Soru

Zorluk: ZorÇanakkale Cephesi

Gelibolu Yarımadası'nda Nisan 1915'te başlayan kara muharebelerinde İtilaf kuvvetlerinin ana hedefi olan Kilitbahir Platosu ve Alçıtepe mevkilerini ele geçirme planı, Osmanlı savunma hatlarının direnci ve komuta kademesinin stratejik hamleleriyle sonuçsuz bırakılmıştır.

Çanakkale Kara Muharebeleri'nin taktiksel gelişimi ve komuta yapısı göz önüne alındığında, aşağıdakilerden hangisi bu cephede yaşanan askeri süreçle bağdaşan doğru bir değerlendirmedir?

  1. A
    Boğaz tabyalarını denizden susturamayan İtilaf kuvvetleri, Mondros Ateşkes Antlaşması imzalanana kadar Gelibolu Yarımadası'ndaki mevzilerini terk etmeyerek bölgeyi fiilen işgal altında tutmuştur.
  2. B
    Mustafa Kemal, 18 Mart Deniz Zaferi sürecinde Çanakkale Müstahkem Mevki Komutanı olarak görev yapmış ve mayın hatlarının planlanmasını bizzat sevk ve idare etmiştir.
  3. İtilaf kuvvetlerinin Ağustos 1915'te Suvla Koyu'na yeni bir çıkarma yaparak kilitlenen cepheyi açma girişimine karşı, Mustafa Kemal komutasında teşkil edilen Anafartalar Grubu birlikleri Kireçtepe ve Conkbayırı hatlarında taarruzları püskürtmüştür.Cevap
  4. D
    Osmanlı Genelkurmayı, Çanakkale Boğazı'nın savunmasını güçlendirmek amacıyla Kafkas Cephesi'ndeki 3. Ordu birliklerinin tamamını Gelibolu Yarımadası'na kaydırmıştır.
  5. E
    Kara muharebeleri devam ederken Çarlık Rusyası, İtilaf müttefiklerine destek sağlamak ve Boğazları kuzeyden kuşatmak amacıyla İstanbul Boğazı girişine amfibi harekât düzenlemiştir.

Cevap

İtilaf kuvvetlerinin Ağustos 1915'te Suvla Koyu'na yaptığı çıkarmaya karşı Mustafa Kemal komutasındaki Anafartalar Grubu'nun Kireçtepe ve Conkbayırı hatlarında düşman taarruzlarını püskürtmesi ifadesi doğru değerlendirmedir.
Nisan 1915 çıkarmalarının ardından Seddülbahir ve Arıburnu'nda cephenin kilitlenmesi üzerine İtilaf Devletleri, Ağustos 1915'te Suvla Koyu'na takviye Anzak ve İngiliz birlikleri çıkararak Yarımada'yı arkadan kuşatmak istemiştir. Bu kritik hamleye karşı kurulan Anafartalar Grubu'nun başına getirilen Mustafa Kemal Paşa (Albay rütbesiyle), I. ve II. Anafartalar, Conkbayırı ve Kireçtepe muharebelerinde düşmanı mağlup ederek İtilaf kuvvetlerinin kara harekâtını tamamen çıkmaza sokmuştur.

Adım Adım Çözüm

1
Çanakkale Kara Savaşları'nın kronolojik evrelerini ve taktiksel tıkanma noktalarını analiz etme
25 Nisan 1915 çıkarmaları (Seddülbahir, Arıburnu, Kumkale) sonrasında siper savaşı kilitlenmiş, İtilaf kuvvetleri Ağustos 1915'te Suvla Koyu'na yeni kuvvetler çıkararak cepheyi yarmayı denemiştir.
Kara muharebelerinin safhalarını ayırt edebilmek için taktiksel dönüm noktalarını tespit etmek gerekir.
2
Komuta kademesi ve Mustafa Kemal'in cephedeki rolünü inceleme
19. Tümen Komutanı Mustafa Kemal, Arıburnu ve Conkbayırı'ndaki başarılarının ardından kurulan Anafartalar Grubu Komutanlığı'na atanmış; Conkbayırı ve Kireçtepe zaferleriyle çıkarmayı durdurmuştur.
Çanakkale Cephesi'nde Mustafa Kemal'in üstlendiği görevlerin ve komuta ettiği hatların bilinmesi sorunun doğru çözülmesini sağlar.
3
Çeldirici seçeneklerdeki kronolojik ve olgusal yanılgıları eleme
Gelibolu tahliyesinin Ocak 1916'da tamamlandığı, Müstahkem Mevki Komutanı'nın Cevat Paşa olduğu ve Rusya'nın taarruz değil yardım bekleyen konumda olduğu teyit edilmiştir.
Savaşın ulusal ve uluslararası dinamiklerinin doğruluğu denetlenir.

Anahtar Kavram

Çanakkale Kara Savaşları, Anafartalar Grubu Komutanlığı ve Mustafa Kemal'in Rolü

İpuçları

1
Kara muharebelerinde cephenin kilitlendiği Ağustos 1915 safhasına ve bu dönemde oluşturulan özel komutanlık yapısına odaklanınız.
2
Mustafa Kemal'in rütbe ve görevinde dönüm noktası olan 'Anafartalar Grubu' teşkilatı ile savunduğu mevkileri (Conkbayırı, Kireçtepe) hatırlayınız.
3
18 Mart Deniz Zaferi'nin Müstahkem Mevki Komutanı ile Kara Savaşları'nda Suvla çıkarmasını püskürten komutanı birbirinden ayırt ediniz.

Daha Fazla Pratik

Çanakkale Cephesi'nin Bulgaristan'ın İttifak safına geçişine ve Osmanlı-Almanya kara demir yolu bağlantısının kurulmasına etkisini inceleyen sorular çözebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Kronolojik eleme yöntemi: Deniz muharebesi aktörleri (Cevat Paşa, Nusret vb.) ile kara muharebeleri dönüm noktalarını (Suvla çıkarması, Anafartalar Grubu, Conkbayırı süngü taarruzu) ayrıştırarak doğrudan sonuca ulaşabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla