Soru

Zorluk: OrtaYabancı Okullar Sorunu

Türkiye Cumhuriyeti, 19201920’li yıllarda Fransız ve diğer yabancı okulların müfredatına Türkçe kültür derslerinin eklenmesi ve bu okulların Türk müfettişlerince denetlenmesi konusunda tavizsiz bir tutum sergilemiştir. Fransa'nın bu konuyu diplomatik yollarla tartışma isteğine karşı Ankara hükümetinin takındığı "muhatap kabul etmeme" tavrının temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Konunun Türkiye’nin egemenlik haklarıyla ilgili bir iç hukuk meselesi olmasıCevap
  2. B
    Yabancı okulların tamamının Tevhid-i Tedrisat Kanunu ile kapatılması kararı
  3. C
    Milletler Cemiyeti’nin okullar konusunda Türkiye’ye tam yetki veren bir rapor hazırlaması
  4. D
    Kapitülasyon haklarının yabancı okullar için belirli bir süre daha tanınmış olması
  5. E
    Konunun çözümünün Hatay’ın ana vatana katılması şartına bağlanmak istenmesi

Cevap

Türkiye’nin konuyu bir iç hukuk meselesi olarak görmesi ve egemenlik haklarından taviz vermemesi
Türkiye, Lozan'da elde ettiği haklar çerçevesinde yabancı okulları Türk eğitim sisteminin bir parçası olarak kabul etmiş ve bu okulların müfredat ile denetim kurallarını belirlemeyi kendi 'iç meselesi' olarak tanımlamıştır. Bu tutum, ulusal egemenliğin korunması ve dış güçlerin Türkiye'nin iç işlerine karışmasının engellenmesi amacını taşımaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Lozan Antlaşması hükümlerini hatırla
Yabancı okulların Türk kanun ve yönetmeliklerine tabi olacağı kararlaştırılmıştır.
Hukuki dayanağın belirlenmesi için başlangıç noktasıdır.
2
Tevhid-i Tedrisat ve 1925 genelgesini analiz et
Eğitimin birleştirilmesi ve Türkçe, Tarih, Coğrafya derslerinin Türk öğretmenlerce okutulması zorunlu hale gelmiştir.
Sorunun tırmanmasına neden olan somut uygulamadır.
3
Türkiye'nin diplomatik cevabını değerlendir
Fransa'nın görüşme talebi, konunun bir 'iç mesele' (internal matter) olduğu gerekçesiyle reddedilmiştir.
Ulusal egemenliğin dış müdahalelere kapalı olduğunun gösterilmesidir.

Anahtar Kavram

Yabancı Okullar Sorunu ve İç Mesele Kavramı

İpuçları

1
Türkiye'nin bu konuda Fransa'yı diplomatik bir muhatap olarak görmediğini hatırlayın.
2
Lozan Barış Antlaşması'nda bu okulların hangi ülkenin kanunlarına tabi olacağı kararlaştırılmıştı?
3
Ankara'nın 'Bu bizim kendi egemenlik alanımızdır' diyerek dış müdahaleyi reddetmesi hangi kavramla ifade edilir?

Daha Fazla Pratik

Yabancı okullar sorununun Lozan'daki statüsü ile Tevhid-i Tedrisat sonrası uygulamaları arasındaki farkları karşılaştıran bir tablo oluşturun.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla