Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorHukukun Kaynakları ve Normlar Hiyerarşisi

1982 Anayasası'nda 2017 yılında yapılan anayasa değişiklikleri ve Türk pozitif hukuk sistemindeki normlar hiyerarşisi ilkeleri dikkate alındığında, kaynakların hiyerarşik gücü ve normlar arasındaki çatışma kuralları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar ile kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi durumunda, uyuşmazlık antlaşma hükümleri esas alınarak çözülür.
  2. B
    Olağanüstü hal Cumhurbaşkanlığı kararnameleri hiyerarşik olarak kanun düzeyinde kabul edilir ve bu kararnameler aleyhine Anayasa Mahkemesinde iptal davası açılamaz.
  3. Milletlerarası antlaşmaların tamamı normlar hiyerarşisinde kanunların üzerinde bir konuma sahip olduğundan, herhangi bir konuda kanunla antlaşma metni çelişirse yargı organları antlaşma hükmünü uygulamak zorundadır.Cevap
  4. D
    İçtihadı birleştirme kararları, benzer hukuki uyuşmazlıklarda mahkemeleri bağlayan ve hiyerarşik olarak kanun düzeyinde yer alan bir hukuk kaynağıdır.
  5. E
    Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleri hiyerarşik olarak kanunların altında yer alır ve Anayasa'da münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda bu kararnameler ile düzenleme yapılamaz.

Cevap

Milletlerarası antlaşmaların tamamının kanunlardan üstün olduğunu ve her çatışmada antlaşmanın uygulanması gerektiğini belirten ifade yanlıştır.
Milletlerarası antlaşmaların tamamının kanunların üzerinde yer aldığı bilgisi yanlıştır. 1982 Anayasası'nın 90. maddesinin son fıkrasına göre, yalnızca 'temel hak ve özgürlüklere ilişkin' milletlerarası antlaşmalar ile kanunların çatışması durumunda antlaşma hükümleri esas alınır. Bunun dışındaki konularda (örneğin ticari veya teknik antlaşmalar) antlaşmalar 'kanun hükmünde' kabul edilir ve hiyerarşik olarak kanunlara üstünlükleri söz konusu değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'nın 90. maddesinin incelenmesi
Milletlerarası antlaşmaların kanun hükmünde olduğu ve bunlar hakkında Anayasa Mahkemesine başvurulamayacağı tespit edilir.
Antlaşmaların hiyerarşik statüsü Anayasa'da doğrudan tanımlanmıştır.
2
Çatışma (üstünlük) kuralının kapsamının belirlenmesi
Kanunla antlaşmanın çatışması durumunda antlaşmaya öncelik tanınması kuralının sadece 'temel hak ve özgürlükler' ile ilgili antlaşmalar için geçerli olduğu görülür.
90. maddenin son fıkrasındaki 'üstünlük' kuralı genel değil, özel nitelikli bir düzenlemedir.
3
Diğer normların (IBK, OHAL CBK, CBK) hiyerarşik konumunun teyit edilmesi
OHAL CBK ve İçtihadı Birleştirme Kararlarının kanun düzeyinde, olağan CBK'ların ise kanun altında olduğu doğrulanır.
Hiyerarşideki diğer basamakların doğruluğu yanlış seçeneği netleştirir.

Anahtar Kavram

Milletlerarası Antlaşmaların Hukuki Statüsü ve Normlar Hiyerarşisi

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesi'nin denetim yetkileri ve hangi normların hangi usulde denetlendiğini incelemek konuyu pekiştirmenize yardımcı olacaktır.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Hukukun Kaynakları ve Normlar Hiyerarşisi

Bu konudan daha fazla soru