İngiliz makamlarının, Karadeniz Bölgesi’nde Müslüman halkın Hristiyanlara yönelik saldırılarda bulunduğu iddiasıyla Mondros Ateşkes Antlaşması’nın maddesini uygulama tehdidi, İstanbul Hükümeti'nin Mustafa Kemal Paşa’yı geniş yetkilerle bölgeye göndermesine zemin hazırlamıştır. Ancak Mustafa Kemal Paşa, İstanbul’a sunduğu Mayıs tarihli Samsun Raporu’nda; bölgedeki karışıklıkların sorumlusunun Rumlar olduğunu, Rumlar siyasi emellerinden vazgeçerse asayişin düzeleceğini ve Türk ulusunun yabancı bir mandaya tahammülü olmadığını belirtmiştir.
Bu durum, Mustafa Kemal Paşa’nın Samsun’daki faaliyetleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisini doğrudan kanıtlamaktadır?
- Kendisine verilen asayişi sağlama ve silahları toplama şeklindeki resmî görev tanımının dışına çıkarak millî bir duruş sergilediğiniCevap
- BAmasya Genelgesi’nde ilan edilecek olan 'vatanın bütünlüğü tehlikededir' saptamasını ilk kez resmî bir belgeye dönüştürdüğünü
- CErzurum Kongresi’nde kesinleşecek olan 'Manda ve himaye kabul edilemez' kararını bu raporla resmen yürürlüğe koyduğunu
- DMondros Ateşkes Antlaşması’nın bölgede uygulanmasına engel olmak için İngilizlerle diplomatik bir uzlaşı zemini aradığını
- ESivas Kongresi’nde kurulacak olan Temsil Heyeti’nin yürütme yetkilerini bu rapor aracılığıyla kullanmaya başladığını
Cevap
Mustafa Kemal Paşa'nın kendisine verilen asayişi sağlama ve silahları toplama şeklindeki resmî görev tanımının dışına çıkarak millî bir duruş sergilediğini kanıtlamaktadır.
Samsun Raporu, Mustafa Kemal Paşa'nın IX. Ordu Müfettişi olarak kendisine verilen 'direnişi kırma' görevini reddettiğini ve halkın haklı bağımsızlık taleplerini sahiplendiğini gösterir. Raporda Rumların suçlanması ve bağımsızlık arzusunun vurgulanması, resmî görevin dışına çıkıldığının en net kanıtıdır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Samsun Raporu ve IX. Ordu Müfettişliği Görevi Arasındaki Çelişki
Daha Fazla Pratik
Mustafa Kemal'in Samsun Raporu'ndan sonra yayımladığı Havza Genelgesi'nin millî bilinci uyandırma üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s