya yasal dayanak olmaksızın işlem tesis edilebileceği anlamına gelmez.
İdare hukukunun tedvin edilmemiş (dağınık) ve içtihadi olması, idarenin kanuni dayanaklardan bağımsız hareket edebileceği anlamına gelmez. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 123123. maddesinde yer alan 'Kanuni İdare İlkesi' uyarınca, idarenin tüm yetkileri kanunla düzenlenmek zorundadır. İdare, kanunla verilmeyen bir yetkiyi kullanamaz; içtihatlar ise sadece bu kanunların uygulanmasını ve boşlukların yorumlanmasını sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
İdare hukukunun 'genç', 'içtihadi' ve 'tedvin edilmemiş' olma özellikleri analiz edilir.
Bu özelliklerin doğru olduğu, idarenin bir kamu hukuku dalı olarak özel hukuktan farklı bir gelişim izlediği belirlenir.
Seçeneklerde yer alan temel karakteristiklerin doğruluğunu teyit etmek için kavramsal tanımlara bakılmalıdır.
2
İdarenin faaliyetlerindeki 'kanunilik' (legalite) şartı sorgulanır.
Anayasa'nın 123123. maddesindeki 'İdare, kuruluş ve görevleriyle bir bütündür ve kanunla düzenlenir' hükmü hatırlanır.
Hukuk devleti ilkesi gereği, idarenin hiçbir yetkisi kanunsuz (dayanaksız) olamaz.
3
İçtihadi nitelik ile kanuni dayanak arasındaki ilişki kurulur.
Yargı içtihatlarının kanun boşluklarını doldurduğu ancak kanunun yerini tutamayacağı veya kanuna aykırı olamayacağı sonucuna varılır.
Normlar hiyerarşisi uyarınca kanun, yargısal içtihattan üstündür ve idari işlemin temelidir.

Anahtar Kavram

İdare Hukukunun Özellikleri ve Kanuni İdare İlkesi

İpuçları

1
İdare hukukunun 'genç' ve 'içtihadi' olması gibi teknik özellikleri, onun hukuk devleti ilkelerinden muaf olduğu anlamına gelmez.
2
Anayasa'daki 'idarenin kanuniliği' ilkesini hatırlayın. İdare, kanunla verilmeyen bir yetkiyi içtihatlara dayanarak yaratabilir mi?
3
Tedvin edilmemiş (dağınık) olmak, mevzuatın yokluğu değil, 'tek bir ana metnin' (kodex) yokluğu demektir. Bu durum, idarenin kanuni dayanak arama zorunluluğunu ortadan kaldırmaz.

Daha Fazla Pratik

İdari rejimin özellikleri ile adli rejim (Anglo-Sakson) arasındaki farkları inceleyerek idare hukukunun içtihadi niteliğini pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla