I. Dünya Savaşı sürecinde Gelibolu Yarımadası'nın savunulmasında 5. Ordu Komutanı Mareşal Liman von Sanders, kıyılarda yalnızca zayıf gözetleme müfrezeleri bırakıp ana kuvvetleri geride bekleterek çıkarma yapan düşmanı yarımada içinde karşılama stratejisini uygulamıştır. Buna karşılık 19. Tümen Komutanı Yarbay Mustafa Kemal, bu stratejinin sakıncalarını vurgulayarak düşmanın karaya ayak bastığı kıyı şeridinde derhal karşılanıp denize dökülmesi gerektiğini savunmuştur.
Mustafa Kemal'in Liman von Sanders'in savunma planına karşı çıkarak kıyıda aktif savunma doktrinini benimsemesinde aşağıdakilerden hangisi en belirleyici gerekçedir?
- Aİtilaf Devletleri'nin asıl çıkarma hedefini Saros Körfezi olarak planladığını varsayarak ana savunma hattını Bolayır kıstak bölgesine çekmek istemesi
- BBoğaz tabyalarını ve mayın hatlarını kara yönünden gelebilecek Karadeniz kaynaklı Rus askeri tehdidine karşı emniyete almayı öncelemesi
- Düşmanın kıyı başı tutarak hâkim sırtlara yerleşmesi durumunda, güçlü donanma topçusu desteğiyle tahkimat kuracağını ve dar arazide yapılacak karşı taarruzların etkisiz kalacağını öngörmesiCevap
- DBalkan devletlerinin İtilaf bloku safında savaşa girmesini önlemek amacıyla Trakya yönündeki demir yolu ikmal hatlarının güvenliğini ilk planda tutması
- EHarbiye Nezareti'nin savunma doktrini yerine doğrudan Kafkas ve Kanal cephelerindeki taarruz harekâtlarına lojistik destek aktarma emrini uygulaması
Cevap
Düşmanın kıyı başı tutarak hâkim sırtlara yerleşmesi durumunda, güçlü donanma topçusu desteğiyle tahkimat kuracağını ve dar arazide yapılacak karşı taarruzların etkisiz kalacağını öngörmesi
Mustafa Kemal'in Gelibolu savunmasında kıyıda aktif savunma anlayışını savunmasının temel nedeni; Gelibolu'nun dar coğrafi yapısında düşmanın kıyıya çıkıp Conkbayırı ve Kocaçimen gibi kritik yükseltileri ele geçirmesi durumunda İtilaf donanma topçusunun koruyucu ateşi altına sığınarak tahkimat kuracağını, böyle bir durumda geriden yapılacak karşı taarruzların ağır zayiatlara yol açacağını ve Boğaz savunmasını çökerteceğini öngörmüş olmasıdır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Çanakkale Kara Savaşları'nda Mustafa Kemal'in Askeri Doktrini ve Taktik Öngörüleri
İpuçları
1
Gelibolu Yarımadası'nın dar coğrafyasını ve İtilaf Devletleri'nin en büyük avantajı olan zırhlı donanma ateş desteğini göz önüne alınız.
2
Düşmanın sahile çıkıp hâkim tepelerde siper kazması durumunda geriden yapılacak bir taarruzun neden büyük risk taşıdığını düşününüz.
Daha Fazla Pratik
Çanakkale Cephesi'nin kapanmasının ardından Mustafa Kemal'in Kafkas ve Suriye-Filistin cephelerindeki görev ve başarılarını inceleyiniz.
Alternatif Yöntem
Çanakkale Kara Savaşları'nda 25 Nisan 1915 çıkarmasında Mustafa Kemal'in 19. Tümen ile Arıburnu'nda sergilediği inisiyatifi ve 'Ben size taarruzu değil, ölmeyi emrediyorum' emrini verdiği Conkbayırı hattının stratejik hâkimiyetini hatırlayarak sonuca ulaşabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s