Soru

Zorluk: KolayTürkiye'de Rüzgarlar

Türkiye, Kuzey Yarım Küre’de orta kuşakta yer aldığı için rüzgarların sıcaklık üzerindeki etkisi estiği yöne göre değişiklik gösterir. Türkiye'de etkili olan yerel rüzgarlar göz önüne alındığında; güneybatı yönünden esen, kış mevsiminde sıcaklığı belirgin şekilde artırarak kar erimelerine yol açan ve yağış getirdiği için halk arasında 'gözü yaşlı rüzgar' olarak adlandırılan rüzgar aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Karayel
  2. B
    Poyraz
  3. LodosCevap
  4. D
    Samyeli
  5. E
    Etezyen

Cevap

Güneybatı yönünden esen, sıcak karakterli ve yağış getirme özelliği nedeniyle 'gözü yaşlı' olarak bilinen rüzgar Lodos'tur.
Doğru cevap olan Lodos, Türkiye'ye güneybatıdan sokulan, estiği dönemde sıcaklığı artıran ve denizden geldiği için bol nem taşıyan bir rüzgardır. Bu nemli yapısı nedeniyle 'gözü yaşlı' olarak adlandırılır ve kışın karları aniden eriterek su baskınlarına neden olabilir.

Adım Adım Çözüm

1
Matematik Konum Etkisini Belirleme
Türkiye Kuzey Yarım Küre'dedir (36∘36^\circ - 42∘42^\circ K), bu nedenle kuzeyden gelen rüzgarlar soğuk, güneyden gelenler sıcaktır.
Enlem etkisi nedeniyle kutup yönünden gelen hava kütleleri sıcaklığı düşürür.
2
'Kayıp Sakal' Kodlamasını Uygulama
Kuzeyden: Karayel, Yıldız, Poyraz (Soğuk); Güneyden: Samyeli, Kıble, Lodos (Sıcak).
Yerel rüzgarların yönlerini ve sıcaklık etkilerini hatırlamak için kullanılan temel bir kısaltmadır.
3
Rüzgarın Özel Karakterini Eşleştirme
Güneybatıdan gelen ve nemli/yağışlı olan rüzgar Lodos'tur.
Lodos deniz üzerinden (Akdeniz/Ege) geldiği için nem taşır ve kışın sıcak karakteriyle karları hızla eritir.

Anahtar Kavram

Türkiye'de Yerel Rüzgarlar ve Enlem İlişkisi

İpuçları

1
Türkiye'de güneyden esen rüzgarların sıcaklığı artırdığını hatırlayın.
2
'Kayıp Sakal' kodlamasındaki rüzgarları saat yönünde (Kuzeybatıdan başlayarak) sıralayın.
3
Denizciler için en tehlikeli, fırtınasıyla meşhur ve bacadan duman tepmesine neden olan rüzgarı düşünün.

Daha Fazla Pratik

Fön rüzgarlarının Doğu Karadeniz ve Toroslar üzerindeki kurutucu etkisini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla