Soru

Zorluk: OrtaTürk-İslam Devletlerinde Devlet Yönetimi

Türk-İslam devletlerinde devletin en üst yönetim organı olan Divan-ı Saltanat'ın (Meclis-i Ali) altında, belirli uzmanlık alanlarına göre işleyen alt divanlar kurulmuştur. Buna göre, Büyük Selçuklu Devleti'nde devletin her türlü mali işlerinden sorumlu olan ve başında "Müstevfi" ünvanlı görevlinin bulunduğu kurul aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Divan-ı İstifaCevap
  2. B
    Divan-ı Arz
  3. C
    Divan-ı İşraf
  4. D
    Divan-ı İnşa
  5. E
    Divan-ı Mezalim

Cevap

Büyük Selçuklu Devleti'nde mali işlerden sorumlu olup başında Müstevfi'nin bulunduğu kurul Divan-ı İstifa'dır.
Doğru cevap olan Divan-ı İstifa, Karahanlılardan itibaren Türk-İslam devletlerinde mali işlerin (gelir-gider, bütçe, vergi toplama) merkezidir. Bu divanın başında bulunan kişiye 'Müstevfi' denir. Bu isim 'vefa' ve 'istifa' (ödeşme/denkleştirme) kökünden gelir ve mali dengeyi kuran kişi anlamını taşır.

Adım Adım Çözüm

1
Türk-İslam devletlerindeki merkezi yönetim yapısını ve uzmanlık birimlerini analiz et.
Devlet yönetiminde asıl işlerin görüldüğü yer Divan-ı Saltanat'tır.
Soruda bahsedilen uzmanlık birimleri bu ana meclisin alt organlarıdır.
2
Maliye ve ekonomi ile ilgili terimleri eşleştir.
Müstevfi ünvanı maliye yöneticisi, İstifa ise maliye divanı anlamına gelir.
Mali dengeyi sağlayan ve bütçeyi kontrol eden birim Divan-ı İstifa olarak adlandırılır.
3
Diğer kurulların fonksiyonlarını eleme yöntemiyle kontrol et.
Arz (askeri), İşraf (denetim), İnşa (yazışma) ve Mezalim (hukuk) alanlarını temsil eder.
Tanımlar birbirine karışmamalıdır, Müstevfi sadece maliye birimine hastır.

Anahtar Kavram

Türk-İslam Devletlerinde Divan Teşkilatı ve Görevlileri

İpuçları

1
Bu divan, bugünkü Maliye Bakanlığı'na denk gelmektedir.
2
Divanın başındaki görevli 'Müstevfi'dir.

Daha Fazla Pratik

Divan üyelerinin görevlerini Osmanlı Devleti'ndeki Divan-ı Hümayun üyeleriyle (Defterdar, Nişancı vb.) karşılaştırarak çalışmanız akılda kalıcılığı artıracaktır.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla