Examkin

Soru

Zorluk: ZorDoğu Cephesi ve Gümrü Antlaşması

Milli Mücadele'nin askeri safhasında, Kazım Karabekir komutasındaki 15.15. Kolordu'nun Ermeni kuvvetlerine karşı kazandığı zaferin ardından 33 Aralık 19201920 tarihinde imzalanan Gümrü Antlaşması, TBMM Hükümeti'nin uluslararası alandaki ilk siyasi başarısıdır.

Bu antlaşmanın Türk diplomasi tarihindeki 'kurucu' ve 'hukuki' niteliği dikkate alındığında, TBMM'ye sağladığı en temel kazanım aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Sevr Antlaşması'nı imzalayan taraflardan birine, bu antlaşmanın geçersizliğini ilk kez kabul ettirerek TBMM'nin varlığını resmen tanıtmış olmasıCevap
  2. B
    Mudanya Ateşkes Antlaşması'nda olduğu gibi, İtilaf Devletleri'nin tamamının Misak-ı Milli sınırlarını ve Türk devletinin tam bağımsızlığını resmen kabul etmesi
  3. C
    Ankara Antlaşması ile sağlanan diplomatik havanın aksine, Doğu sınırının Sovyet Rusya'nın onayıyla bugünkü kesin ve değişmez halini alması
  4. D
    Misak-ı Milli'den verilen ilk taviz olan Batum'un kaybını, Batı Cephesi'ndeki askeri hazırlıklar için bir stratejik koz olarak kullanması

Cevap

Gümrü Antlaşması'nın en temel kazanımı, Sevr Antlaşması'nı imzalayan taraflardan biri olan Ermenistan'ın bu antlaşmadan vazgeçmesi ve TBMM'yi resmen tanıyan ilk devlet olmasıdır.
Doğru seçenek, Gümrü Antlaşması'nın en özgün niteliğini vurgulamaktadır. Bu antlaşma ile Ermenistan, Sevr Antlaşması'ndaki (Vilayat-ı Sitte üzerindeki) iddialarından vazgeçmiş ve metinde 'Türkiye' ibaresini kullanarak TBMM'yi tanıyan ilk devlet olmuştur. Bu, yeni devletin uluslararası arenadaki ilk siyasi kimlik tescilidir.

Adım Adım Çözüm

1
Askeri ve siyasi bağlantıyı kurma
Kazım Karabekir komutasındaki 15.15. Kolordu'nun başarısı askeri, Gümrü Antlaşması ise siyasi zaferdir.
Askeri başarılar her zaman diplomatik başarılarla taçlandırılmalıdır.
2
Uluslararası hukuk ve meşruiyet analizi yapma
Ermenistan Sevr'den vazgeçen ilk devlet olmuştur.
TBMM'nin varlığının bir başka devlet tarafından resmen tanınması, Milli Mücadele'nin meşruiyetini kanıtlar.
3
Antlaşmanın kronolojik ve içerik kıyaslamasını yapma
Batum'un verilmesi (Moskova), sınırın kesinleşmesi (Kars) ve İtilaf Devletleri'nin tanınması (Mudanya/Ankara) gibi olayların Gümrü ile ilgisi yoktur.
Gümrü Antlaşması'nın 'ilk başarı' olma niteliği, diğer antlaşmalardan ayırt edilmesini sağlar.

Anahtar Kavram

Gümrü Antlaşması'nın TBMM'ye sağladığı uluslararası meşruiyet ve Sevr'in geçersizliğinin tescili.

İpuçları

1
Gümrü Antlaşması'nın TBMM için hangi 'ilk'leri temsil ettiğine odaklanın.
2
Antlaşmanın Ermenistan ile yapıldığını ve Sevr Antlaşması üzerindeki hukuki etkisini hatırlayın.
3
TBMM'yi tanıyan ilk devletin Ermenistan olması ve bu antlaşma metninde ilk kez hangi devlet adının geçtiğini düşünün.

Daha Fazla Pratik

Doğu Cephesi'ndeki gelişmeleri Moskova ve Kars antlaşmalarıyla kıyaslayarak kronolojik bütünlük sağlayın.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Doğu Cephesi ve Gümrü Antlaşması

Bu konudan daha fazla soru