Soru

Zorluk: Çok zorMilletvekilliğinin Kazanılması ve Yemin

1982 Anayasası ve yerleşik yargı içtihatları çerçevesinde, milletvekilliği sıfatının kazanılması ve Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulunda ant içilmesinin hukuki sonuçlarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Milletvekilliği sıfatı, il seçim kurulu tarafından mazbatanın (tutanak) düzenlenmesiyle kazanılır; ancak ant içmeyen bir milletvekili yasama faaliyetlerine katılamaz ve görevin ifasından kaynaklanan yetkileri kullanamaz.Cevap
  2. B
    Milletvekilliği sıfatı ancak TBMM Genel Kurulunda usulüne uygun olarak ant içilmesiyle kesinleşir; bu aşamaya kadar kişi hukuken sadece "milletvekili adayı" statüsünde değerlendirilir.
  3. C
    Seçildiği ilde mazbatasını alan fakat TBMM'de ant içmekten imtina eden bir milletvekilinin milletvekilliği sıfatı, anayasal bir yükümlülüğü yerine getirmediği gerekçesiyle kendiliğinden sona erer.
  4. D
    Milletvekilliği sıfatının kazanılması ve buna bağlı hakların korunması için seçim sonuçlarının Yüksek Seçim Kurulu (YSK) tarafından Resmî Gazete'de ilan edilmesi kurucu bir hukuki şarttır.
  5. E
    Milletvekili seçilen kişinin yasama dokunulmazlığından yararlanabilmesi için TBMM Genel Kurulunda ant içerek göreve başlamış olması zorunludur; aksi halde yargısal koruma başlamaz.

Cevap

Milletvekilliği sıfatı il seçim kurulu tarafından düzenlenen mazbata ile kazanılır; ancak bu sıfata bağlı yetkilerin fiilen kullanılması için TBMM Genel Kurulunda ant içilmesi zorunludur.
Hukuken milletvekilliği sıfatı, il seçim kurulunun mazbatayı düzenlemesiyle kazanılır. Ancak Anayasa'nın 81. maddesi uyarınca, seçilenlerin bu görevin sağladığı yasama yetkilerini (oy kullanma, kanun teklif etme vb.) fiilen kullanabilmeleri için TBMM Genel Kurulu önünde ant içmeleri şarttır. Bu durum, 'sıfatın kazanılması' ile 'görevin icrası' arasındaki temel farkı oluşturur.

Adım Adım Çözüm

1
Sıfatın kazanılma anını belirle.
Milletvekilliği sıfatı, seçimlerin tamamlanıp il seçim kurulları tarafından tutanağın (mazbata) tanzim edilmesiyle kazanılır.
Yüksek Seçim Kurulu ve Anayasa Mahkemesi içtihatlarına göre, seçilme yeterliliğine sahip bir adayın seçilmesi ve bunun belgelenmesi sıfatın kazanılması için yeterlidir.
2
Ant içmenin (yeminin) hukuki işlevini analiz et.
Ant içme, milletvekilliği sıfatını kazandıran değil, kazanılmış olan bu sıfata bağlı "görevi ifa etme" yetkisini veren bir işlemdir.
1982 Anayasası'nın 81. maddesi, milletvekillerinin 'göreve başlarken' ant içeceklerini hükme bağlamıştır.
3
Ant içmemenin sonuçlarını değerlendir.
Ant içmeyen milletvekili; Genel Kurul çalışmalarına katılamaz, oy kullanamaz, komisyonlarda görev alamaz ve söz hakkı kullanamaz ancak milletvekili sıfatı ve dokunulmazlığı devam eder.
Yetki kullanımı ile sıfatın varlığı hukuk sistemimizde birbirinden ayrılmıştır.

Anahtar Kavram

Milletvekilliği Sıfatının Kazanılması vs. Göreve Başlama

İpuçları

1
Milletvekilliği 'sıfatı' ile milletvekilliği 'görevinin ifası' arasındaki farkı düşünün.

Daha Fazla Pratik

Milletvekilliği sıfatının sona erme halleri ile ant içmemenin farklarını karşılaştırınız.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla