Soru

Zorluk: OrtaTürk-İslam Devletlerinde Bilim, Kültür ve Sanat

Türk-İslam devletlerinde Karahanlılar döneminden itibaren inşa edilmeye başlanan; başlangıçta sınır güvenliğini sağlamak amacıyla askerî garnizon (karakol) olarak tasarlanan, ancak zamanla kervanların konakladığı ticari ve dinî bir merkeze dönüşen mimari yapı türü aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Külliye
  2. B
    Bedesten
  3. RibatCevap
  4. D
    Kümbet
  5. E
    İmarethane

Cevap

Ribat olarak adlandırılan yapılar, başlangıçta askerî garnizon görevi görürken zamanla kervansaray işlevi kazanmışlardır.
Doğru cevap olan Ribat, Orta Asya'da sınır güvenliğini sağlamak için kurulan küçük kalelerdir. Sınırlar genişledikçe bu yapılar iç bölgelerde kalarak tüccarlar için güvenli konaklama noktaları (kervansaraylar) haline gelmiş, aynı zamanda dervişlerin de bulunduğu dinî tebliğ merkezlerine dönüşmüştür.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda belirtilen yapının kökenini ve işlevsel dönüşümünü analiz etmek.
Yapının Karahanlılar ile başladığı ve 'askerîden ticariye' bir dönüşüm geçirdiği tespit edilir.
Bu geçiş, sadece 'Ribat' terimi ile özdeşleşen tarihsel bir gelişimdir.
2
Diğer mimari terimlerin tanımlarını gözden geçirmek.
Kümbet'in mezar, İmarethane'nin aşevi, Bedesten'in çarşı ve Külliye'nin bir yapılar bütünü olduğu görülür.
Askerî garnizon kökenli olmayan yapılar elenerek doğru cevaba ulaşılır.

Anahtar Kavram

Ribatların İşlevsel Dönüşümü
Bu soruyu puanla