Examkin

Soru

Zorluk: Orta1924 Anayasası

19241924 Anayasası'nda (Tes\ckilat−ıTeşkilat-ı EsasiyeEsasiye KanunuKanunu) yürütme organının bir kanadı olarak düzenlenen Cumhurbaşkanlığı makamı, seçim usulü ve görev süresi bakımından günümüzdeki düzenlemelerden önemli farklar içermektedir. Buna göre, 19241924 Anayasası'nda öngörülen Cumhurbaşkanının seçimi ve nitelikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri arasından, Meclis tarafından bir yasama dönemi için seçilir ve yeniden seçilmesi mümkündür.Cevap
  2. B
    Cumhurbaşkanı, halk tarafından en fazla iki dönemliğine ve her bir dönem 55 yıl sürecek şekilde seçilir.
  3. C
    Cumhurbaşkanının görev süresi 77 yıldır ve görev süresi biten bir kişi bir daha bu makama seçilemez.
  4. D
    Cumhurbaşkanının seçilebilmesi için milletvekili olma şartı bulunmamakta olup Meclis dışından da aday gösterilebilir.
  5. E
    Cumhurbaşkanı, Devlet Denetleme Kurulunu yönetmek ve Bakanlar Kuruluna her durumda başkanlık etmekle görevlidir.

Cevap

Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri arasından, Meclis tarafından bir yasama dönemi için seçilir ve yeniden seçilmesi mümkündür.
1924 Anayasası'nın 31. maddesine göre Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu tarafından, kendi üyeleri arasından bir yasama devresi için seçilir. Görev süresi bittikten sonra kişinin yeniden seçilmesine bir engel yoktur. Bu durum, anayasanın 'kuvvetler birliği' ve 'meclisin üstünlüğü' ilkeleriyle doğrudan uyumludur.

Adım Adım Çözüm

1
1924 Anayasası'nın hükümet sistemi analiz edilmelidir.
Bu anayasa 'Karma Hükümet Sistemi'ni benimsemiştir; Meclis üstündür ancak ayrı bir yürütme kanadı (Cumhurbaşkanı ve Bakanlar Kurulu) mevcuttur.
Yürütme organının yasama içerisinden nasıl doğduğunu anlamak için gereklidir.
2
Cumhurbaşkanının seçilme nitelikleri incelenmelidir.
Cumhurbaşkanının TBMM üyeleri arasından seçilmesi zorunluluğu saptanmıştır.
Günümüzdeki 'Meclis dışından aday gösterilebilme' kuralı ile 1924 arasındaki farkı ayırt etmek için önemlidir.
3
Görev süresi ve yeniden seçilme kuralı belirlenmelidir.
Görev süresinin yasama dönemi (genelde 44 yıl) olduğu ve tekrar seçilmenin önünde engel bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Anayasanın sertlik düzeyini ve demokratik işleyişini belirlemek için gereklidir.

Anahtar Kavram

1924 Anayasası'nda Yürütme Organının Yapısı

İpuçları

1
1924 Anayasası'nın 'Meclis Hükümeti' ile 'Parlamenter Sistem' arasında bir köprü olduğunu hatırlayın.
2
Bu anayasa döneminde yürütme organı tamamen Meclis'in içinden doğar; dolayısıyla Cumhurbaşkanının kaynağına odaklanın.
3
Cumhurbaşkanı milletvekilleri arasından Meclisçe seçilir ve görev süresi Meclisin görev süresine paraleldir.

Daha Fazla Pratik

1924 Anayasası'nda 1928 yılında yapılan 'Devletin dini İslam'dır' ibaresinin çıkarılması değişikliğini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Diğer anayasaların (1961 ve 1982) Cumhurbaşkanlığı sürelerini (7 yıl, 5 yıl) eleyerek kronolojik bir karşılaştırma yapabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

1924 Anayasası

Bu konudan daha fazla soru