Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorCumhurbaşkanı Seçimi ve Nitelikleri

1982 Anayasası’nda yer alan hükümler uyarınca Cumhurbaşkanı seçimi, adaylık süreci ve görev süresine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    En son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az yüzde beşini almış olan siyasi partiler Cumhurbaşkanlığına aday gösterebilir.
  2. B
    İkinci oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin ölümü veya seçilme yeterliğini kaybetmesi hâlinde; ikinci oylama, boşalan adaylığın birinci oylamadaki sıraya göre ikame edilmesi suretiyle yapılır.
  3. C
    Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclis tarafından üye tamsayısının beşte üç çoğunluğuyla seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi halinde, mevcut Cumhurbaşkanı bir kez daha aday olabilir.
  4. İkinci oylamaya tek adayın kalması durumunda yapılan referandumda, adayın Cumhurbaşkanı seçilebilmesi için kayıtlı seçmen tamsayısının salt çoğunluğunun 'evet' oyunu alması gerekir.Cevap
  5. E
    Cumhurbaşkanlığına aday gösterilmek için en az yüz bin seçmenin yazılı teklifi yeterlidir.

Cevap

Referandum aşamasında seçilmek için kayıtlı seçmen tamsayısının değil, geçerli oyların salt çoğunluğunun 'evet' oyu alması yeterlidir.
Cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci turuna tek aday kalması halinde yapılacak olan referandumda, adayın seçilmiş sayılması için tüm seçmenlerin yarısından fazlasının değil, sadece oy kullanan ve oyu geçerli sayılanların yarısından fazlasının (%50+1) 'evet' oyu alması yeterlidir. 'Kayıtlı seçmen tamsayısı' ifadesi bu anlamda hukuken yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanlığı seçiminin ikinci tur prosedürünü incelemek
İkinci tura iki aday katılır, ancak adaylardan biri çekilir veya seçilme yeterliğini kaybederse sıradaki aday gelir.
Seçim sürecinin sürekliliğini sağlamak için ikame kuralı mevcuttur.
2
Tek aday kalması durumunu analiz etmek
İkinci oylamaya tek aday kalırsa seçim referandum (halk oylaması) usulüyle yapılır.
Anayasa m.101 uyarınca rekabetçi olmayan bir seçimde meşruiyetin halk oylamasıyla tescili gerekir.
3
Referandumdaki karar yeter sayısını tespit etmek
Adayın seçilebilmesi için 'geçerli oyların salt çoğunluğunu' alması gerekir.
Anayasal düzenlemede katılım oranından bağımsız olarak dökülen geçerli iradenin yarısından fazlası esas alınmıştır.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanı Seçiminde Karar Yeter Sayıları

İpuçları

1
Anayasa'daki seçim yeter sayılarını incelerken 'geçerli oy' ile 'kayıtlı seçmen' ayrımına dikkat edin.
2
Referandumda adayın seçilememesi durumunda sadece seçim yenilenir, tüm süreç baştan başlar.
3
Cumhurbaşkanı seçiminin ikinci turunda referanduma gidildiğinde, halkın %50'den fazlasının sandığa gitmesi değil, gidenlerin çoğunluğunun 'evet' demesi yeterlidir.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanlığı makamının boşalması durumunda seçimlerin ne zaman yapılacağına dair Anayasa m.106'daki süreleri (45 ve 60 gün kuralları) gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Cumhurbaşkanı Seçimi ve Nitelikleri

Bu konudan daha fazla soru