Soru

Zorluk: ZorHukukun Kaynakları ve Normlar Hiyerarşisi

1982 Anayasası'nın 90. maddesinde yer alan düzenleme uyarınca; usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda aşağıdakilerden hangisi uygulanmalıdır?

  1. Milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.Cevap
  2. B
    Hiyerarşik olarak daha üstte yer aldığı için kanun hükümleri esas alınır.
  3. C
    Sonraki tarihli düzenleme önceki tarihli olanı ilga edeceği için tarihsel öncelik esas alınır.
  4. D
    Söz konusu antlaşmanın iptali için Anayasa Mahkemesine başvurulur.
  5. E
    Uyuşmazlık, İçtihadı Birleştirme Kararları yoluyla giderilir.

Cevap

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşma hükümleri ile kanun hükümleri arasındaki uyuşmazlıklarda antlaşma hükümleri esas alınır.
Doğru yanıt olan milletlerarası antlaşma hükümlerinin esas alınması, 1982 Anayasası'nın 90. maddesine 2004 yılında eklenen hükmün doğrudan bir sonucudur. Bu düzenleme ile temel hak ve özgürlüklere ilişkin antlaşmalar, kanunlarla çatışma durumunda hiyerarşik bir önceliğe sahip kılınmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Uyuşmazlık konusu olan normların niteliğini belirle.
Bir tarafta 'Kanun', diğer tarafta 'Temel Hak ve Özgürlüklere İlişkin Milletlerarası Antlaşma' bulunmaktadır.
Anayasa'nın 90. maddesindeki özel hükmün uygulanabilmesi için antlaşmanın konusunun temel haklara ilişkin olması şarttır.
2
1982 Anayasası'nın 90. maddesinin son fıkrasını (2004 Değişikliği) hatırla.
İlgili hüküm: '...temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.'
Anayasa koyucu, insan hakları standartlarını iç hukuktaki kanunların üzerinde tutmayı amaçlamıştır.
3
Yargı yolu denetimini değerlendir.
Milletlerarası antlaşmalar hakkında Anayasa Mahkemesine iptal davası açılamaz.
Antlaşmaların bağlayıcılığı ve devletler hukuku ilkeleri gereği bu normlar yargısal denetim dışı tutulmuştur.

Anahtar Kavram

Temel Haklara İlişkin Milletlerarası Antlaşmaların Kanun Üstünlüğü

Daha Fazla Pratik

Milletlerarası antlaşmaların hangi durumda 'Kanun' gücünde olduğu ve hangi durumda Anayasa Mahkemesi denetimine tabi olmadığı konularını tekrar ediniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla