Examkin

Soru

Zorluk: OrtaTürk-İslam Devletlerinde Bilim, Kültür ve Sanat

Türk-İslam medeniyetinde şehirleşme faaliyetleri kapsamında; merkezinde bir ibadethane (cami) bulunan ve çevresinde medrese, darüşşifa, imarethane, hamam ile kütüphane gibi halkın eğitim, sağlık ve sosyal ihtiyaçlarını karşılayan yapı birimlerinin yer aldığı kompleks yapı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. KülliyeCevap
  2. B
    Arasta
  3. C
    Kervansaray
  4. D
    Kurultay
  5. E
    Bedesten

Cevap

Türk-İslam devletlerinde cami etrafında şekillenen sosyal ve kültürel yapılar topluluğu külliyedir.
Külliye, 'küll' (bütün) kelimesinden türemiş olup, bir cami çevresinde kümelenmiş medrese, darüşşifa (hastane), imarethane (aşevi), kütüphane ve hamam gibi sosyal ihtiyaçları karşılayan binalar topluluğunu ifade eder. Türk-İslam şehir mimarisinin ve sosyal devlet anlayışının en temel göstergesidir.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki temel tanımı (yapılar topluluğu ve sosyal hizmet birimleri) analiz et.
Tanımın tek bir binayı değil, bir yerleşkeyi işaret ettiği belirlendi.
Soruda birden fazla kurumun (medrese, hastane, imaret) bir arada bulunduğu yapı sorulmaktadır.
2
Merkez yapının ne olduğunu tespit et.
Merkezin cami olduğu saptandı.
Külliyelerin temel ayırt edici özelliği merkezinde mutlaka dini bir yapının (cami) bulunmasıdır.
3
Seçeneklerdeki kavramları kullanım amaçlarına göre karşılaştır.
Arasta, bedesten ve kervansarayın ticari; kurultayın ise siyasi olduğu belirlendi.
Külliye, içerdiği medrese ve darüşşifa ile eğitim ve sağlık gibi geniş bir sosyal yelpazeye hitap eder.

Anahtar Kavram

Külliye Sistemi ve Sosyal Devlet Anlayışı

İpuçları

1
Bu yapı topluluğu 'bütünlük' anlamına gelen bir kökten türemiştir.
2
İçerisinde sadece dini değil; eğitim, sağlık ve sosyal yardım yapılarını da bir arada bulundurur.
3
Temel yapısı camidir; çevresinde imarethane (aşevi) ve darüşşifa gibi bölümler yer alır.

Daha Fazla Pratik

Türk-İslam mimarisinde ticari yapıları (kapan hanı, bedesten, arasta) işlevlerine göre tekrar ediniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla

Konular

Türk-İslam Devletlerinde Bilim, Kültür ve Sanat

Bu konudan daha fazla soru