Soru

Zorluk: Çok zorDevlet Denetleme Kurulu (DDK)

Türk idari sisteminde Cumhurbaşkanlığı makamına bağlı en üst denetim merci olan Devlet Denetleme Kurulu'nun (DDKDDK) 20172017 anayasa reformları sonrasındaki hukuki çerçevesine ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi hukuksal açıdan yanlıştır?

  1. A
    Kurul; yargı organları dışında kalan tüm kamu kurumlarını ve Türk Silahlı Kuvvetleri'ni kapsayan bir denetim ve idari soruşturma yetkisine sahiptir.
  2. B
    Kurulun teşkilat yapısı, işleyişi ve üyelerinin özlük hakları; idarenin kanuniliği ilkesinin genel kuralından ayrılınarak bizzat Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile düzenlenir.
  3. C
    Kurulun başkan ve üyeleri doğrudan Cumhurbaşkanı tarafından atanmakta olup Kurul, yürütme erkinin kendi içindeki en üst hiyerarşik denetim makamıdır.
  4. Kurul, yürüttüğü idari soruşturmalar neticesinde disiplin suçu işlediği saptanan kamu görevlileri hakkında doğrudan disiplin cezası tesis etme ve uygulama yetkisine sahiptir.Cevap
  5. E
    Kurulun denetim alanı; kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarını, her düzeydeki sendikaları ve kamuya yararlı dernek ile vakıfları da kapsar.

Cevap

Devlet Denetleme Kurulu (DDK), idari soruşturma açma ve yürütme yetkisine sahip olsa da doğrudan disiplin cezası verme yetkisine sahip değildir.
Devlet Denetleme Kurulu, 20172017 Anayasa değişikliği ile 'idari soruşturma' yapma yetkisine kavuşmuş olsa da, bu yetki Kurula bizzat disiplin cezası (kademe ilerlemesinin durdurulması, ihraç vb.) uygulama gücü vermez. Kurul, soruşturma raporunu hazırlar ve gereği yapılmak üzere ilgili mercilere veya Cumhurbaşkanlığına sunar. Cezayı uygulayacak olan, kamu görevlisinin bağlı olduğu kurumun disiplin mercileridir.

Adım Adım Çözüm

1
DDK'nın anayasal dayanağını ve 20172017 değişikliğini analiz et.
19821982 Anayasası Madde 108108 uyarınca Kurulun yetkileri 'inceleme, araştırma ve denetleme'ye ek olarak 'idari soruşturma'yı da kapsayacak şekilde genişletilmiştir.
Kurulun güncel yetki sınırlarını belirlemek için temel hukuki metne bakılmalıdır.
2
Kurulun denetim kapsamındaki istisnaları kontrol et.
Sadece 'yargı organları' kapsam dışıdır; TSK dahil diğer tüm kamu ve kamu niteliğindeki yapılar denetime tabidir.
Mahkemelerin bağımsızlığı ilkesi bu istisnanın temelidir.
3
Düzenleyici işlem türünü belirle.
Kurulun teşkilatı ve işleyişi 'Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi' ile düzenlenir.
Bu durum, Anayasa'nın yürütme içindeki bu kuruma tanıdığı özel bir düzenleme usulüdür.
4
İdari soruşturma yetkisinin 'icrai' sonuçlarını değerlendir.
Soruşturma yetkisi delil toplama ve rapor hazırlamayı kapsar; ancak disiplin cezası verme (yaptırım uygulama) yetkisi yürütme hiyerarşisindeki yetkili amirlere aittir.
Audit ve soruşturma organları ile icra organları arasındaki yetki ayrımı hukuk devletinin bir gereğidir.

Anahtar Kavram

DDK'nın Yetki ve Teşkilat Yapısı (20172017 Sonrası)
Bu soruyu puanla