Soru

Zorluk: ZorYabancı Okullar Sorunu

Atatürk Dönemi’nde Yabancı Okullar Sorunu yaşanırken Fransa ve Papalık, Türkiye’ye bir nota vererek konunun uluslararası bir konferansta veya ikili görüşmeler yoluyla müzakere edilmesini talep etmiştir. Türkiye Cumhuriyeti ise bu talebi; "Bu konu bizim egemenlik haklarımızla ilgilidir ve bir iç hukuk meselesidir." diyerek kesin bir dille reddetmiştir.

Türkiye’nin bu tutumuyla, aşağıdaki dış politika anlayışlarından hangisini tavizsiz bir şekilde uyguladığı söylenebilir?

  1. A
    Sorunların çözümünde Milletler Cemiyeti’nin üstün otoritesini ve hakemliğini tanıma
  2. Kapitülasyonların bir uzantısı olarak görülen her türlü dış müdahale zeminini ortadan kaldırmaCevap
  3. C
    Balkan Antantı’na üye devletlerin desteğini alarak sorunu bölgesel düzeyde çözme
  4. D
    Eğitimde birliği sağlamak amacıyla tüm azınlık ve yabancı okulları doğrudan kapatma
  5. E
    Batılı devletlerle olan diplomatik krizleri yeni ekonomik imtiyazlar vererek giderme

Cevap

Türkiye'nin yabancı okullar meselesini bir 'iç mesele' olarak tanımlayıp dış devletlerle müzakere etmeyi reddetmesi, kapitülasyonların getirdiği dış müdahale zeminini tamamen yok etme ve tam bağımsızlık anlayışının bir sonucudur.
Doğru seçenek, Türkiye'nin bu sorunu Osmanlı Devleti'nden miras kalan kapitülasyonların bir uzantısı ve dış müdahale aracı olarak görmesine dayanmaktadır. Türkiye'nin bu talepleri müzakere dahi etmemesi, egemenlik haklarını mutlak surette koruduğunu ve iç işlerine müdahaleyi kesin olarak reddettiğini kanıtlar.

Adım Adım Çözüm

1
Türkiye'nin yabancı okullara dair hukuki statüsünü belirle
Lozan Antlaşması ve Tevhid-i Tedrisat Kanunu ile bu okullar Türk kanunlarına tabi kılınmıştır.
Milli egemenliğin eğitim alanında da tesis edilmesi gereklidir.
2
Dış devletlerin (Fransa ve Papalık) müdahale yöntemini analiz et
Diplomatik nota ve uluslararası konferans teklifleri.
Yabancı devletler eski kapitülasyon alışkanlıklarıyla Türkiye'nin iç işlerine karışmak istemektedir.
3
Türkiye'nin 'müzakereyi reddetme' gerekçesini yorumla
Konunun bir dış mesele değil, iç hukuk tasarrufu olduğu vurgusu.
Uluslararası bir konferansın kabul edilmesi, meselenin dış sorun olduğunu kabul etmek anlamına gelir ve egemenlik haklarına aykırıdır.

Anahtar Kavram

Yabancı Okullar Sorunu'nun 'İç Mesele' Niteliği ve Tam Bağımsızlık

İpuçları

1
Türkiye bu meseleyi bir 'dış sorun' olarak mı yoksa bir 'iç hukuk uygulaması' olarak mı tanımlamıştır?

Daha Fazla Pratik

Yabancı Okullar Sorunu'nun çözülmesinde etkili olan Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun içeriğini ve Lozan'daki karşılığını tekrar gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla